Lista światowego dziedzictwa UNESCO w Danii – lista miejsc w Danii wpisanych na listę światowego dziedzictwa UNESCO, ustanowioną na mocy Konwencji w sprawie ochrony światowego dziedzictwa kulturowego i naturalnego, przyjętą przez UNESCO na 17. sesji w Paryżu 16 listopada 1972 i ratyfikowaną przez Danię 25 lipca 1979 roku.
W 2023 roku na liście znajdowało się 11 obiektów: osiem dziedzictwa kulturowego i trzy o charakterze przyrodniczym.
Na duńskiej liście informacyjnej UNESCO – liście obiektów, które Dania zamierza rozpatrzyć do zgłoszenia do wpisu na listę światowego dziedzictwa − w 2022 znajdowały się cztery obiekty.
Obiekty na liście światowego dziedzictwa UNESCO
Poniższa tabela przedstawia duńskie obiekty na liście światowego dziedzictwa UNESCO:
Nr ref. – numer referencyjny UNESCO; Obiekt – polskie tłumaczenie nazwy wpisu na liście wraz z jej angielskim oryginałem; Położenie – miasto, region; współrzędne geograficzne; Typ – klasyfikacja według Komitetu Światowego Dziedzictwa: kulturowe (K), przyrodnicze (P), kulturowo–przyrodnicze (K,P); Rok wpisu – roku wpisu na listę i rozszerzenia wpisu; Opis – krótki opis obiektu wraz z informacjami o jego zagrożeniu.
Nr ref. Obiekt Zdjęcie Położenie Typ Rok Opis 697 Jelling: kurhany, kamienie runiczne i kościółJelling Mounds, Runic Stones and Church 100x100px DkJellingDania Południowa KDk (iii) 19982018 Wpis obejmuje trzy elementy: XII-wieczny kościół w Jelling wraz z dwoma kamieniami runicznymi z X w., które stoją u jego wejścia oraz kurhany. Kurhany i starszy, mniejszy z kamieni stanowią przykład nordyckiej kultury pogańskiej. Kościół i młodszy, większy z kamieni – świadectwo przechodzenia na chrześcijaństwo. 695 Katedra w RoskildeRoskilde Cathedral 100x100px DkRoskildeZelandia KDk(ii)(iv) 1995 Średniowieczna katedra z XII–XIII w. – pierwsza ceglana katedra gotycka w Skandynawii. Od XV w. miejsce pochówku duńskiej rodziny królewskiej. 696 Zamek KronborgKronborg Castle 100x100px DkHelsingørZelandia KDk(iv) 2000 XVI-wieczny zamek królewski Kronborg w Helsingør nad cieśniną Sund oddzielającą Danię od Szwecji. Znany jako zamek Elsynor, miejsce akcji szekspirowskiego dramatu Hamlet. 1149 IlulissatIlulissat Icefjord 100x100px DkGrenlandia PDk(vii)(viii) 2004 Fiord na zachodnim wybrzeżu Grenlandii, do którego spływa jeden z najaktywniejszych lodowców na świecie Sermeq Kujalleq. 1416 Stevns KlintStevns Klint 100x100px DkZelandia PDk(viii) 2014 Klif o długości 15 km, wznoszący się na wysokość 40 m, eksponuje granicę K-T, odznaczającą się skokowym spadkiem bioróżnorodności i anomalną zawartością irydu – ślad wielkiego wymierania. 1314 Morze WattoweWadden Sea 100x100px DkDania Południowa PDk(viii)(ix)(x) 200920112014 Wpis wraz z Holandią i Niemcami. Uważany za największy na świecie akwen wattowy. Jeden z ostatnich naturalnych dużych ekosystemów ukształtowanych w warunkach morskich przypływów i odpływów. Występuje tu wiele gatunków roślin i zwierząt, w tym m.in. foka pospolita, foka szara i morświn zwyczajny. 1468 Christiansfeld, przykład miasta założonego przez braci morawskichChristiansfeld, a Moravian Church Settlement 100x100px DkDania Południowa KDk(iii)(iv) 2015 Miasto o jednorodnej zabudowie jest przykładem założeń planistycznych zrealizowanych przez braci morawskich, powstało w 1773 roku zgodnie z modelem urbanistyki protestanckiej, wokół centralnie położonego placu kościelnego. 1469 Krajobraz polowań par force w północnej ZelandiiThe par force hunting landscape in North Zealand 100x100px DkRegion Stołeczny KDk(ii)(iv) 2015 Krajobraz kulturowy ok. 30 km na północ od Kopenhagi, obejmujący trzy odrębne tereny leśne: Store Dyrehave, Gribskov i park myśliwski Jaegersborg Hegn, przeznaczone do polowań królewskich par force przy użyciu psów do nagonki i koni do pogoni. 1536 Kujataa – krajobraz rolniczy na terenach zamieszkałych przez ludność pochodzenia europejskiego i Inuitów, na skraju wiecznej zmarzlinyKujataa Greenland: Norse and Inuit Farming at the Edge of the Ice Cap 100x100px DkGrenlandia KDk(v) 2017 Kujaata – subarktyczna kraina rolnicza – obejmuje świadectwa kultury nordyckich i myśliwych i zbieraczy, którzy przybyli z Islandii w X wieku oraz nordyckich i innuickich społeczności rolniczych oraz innuickich myśliwych. Obszar, gdzie najwcześniej w Arktyce zaczęto rozwijać rolnictwo. 1557 Aasivissuit–Nipisat – tereny polowań Innuitów między lodem a morzemAasivissuit – Nipisat. Inuit Hunting Ground between Ice and Sea 100x100px DkGrenlandia KDk(v) 2018 Tereny łowieckie Innuitów za północnym kołem podbiegunowym w środkowej części zachodniej Grenlandii, na których znajdują się świadectwa bytności człowieka przez 4200 lat. 1660 Warownie pierścieniowe z epoki wikingówViking-Age Ring Fortresses100x100px 100x100px 100x100px 100x100px 100x100px DkDkJutlandia Środkowa Zelandia (region) Jutlandia Północna Dania Południowa Zelandia (region) KDk(iv) 2018 Pięć fortec wikingów na planie koła: Aggersborg, Borgring, Fyrkat, Nonnebakken i Trelleborg.
Obiekty na duńskiej liście informacyjnej UNESCO
Poniższa tabela przedstawia obiekty na duńskiej liście informacyjnej UNESCO: Nr ref. – numer referencyjny UNESCO; Obiekt – polska nazwa obiektu wraz z jej oryginałem na duńskiej liście informacyjnej UNESCO; Położenie – miasto, region; współrzędne geograficzne; Typ – klasyfikacja według zgłoszenia: kulturowe (K), przyrodnicze (P), kulturowo–przyrodnicze (K,P); Rok wpisu – roku wpisu na listę informacyjną; Opis – krótki opis obiektu wraz z informacjami o jego zagrożeniu.
Nr ref. Obiekt Zdjęcie Położenie Typ Rok Opis 179 Amalienborg i jego dzielnicaAmalienborg and its district 100x100px DkKopenhaga KDk(i)(ii)(iv) 1993 XVIII-wieczny zespół pałacowy Amalienborg składa się z czterech prawie identycznych pałaców projektu Nielsa Eigtveda (1701–1754) – rezydencji duńskich monarchów i duńskiej rodziny królewskiej. 5474 Krajobraz molerowy LimfjorduMoler landscapes of the Liim Fiord 100x100px DkJutlandia PółnocnaJutlandia Środkowa PDk(viii)(ix) 2010 Obszar występowania moleru, rzadkiej gliniastej ziemi okrzemkowej, z pokładami do 60 m grubości. Występują tu liczne skamieniałości. 6375 Morskie dziedzictwo starego miasta i portu DragørThe Maritime Heritage of Dragør Old Town and Harbour - A ‘skipper-town’ from the era of the great tall ships in the 18th and 19th centuries 100x100px DkRegion Stołeczny (Dania) KDk(ii)(iii)(iv)(v) 2019 Przykład miasta i portu z XVIII–XIX w. przyjmującego wielkie żaglowce.
Uwagi
Przypisy
Dania