Zbrodnia w Grabówce – zbrodnia popełniona przez okupanta niemieckiego w latach 1941–1944 w Grabówce na Polakach, Białorusinach, Żydach i jeńcach sowieckich. Liczba ofiar szacowana jest na 16 000 osób. Po 1945 w miejscu zbrodni Urząd Bezpieczeństwa dokonywał mordów na żołnierzach Armii Krajowej.

Historia

W I połowie 1944 roku Niemcy przystąpili do zacierania śladów zbrodni. W tym celu specjalne Komando 1005 wydobyło i spaliło zwłoki z trzech zbiorowych mogiłJan Onacik, Przewodnik po miejscach walki i męczeństwa woj. białostockiego lata wojny 1939-1945. Wydawnictwo Sport i Turystyka. Warszawa 1970 r. s. 25-27..

Po II wojnie światowej podjęto prace ekshumacyjne, w toku których zlokalizowano w Grabówce 17 zbiorowych mogił. Tworzą one trzy odrębne pola, które obecnie otaczają pomnik ofiar zbrodni.

Upamiętnienie ofiar zbrodni odbywa się corocznie w połowie czerwca. 14 kwietnia 2021 Urząd Marszałkowski w Białymstoku i Gmina Supraśl zawarły umowę na ponowne urządzenie terenu nekropoliiUmowa na upamiętnienie miejsca pamięci narodowej w Grabówce /fot. TVP3 Białystok 2021-04-14..

Pomnik Pomnik powstał w 1973 r. Jego autorem był Stanisław Wakuliński, a wykonawcami kamieniarze Lech Filarski i Ryszard Kierszniewski. Posiada on postać rzeźby upadającej postaci rozstrzelanego ze związanymi rękami, umieszczonej na tle pionowej formy abstrakcyjnej. Na monumencie umieszczono napis: „W HOŁDZIE OFIAROM HITLEROWSKIEGO LUDOBÓJSTWA”. Pomnik wykonano z piaskowca. Od mogił zamordowanych oddzielają go drzewa oraz betonowe ogrodzenie. Kwatery mogił zaznaczono betonowymi krzyżami łacińskimi i prawosławnymiMarcin Zgliński, Katalog Zabytków Sztuki Województwo Podlaskie (Białostockie), Instytut Sztuki Polskiej Akademii Nauk, Warszawa 2016 r. s. 71-72..

Galeria

Przypisy

Linki zewnętrzne Msza święta w intencji ofiar hitlerowskiej zbrodni w Grabówce - 17 czerwca 2018 r.

Kategoria:Egzekucje masowe w okupowanej Polsce 1939–1945 Kategoria:Czystki etniczne Kategoria:Zbrodnie przeciwko Narodowi Polskiemu Kategoria:Zbrodnie niemieckie w Bezirk Bialystok Kategoria:Grabówka (powiat białostocki)