Kalendarz Kosmiczny – metoda wizualizacji chronologii wszechświata, skalowania jego obecnego wieku (13,8 miliarda lat) do jednego roku, aby użyć go do celów pedagogicznych w popularyzacji nauki lub nauczaniu o niej, a także uświadomienia sobie ogromnych różnic czasu między kolejnymi wydarzeniami. mały|640x640px|Graficzny widok Kosmicznego Kalendarza z miesiącami roku, grudniem, ostatnią minutą i ostatnią sekundą
W tej wizualizacji Wielki Wybuch nastąpił 1 stycznia o północy, a chwila obecna przypada na ostatni dzień grudnia tuż przed północą. W tej skali w jednej „kosmicznej sekundzie” upływa 437,5 roku, „godzina” to 1,575 mln lat a „doba” – 37,8 mln lat.
Koncepcję tę spopularyzował Carl Sagan w książce Rajskie smoki (1977) i serialu telewizyjnym Kosmos. Sagan dodaje porównanie pod względem powierzchni, wyjaśniając, że jeśli kalendarz kosmiczny zostałby zeskalowany do wielkości boiska piłkarskiego, to „cała ludzka historia zajmowałaby powierzchnię wielkości [jego] ręki”.
Przeciętne ludzkie życie (70–80 lat) to 0,16 sekundy „kosmicznego czasu”. +Wybrane wydarzenia przed grudniemWydarzenieDataWielki Wybuch1 styczniaPoczątek Drogi Mlecznej1 majaPoczątek Układu Słonecznego9 września Uformowanie Ziemi14 września Początek życia na Ziemi~ 25 września Uformowanie najstarszych znanych skał na Ziemi2 października Data najstarszych skamielin (bakterii i sinic)9 października Wynalezienie rozmnażania płciowego (przez mikroorganizmy)~ 1 listopada Najstarsze skamieniałe rośliny fotosyntetyzujące12 listopada Rozkwit eukariontów (pierwsze komórki z jądrami)15 listopada +Wybrane wydarzenia grudniaWydarzenieDzień grudniaNa Ziemi zaczyna pojawiać się atmosfera z tlenem – katastrofa tlenowa1Rozwój wulkanizmu • Powstanie kanałów na Marsie5Pierwsze robaki16Koniec prekambru • Paleozoik i Kambr • Rozkwit bezkręgowców17Pierwszy plankton oceaniczny • Rozkwit trylobitów18Ordowik • Pierwsza ryba • Pierwsze kręgowce19Sylur • Pierwsze rośliny naczyniowe • Rośliny rozpoczynają kolonizację ziemi20Dewon • Pierwsze owady • Zwierzęta rozpoczynają kolonizację ziemi21Pierwsze płazy • Pierwsze skrzydlate owady22Karbon • Pierwsze drzewa • Pierwsze gady23Perm • Pierwsze dinozaury24Koniec paleozoiku • Początek ery mezozoicznej25Trias • Pierwsze ssaki26Jura • Pierwsze ptaki27Kreda • Pierwsze kwiaty • Wyginięcie dinozaurów28Koniec mezozoiku • Początek kenozoiku i trzeciorzędu • Pierwsze walenie • Pierwsze naczelne29Pierwsza ewolucja płatów czołowych w mózgach naczelnych • Pierwsze hominidy • Gigantyczne ssaki30Koniec pliocenu • Czwartorzęd (plejstocen i holocen) • Pierwsi ludzie31 +Wybrane wydarzenia 31 grudniaWydarzenieGodzina 31 grudniaProkonsul i ramapitek – prawdopodobni przodkowie małp człekokształtnych i ludzi~13:30Pierwsi ludzie~22:30Powszechne używanie narzędzi kamiennych23:00Udomowienie ognia przez człowieka z Pekinu23:46Początek ostatniego okresu zlodowacenia23:56Przybyli przez ocean ludzie zasiedlają Australię23:58Malowanie jaskiń w Europie23:59Wynalazienie rolnictwa23:59:20Cywilizacja neolityczna • Pierwsze miasta23:59:35Pierwsze dynastie w Sumerze, Ebli i Egipcie • rozwój astronomii23:59:50Wynalezienie alfabetu • Imperium Akadyjskie23:59:51Kodeksy prawne Hammurabiego w Babilonie • Średnie Państwo w Egipcie23:59:52Epoka brązu • Kultura mykeńska • Wojna trojańska • Kultura Olmeków • Wynalezienie kompasu23:59:53Epoka żelaza • Pierwsze Imperium Asyryjskie • Królestwo Izraela • założenie Kartaginy przez Fenicjan23:59:54Aśoka • Dynastia Qin • Peryklejskie Ateny • narodziny Buddy23:59:55Geometria euklidesowa • Fizyka Archimedesa • Astronomia ptolemejska • Imperium Rzymskie • Narodziny Chrystusa23:59:56Zero i liczby dziesiętne • Upadek Rzymu • Narodziny islamu i cywilizacji islamskiej23:59:57Cywilizacja Majów • Dynastia Song • Cesarstwo Bizantyńskie • Inwazja mongolska • Krucjaty23:59:58Renesans w Europie • Rejsy odkrywcze z Europy i Chin • Pojawienie się metody eksperymentalnej w nauce23:59:59Powszechny rozwój nauki i technologii • Pojawienie się kultury globalnej • Nabycie środków samozniszczenia gatunku ludzkiego • Pierwsze kroki w planetarnej eksploracji kosmosu i poszukiwanie inteligencji pozaziemskiejTeraz
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Chronologia Kategoria:Kalendarze