Ratusz gminy Bogucice – budynek dawnego ratusza gminy Bogucice, znajdujący się w Katowicach, na terenie dzielnicy Zawodzie, przy ulicy 1 Maja 50. Obecnie mieści się w nim rektorat Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach. Wzniesiony w latach 1911–1912 budynek jest wpisany do rejestru zabytków nieruchomych.
Historia mały|lewo|Gmach na pocztówce z ok. 1930 roku mały|lewo|Gmach we wrześniu 2004 roku, przed odbudową wieńczącej go wieży
Budynek Urzędu Gminy Bogucice, zwany ratuszem, został wybudowany w latach 1911–1912 na terenie położonego w ówczesnej gminie Bogucice Zawodzia. Został zaprojektowany według projektu Arnolda Hartmanna z Berlina-Grunewaldu z inicjatywy Kattowitzer Aktiengesellschaft für Bergbau und Eisenhüttenbetrieb (późniejsza Katowicka Spółka Akcyjna dla Górnictwa i Hutnictwa). Budowę nadzorował mistrz murarski z Zawodzia – Julius Litsche.
Pierwotną funkcję gmach pełnił stosunkowo krótko, bo do 1924 roku, kiedy to Bogucice wraz z Zawodziem zostały przyłączone do Katowic.
W kolejnych latach w gmachu działał Komisariat Policji Województwa Śląskiego, Urząd Pośrednictwa Pracy, stacja porodu dla matek i kuchnia mleczna dla dzielnicy nr II Bogucice-Zawodzie. W trakcie II wojny światowej mieścił się tutaj sztab Centrali Przesiedleńczej (niem. Umwandererzentralstelle).
W lutym 1945 roku w wyniku wybuchu wagonu z amunicją na pobliskiej bocznicy kolejowej budynek uległ znacznym zniszczeniu. Prace rekonstrukcyjne trwały do sierpnia 1946 roku, ale nie odbudowano wieńczącej gmach wieży.
W 1946 roku w gmachu umieszczono Wyższe Stadium Nauk Społeczno-Gospodarczych (od roku 1950 funkcjonujące jako Wyższa Szkoła Ekonomiczna, w latach 1974–2010 roku Akademia Ekonomiczna im. K. Adamieckiego w Katowicach, a od 2010 roku Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach).
W 1977 roku przeprowadzono remont gmachu, a 19 sierpnia 1978 roku wpisany został do rejestru zabytków nieruchomych.
W 2011 roku zaczęły się prace w ramach modernizacji budynku mające na celu przywrócić gmachowi dawny blask i jego pierwotny hartmannowski wygląd. Odnowione zostały elewacja i wnętrza oraz odbudowano wieżyczkę. Do projektu modernizacji wprowadzono również wiele korekt konserwatorskich. Prace trwały do 2015 roku.
Charakterystyka lewo|mały|Elewacja południowa gmachu (2018) Budynek pełniący funkcję rektoratu Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach położony jest przy ulicy 1 Maja 50 w Katowicach, na terenie dzielnicy Zawodzie.
Został zaprojektowany jako założenie z trzema głównymi skrzydłami otaczającymi prostokątny dziedziniec. Liczy cztery kondygnacje nadziemne i jedną podziemną. Powierzchnia zabudowy gmachu wynosi 803 m³. Zwieńczony jest dachem dwuspadowym, z ośmioboczną wieżą zegarową o przekątnej 2 m.
Architektonicznie reprezentuje cechy stylu secesji i wczesnego modernizmu, a także neoklasycyzmu. Na fasadzie gmachu znajduje się ryzalit z pilastrami uwieńczonymi figurami, ułożonymi w wielkim porządku, a znajdujący się wyżej tympanon udekorowano płaskorzeźbami przedstawiające rolnika, górnika i hutnika. Pomiędzy pilastrami zlokalizowane są półkoliste odrzwia, a nad wejściem głównym niewielki taras z balustradą. Na elewacji wschodniej znajduje się inskrypcja z datą „1912”, a nad nią zdobienia z formie głowy zwierzęcia.
Na fasadzie budynku widnieje tablica pamiątkowa upamiętniająca osoby poległych w obronie „Ziemi Śląskiej” w czasie powstań śląskich i II wojny światowej. Wymienieni są na niej: Alojzy Stawowy, Walenty Stawowy, Franciszek Kuś, Rudolf Lanuszny, Ernest Nędza, Jan Hassa, Ryszard Hassa, Ignacy Hassa, Adam Parczyk, Jan Stanik, Jan Nowak, Marcin Skorupa, Maksymilian Nędza, Paweł Szkółka, Henryk Skrzypek, Ignacy Zielonka, Wilhelm Warwas, Wilhelm Lesik, Feliks Domagalski, Paweł Chromik i Jan Konsek.
Na pierwszym piętrze, do którego prowadzi dwubiegowa klatka schodowa, zaprojektowano salę zebrań.
Gmach wpisany jest do rejestru zabytków nieruchomych pod nr. A/1234/78 z 19 sierpnia 1978 roku i A/679/2020 z 23 lipca 2020 roku. Ponadto znajduje się w gminnej ewidencji zabytków miasta Katowice.
Galeria
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Zabytki nieruchome w Katowicach Kategoria:Obiekty w Katowicach wpisane do gminnej ewidencji zabytków Bogucice Kategoria:Zawodzie (Katowice) Bogucice Kategoria:Budynki w Polsce oddane do użytku w 1912 Kategoria:Architektura secesyjna w Katowicach Kategoria:Architektura modernizmu w Katowicach Kategoria:Architektura neoklasycystyczna w Katowicach