thumb|Komendy rejonów uzupełnień OK I Komenda Rejonu Uzupełnień Warszawa Miasto III (KRU Warszawa Miasto III) – organ wojskowy właściwy w sprawach uzupełnień Sił Zbrojnych II Rzeczypospolitej i administracji rezerw w powierzonym mu rejonie..

Historia komendy W lipcu 1922 roku została zlikwidowana Powiatowa Komenda Uzupełnień Warszawa Miasto, a w jej miejsce utworzono trzy nowe komendy, w tym Powiatową Komendę Uzupełnień Warszawa Miasto III z siedzibą przy ul. Przejazd 10 (parter), która obejmowała swoją właściwością cały teren ówczesnej Pragi (komisariaty Policji Państwowej nr XIV, XV, XVII, XVIII, XXIV i XXV. Z dniem 28 grudnia tego roku komenda została przeniesiona na ul. Jagiellońską 31..

18 listopada 1924 roku weszła w życie ustawa z dnia 23 maja 1924 roku o powszechnym obowiązku służby wojskowej., a 15 kwietnia 1925 roku rozporządzenie wykonawcze ministra spraw wojskowych do tejże ustawy, wydane 21 marca tego roku wspólnie z ministrami: spraw wewnętrznych, zagranicznych, sprawiedliwości, skarbu, kolei, wyznań religijnych i oświecenia publicznego, rolnictwa i dóbr państwowych oraz przemysłu i handlu.. Wydanie obu aktów prawnych wiązało się z przejęciem przez władze cywilne (administracji I instancji) większości zadań związanych z przygotowaniem i przeprowadzeniem poboru. Przekazanie większości zadań władzom cywilnym umożliwiło organom służby poborowej zajęcie się wyłącznie racjonalnym rozdziałem rekruta oraz ewidencją i administracją rezerw. Do tych zadań dostosowana została organizacja wewnętrzna powiatowych komend uzupełnień i ich składy osobowe. Poszczególne komendy różniły się między sobą składem osobowym w zależności od wielkości administrowanego terenu.

Zadania i nowa organizacja PKU określone zostały w wydanej 27 maja 1925 roku instrukcji organizacyjnej służby poborowej na stopie pokojowej. W skład PKU Warszawa Miasto III wchodziły trzy referaty: I) referat administracji rezerw, II) referat poborowy i referat inwalidzki. Nowa organizacja i obsada służby poborowej na stopie pokojowej według stanów osobowych L. O. I. Szt. Gen. 3477/Org. 25 została ogłoszona 4 lutego 1926 roku. Z tą chwilą zniesione zostały stanowiska oficerów ewidencyjnych.

12 marca 1926 roku została ogłoszona obsada personalna Przysposobienia Wojskowego, zatwierdzona rozkazem Dep. I L. 6000/26 przez pełniącego obowiązki szefa Sztabu Generalnego gen. dyw. Edmunda Kesslera, w imieniu ministra spraw wojskowych. Zgodnie z nową organizacją pokojową Przysposobienia Wojskowego zostały zlikwidowane stanowiska oficerów instrukcyjnych przy PKU, a w ich miejsce utworzone rozkazem Oddz. I Szt. Gen. L. 7600/Org. 25 stanowiska oficerów przysposobienia wojskowego w pułkach piechoty.

Od 1926 roku, obok ustawy o powszechnym obowiązku służby wojskowej i rozporządzeń wykonawczych do niej, działalność PKU Warszawa Miasto III normowała „Tymczasowa instrukcja służbowa dla PKU”, wprowadzona do użytku rozkazem MSWojsk. Dep. Piech. L. 100/26 Pob.Dz. Rozk. MSWojsk. Nr 40 z 23 grudnia 1930 roku, poz. 471.

Z dniem 1 stycznia 1927 roku minister spraw wojskowych utworzył PKU Warszawa Miasto IV, lecz rejon PKU Warszawa Miasto III nie uległ zmianie i nadal obejmował komisariaty PP nr XIV, XV, XVII, XVIII, XXIV i XXV. Od tego czasu komenda „prowadziła” referat inwalidzki dla całego obszaru m. st. WarszawyDz. Rozk. MSWojsk. Nr 2 z 21 stycznia 1927 roku, poz. 15..

W marcu 1930 roku PKU Warszawa Miasto III nadal podlegała Dowództwu Okręgu Korpusu Nr I i administrowała częścią miasta Warszawy, w której funkcjonowały Komisariaty Policji Państwowej nr: XIV, XV, XVII, XVIII, XXIV i XXV..

7 maja 1930 roku weszło w życie rozporządzenie Ministra Spraw Wojskowych wydane w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości oraz Ministrem Pracy i Opieki Społecznej z dnia 18 kwietnia 1930 roku w sprawie postępowania o uznanie za zaginione bez własnej winy osób, których zaginięcie pozostaje w związku przyczynowym ze służbą wojskową. Zgodnie z § 4 wspomnianego rozporządzenia władzą powołaną do przyjęcia podania i zebrania przepisanych zaświadczeń i dowodów stwierdzających okoliczności potrzebne do wydania orzeczenia o zaginionym została PKU Warszawa Miasto III.Dz. Rozk. MSWojsk. Nr 37 z 25 listopada 1930 roku, poz. 432.. Dla realizacji zadań wynikających z rozporządzenia minister spraw wojskowych czasowo zwiększył skład osobowy PKU o jednego oficera młodszego względnie jednego urzędnika II kategoriiDz. Rozk. MSWojsk. Nr 20 z 4 lipca 1930 roku, poz. 250..

W grudniu tego roku PKU Warszawa Miasto III posiadała skład osobowy typ specjalny. Siedziba komendy znajdowała się przy ul. Szerokiej 3.

31 lipca 1931 roku gen. dyw. Kazimierz Fabrycy, w zastępstwie ministra spraw wojskowych, rozkazem B. Og. Org. 4031 Org. wprowadził zmiany w organizacji służby poborowej na stopie pokojowej. Zmiany te polegały między innymi na zamianie stanowisk oficerów administracji w PKU na stanowiska oficerów broni (piechoty) oraz zmniejszeniu sumarycznego składu osobowego Powiatowych Komend Uzupełnień Warszawa Miasto I–IV o czterech oficerów i zwiększeniu o czterech urzędników II kategorii. Łącznie w czterech stołecznych PKU miało pełnić służbę 16 oficerów i czterech urzędników II kategorii. Ponadto w PKU Warszawa Miasto II występował dodatkowo etat oficera – referenta ewidencji oficerów. Liczba szeregowych zawodowych i niezawodowych oraz urzędników III kategorii i niższych funkcjonariuszy pozostała bez zmianDz. Rozk. MSWojsk. Nr 23 z 31 lipca 1931 roku, poz. 290..

1 lipca 1938 roku weszła w życie nowa organizacja służby poborowej, zgodnie z którą dotychczasowa Powiatowa Komenda Uzupełnień Warszawa Miasto III została przemianowana na Komendę Rejonu Uzupełnień Warszawa Miasto III przy czym nazwa ta zaczęła obowiązywać 1 września 1938 roku, z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 9 kwietnia 1938 roku o powszechnym obowiązku wojskowym.. Obok wspomnianej ustawy i rozporządzeń wykonawczych do niej, działalność PKU Warszawa Miasto III normowały przepisy służbowe MSWojsk. D.D.O. L. 500/Org. Tjn. Organizacja służby uzupełnień na stopie pokojowej z 13 czerwca 1938 roku. Zgodnie z tymi przepisami komenda rejonu uzupełnień była organem wykonawczym służby uzupełnień.

Komendant rejonu uzupełnień w sprawach dotyczących uzupełnień Sił Zbrojnych i administracji rezerw podlegał dowódcy Okręgu Korpusu Nr I, który był okręgowym organem kierowniczym służby uzupełnień. Rejon uzupełnień nie uległ zmianie. Komenda prowadziła ewidencję wszystkich oficerów z obszaru m. st. Warszawy, powiatu warszawskiego i powiatu grójeckiego.

KRU Warszawa Miasto III była jednostką mobilizującą. Pod względem mobilizacji materiałowej była przydzielona do 36 pp w Warszawie. Zgodnie z planem mobilizacyjnym „W” komendant rejonu uzupełnień był odpowiedzialny za przygotowanie i przeprowadzenie mobilizacji Stacji Zbornej Warszawa II. Wymieniona jednostka miała być zmobilizowana w I rzucie mobilizacji powszechnej.

Po ogłoszeniu mobilizacji KRU Warszawa Miasto III funkcjonowała na podstawie etatu pokojowego. Pod względem ewidencji i uzupełnień miała być przydzielona do Ośrodka Zapasowego 28 DP. Zarówno KRU Warszawa Miasto III, jak i Stacja Zborna Warszawa II podlegały dowódcy Okręgu Korpusu Nr I pod każdym względem.

Obsada personalna Poniżej przedstawiono wykaz oficerów zajmujących stanowisko komendanta Powiatowej Komendy Uzupełnień i komendanta rejonu uzupełnień oraz wykaz osób funkcyjnych (oficerów i urzędników wojskowych) pełniących służbę w PKU Warszawa Miasto III i KRU Warszawa Miasto III, z uwzględnieniem najważniejszych zmian organizacyjnych przeprowadzonych w latach 1926 i 1938.

+ Komendancistopień, imię i nazwiskookres pełnienia funkcjikolejne stanowisko (dalsze losy)płk piech. Stanisław Eulagiusz Sobolewskido V 1923komendant PKU Warszawa Powiatppłk piech. Karol SteinbachV – VII 1923komendant PKU Warszawa Powiatpłk piech. Stanisław Eulagiusz SobolewskiVII 1923 – XII 192430 ppppłk / płk art. Kamil Grzegorz CzarnowskiXII 1924 – II 1927stan spoczynku z dniem 30 IV 1927mjr san. / kanc. Zygmunt RudzkiII 1927 – 29 II 1932stan spoczynkumjr piech. Józef Adolf Faltus1 I 1932 – VIII 1935od XI 1935 kierownik referatu w Dep. Uzup. MSWojsk.ppłk piech. Zygmunt Walerian JuzwaVIII 1935 – 1939od IX 1939 w niewoli, w Oflagu II C Woldenberg

+ Obsada pozostałych stanowisk funkcyjnych PKU w latach 1923–1925 I referentkpt. piech. Wincenty Czaprańskido 1 VII 1924Oddział I Sztabu Generalnegomjr piech. Konstanty PodwysockiI 1925 – II 1926kierownik I referatuII referentpor. piech. Ludomir Bonawentura Stankiewicz referent inwalidzkipor. kanc. Stefan Krasnodębskido II 1924OE V rejonuurzędnik wojsk. X rangi Stanisław WitkowskiII – III 1924OE Sokółka PKU Augustów w Sokółcepor. kanc. Szymon MayblumIV 1924 – II 19251 dżandpor. adm. san. Henryk RudowskiII 1925 – II 1926referent inwalidzkioficer instrukcyjnykpt. piech. Walerian WojtulewiczVI 1924 – III 192630 pp oficer ewidencyjny V rejonupor. piech. Wacław Ziembińskiod 1 XI 1922urzędnik wojsk. XI rangi Tadeusz Bielickido I 1923PKU Bielsk oficer ewidencyjny na powiat bielskipor. tab. / kaw. Zygmunt KwiatkowskiI – 15 VIII 192318 pułurzędnik wojsk. X rangi Stanisław WitkowskiIX 1923 – II 1924referent inwalidzkipor. kanc. Stefan Krasnodębskiod II 1924oficer ewidencyjny VI rejonupor. piech. Wacław Ziembiński Obsada pozostałych stanowisk funkcyjnych PKU w latach 1926–1938 kierownik I referatu administracji rezerw i zastępca komendantamjr piech. Konstanty PodwysockiII 1926 – II 1927 komendant PKU Grodzisk Mazowieckimjr kanc. Jan DłużyńskiIII 1927 – XI 1928praktyka sądowa w WSO nr Ikpt. piech. Zygmunt Kubatp.o. XII 1929 – IX 1930Biuro Uzup. MSWojsk.kpt. piech. Witold Wolframod III 1931kierownik II referatu poborowegopor. piech. Ludomir Bonawentura StankiewiczII 1926 – był w 1932referent inwalidzkipor. adm. san. Henryk RudowskiII 1926 – IV 1929 referentpor. kanc. Stefan Krasnodębskiod II 1926por. piech. Mieczysław Gutowskibył w 1932referent (etat przejściowy)por. kanc. Jan Tuchołkaod II 1926 Obsada pozostałych stanowisk funkcyjnych KRU w latach 1938–1939kierownik I referatu ewidencjikpt. adm. (piech.) Witold Wolfram†1940 Charkówkierownik II referatu uzupełnieńkpt. adm. (art.) Maurycy Eyczunkierownik III referatu oficerskiegokpt. adm. (piech.) Edmund Franciszek Bukowiczod IX 1939 w niewoli, w Oflagu II C Woldenberg

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Warszawa Miasto III Warszawa Miasto III Warszawa Miasto III Kategoria:Wojsko Polskie II Rzeczypospolitej w Warszawie