thumb|Komendy rejonów uzupełnień DOK VII Komenda Rejonu Uzupełnień Kościan (KRU Kościan) – organ wojskowy właściwy w sprawach uzupełnień Sił Zbrojnych II Rzeczypospolitej i administracji rezerw w powierzonym mu rejonie..
Historia komendy 15 listopada 1921 roku, po wprowadzeniu podziału kraju na dziesięć okręgów korpusów oraz wprowadzeniu pokojowej organizacji służby poborowej, na obszarze Okręgu Korpusu Nr VII została utworzona Powiatowa Komenda Uzupełnień Kościan, która obejmowała swoją właściwością powiaty: kościański, leszczyński, śmigielski i wolsztyński.. Powiaty: kościański, śremski i wolsztyński zostały wyłączone z byłej PKU Śrem, natomiast powiat leszczyński z byłej PKU Krotoszyn. 5 grudnia 1921 roku komendant PKU major artylerii Ceptowski zarządził by wszyscy oficerowie i równorzędni narodowości polskiej, zamieszkali w powiecie kościańskim, stawili się na „zebranie kontrolne” 16 grudnia o godz. 9.00 w Hotelu Viktoria w Kościanie, Aleje Kościuszki 21. Uczestników zebrania obowiązywało „ubranie wojskowe”. W latach 1921–1925 obowiązki kierownika kancelarii pełnił st. sierż. Wacław Kęsicki.
18 listopada 1924 roku weszła w życie ustawa z dnia 23 maja 1924 roku o powszechnym obowiązku służby wojskowej., a 15 kwietnia 1925 roku rozporządzenie wykonawcze ministra spraw wojskowych do tejże ustawy, wydane 21 marca tego roku wspólnie z ministrami: spraw wewnętrznych, zagranicznych, sprawiedliwości, skarbu, kolei, wyznań religijnych i oświecenia publicznego, rolnictwa i dóbr państwowych oraz przemysłu i handlu. Wydanie obu aktów prawnych wiązało się z przejęciem przez władze cywilne (administracji I instancji) większości zadań związanych z przygotowaniem i przeprowadzeniem poboru. Przekazanie większości zadań władzom cywilnym umożliwiło organom służby poborowej zajęcie się wyłącznie racjonalnym rozdziałem rekruta oraz ewidencją i administracją rezerw. Do tych zadań dostosowana została organizacja wewnętrzna powiatowych komend uzupełnień i ich składy osobowe. Poszczególne komendy różniły się między sobą składem osobowym w zależności od wielkości administrowanego terenu.
Zadania i nowa organizacja PKU określone zostały w wydanej 27 maja 1925 roku instrukcji organizacyjnej służby poborowej na stopie pokojowej. W skład PKU Kościan wchodziły trzy referaty: I) referat administracji rezerw, II) referat poborowy i referat inwalidzki. Nowa organizacja i obsada służby poborowej na stopie pokojowej według stanów osobowych L. O. I. Szt. Gen. 3477/Org. 25 została ogłoszona 4 lutego 1926 roku. Z tą chwilą zniesione zostały stanowiska oficerów ewidencyjnych.
12 marca 1926 roku została ogłoszona obsada personalna Przysposobienia Wojskowego, zatwierdzona rozkazem Dep. I L. 6000/26 przez pełniącego obowiązki szefa Sztabu Generalnego gen. dyw. Edmunda Kesslera, w imieniu ministra spraw wojskowych. Zgodnie z nową organizacją pokojową Przysposobienia Wojskowego zostały zlikwidowane stanowiska oficerów instrukcyjnych przy PKU, a w ich miejsce utworzone rozkazem Oddz. I Szt. Gen. L. 7600/Org. 25 stanowiska oficerów przysposobienia wojskowego w pułkach piechoty.
Od 1926 roku, obok ustawy o powszechnym obowiązku służby wojskowej i rozporządzeń wykonawczych do niej, działalność PKU Kościan normowała „Tymczasowa instrukcja służbowa dla PKU”, wprowadzona do użytku rozkazem MSWojsk. Dep. Piech. L. 100/26 Pob.Dz. Rozk. MSWojsk. Nr 40 z 23 grudnia 1930 roku, poz. 471.
Z dniem 10 stycznia 1927 roku, w związku z likwidacją PKU Gostyń, minister spraw wojskowych dokonał zmian w podziale terytorialnym Okręgu Korpusu Nr VII. W ramach tych zmian z PKU Kościan został wyłączony powiat wolsztyński i przyłączony do PKU Poznań Powiat, natomiast z PKU Jarocin został wyłączony powiat śremski i włączony do PKU KościanDz. Rozk. MSWojsk. Nr 2 z 21 stycznia 1927 roku, poz. 15..
W marcu 1930 roku PKU Kościan była nadal podporządkowana Dowództwu Okręgu Korpusu Nr VII w Poznaniu i administrowała powiatami: kościańskim, leszczyńskim, śmigielskim i śremski.. W grudniu tego roku komenda posiadała skład osobowy typ IV.
31 lipca 1931 roku gen. dyw. Kazimierz Fabrycy, w zastępstwie ministra spraw wojskowych, rozkazem B. Og. Org. 4031 Org. wprowadził zmiany w organizacji służby poborowej na stopie pokojowej. Zmiany te polegały między innymi na zamianie stanowisk oficerów administracji w PKU na stanowiska oficerów broni (piechoty) oraz zmniejszeniu składu osobowego PKU typ I–IV o jednego oficera i zwiększeniu o jednego urzędnika II kategorii. Liczba szeregowych zawodowych i niezawodowych oraz urzędników III kategorii i niższych funkcjonariuszy pozostała bez zmianDz. Rozk. MSWojsk. Nr 23 z 31 lipca 1931 roku, poz. 290..
Z dniem 1 kwietnia 1932 roku został zniesiony powiat śmigielski, a jego terytorium włączone do powiatu kościańskiego..
1 lipca 1938 roku weszła w życie nowa organizacja służby uzupełnień, zgodnie z którą dotychczasowa PKU Kościan została przemianowana na Komendę Rejonu Uzupełnień Kościan przy czym nazwa ta zaczęła obowiązywać 1 września 1938 roku, z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 9 kwietnia 1938 roku o powszechnym obowiązku wojskowym.. Obok wspomnianej ustawy i rozporządzeń wykonawczych do niej, działalność KRU Kościan normowały przepisy służbowe MSWojsk. D.D.O. L. 500/Org. Tjn. Organizacja służby uzupełnień na stopie pokojowej z 13 czerwca 1938 roku. Zgodnie z tymi przepisami komenda rejonu uzupełnień była organem wykonawczym służby uzupełnień.
Komendant rejonu uzupełnień w sprawach dotyczących uzupełnień Sił Zbrojnych i administracji rezerw podlegał bezpośrednio dowódcy Okręgu Korpusu Nr VII, który był okręgowym organem kierowniczym służby uzupełnień. Rejon uzupełnień nie uległ zmianie i nadal obejmował powiaty: kościański, leszczyński i śremski.
Obsada personalna Poniżej przedstawiono wykaz oficerów zajmujących stanowisko komendanta Powiatowej Komendy Uzupełnień i komendanta rejonu uzupełnień oraz wykaz osób funkcyjnych (oficerów i urzędników wojskowych) pełniących służbę w PKU i KRU Kościan, z uwzględnieniem najważniejszych zmian organizacyjnych przeprowadzonych w latach 1926 i 1938. + KomendanciStopień, imię i nazwiskoOkres pełnienia funkcjiKolejne stanowisko (dalsze losy)mjr art. Józef CeptowskiI 1921 – II 1927stan spoczynku z dniem 30 IV 1927mjr żand. / piech. Stefan MusilVII 1927 – III 1929dyspozycja dowódcy OK VIIFranciszek Stanisław Leon WierzchaczewskiXII 1929 – 31 VII 1930stan spoczynkumjr piech. Aleksander Wojciech KiciaIX 1930 – 1939od 29 IX 1939 w niemieckiej niewoli + Obsada pozostałych stanowisk funkcyjnych PKU w latach 1921–1925 I referentkpt. piech. Bronisław Hołownia1 X 1922 – 14 V 1923przydzielony do 57 ppkpt. piech. Jan Osuchowskiod 14 V 1923 II referenturzędnik wojsk. XI rangi Czesław Kamińskiod 10 V 1923kpt. kanc. Józef Władysław Albińskiod XI 1924 referent inwalidzkiurzędnik wojsk. XI rangi Antoni Woźniakdo I 1924OE Witkowo PKU Gnieznopor. piech. Czesław OgrodowskiIII 1925 – II 1926referent inwalidzkioficer instrukcyjnypor. piech. Józef Żabiński oficer ewidencyjny na powiat kościańskipor. piech. Antoni Tabaczekod 1 VIII 1923por. kanc. Bronisław Józef ChomiczI 1924 – V 1925dyspozycja dowódcy OK VIIoficer ewidencyjny na powiat leszczyńskiurzędnik wojsk. XI rangi / por. kanc. Antoni Donigiewiczod 1 VI 1923 oficer ewidencyjny na powiat śmigielskiurzędnik wojsk. XI rangi Adolf Jan Zaleski1 VI – 1 XII 1923OE Rawa Ruska PKU Rawa Ruskapor. kanc. Henryk Czesław GorajeckiXII 1923 – XII 1925WSO Nr VII w Poznaniuoficer ewidencyjny na powiat wolsztyńskipor. art. Zdzisław Zygfryd Lipiński1 VIII 1923 – II 1926kierownik II referatu Obsada pozostałych stanowisk funkcyjnych PKU w latach 1926–1938 kierownik I referatu administracji rezerw i zastępca komendantakpt. gosp. Jan RaszewskiII 1926 – IV 1929dyspozycja dowódcy OK VIImjr piech. Aleksander Wojciech Kiciado IX 1930komendant PKU Kościankpt. piech. Jan Fritzdo 1 VIII 1932PKU Tarnopolkpt. piech. Stanisław Józef MielickiVIII 1931 – był w VI 1935kierownik I referatu KRU Kalisz kierownik II referatu poborowegopor. art. Zdzisław LipińskiII – III 1926kierownik II referatu PKU Grodzisk Maz.por. piech. Czesław Joachim OgrodowskiIII 1926 – VI 1938kierownik II referatureferent inwalidzkipor. piech. Czesław Joachim OgrodowskiII – III 1926kierownik II referatu referentpor. kanc. Jan I OstrowskiII – IV 1926referent PKU Szamotułypor. kanc. Jan Sopińskiod IV 1926 Obsada pozostałych stanowisk funkcyjnych KRU w latach 1938–1939kierownik I referatu ewidencjikpt. adm. (piech.) Franciszek Konstanty Ussorowskibył w III 1939kierownik II referatu uzupełnieńkpt. adm. (piech.) Czesław Joachim Ogrodowskibył w III 1939od IX 1939 w niewoli, w Oflagu VII A Murnau
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kościan Kościan Kościan Kategoria:Wojsko Polskie II Rzeczypospolitej w Kościanie