Ophichthus – rodzaj ryb promieniopłetwych z podrodziny Ophichthinae w obrębie rodziny żmijakowatych (Ophichthidae).
Rozmieszczenie geograficzne Do rodzaju należą gatunki występujące w wodach Oceanu Atlantyckiego, Morza Śródziemnego, Oceanu Indyjskiego (w tym Morze Czerwone) i Oceanu Spokojnego.
Morfologia Długość ciała do 210 cm; masa ciała (największa opublikowana) 23,6 kg.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1798 roku szwedzki ichtiolog Jonas Niclas Ahl w publikacji własnego autorstwa poświęconej opisowi nowych taksonów ryb ze zbiorów wydziału medycznego Uniwersytetu w Uppsali. Gatunkiem typowym jest (późniejsze oznaczenie) O. ophis.
Etymologia Ophichthus: ophis, οφεως opheōs ‘wąż’; ιχθυς ikhthus ‘ryba’. Ophis: gr. οφις ophis, οφεως opheōs ‘wąż’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Ophis maculata Turton, 1807 (nomen dubium). Cogrus: etymologia nieznana, Rafinesque nie wyjaśnił znaczenia nazwy rodzajowej. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Cogrus maculatus Rafinesque, 1810. Ophichthys: gr. οφις ophis, οφεως opheōs ‘wąż’; ιχθυς ikhthus ‘ryba’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Ophichthys punctatus Swainson, 1839 (= Unibranchapertura cuchia Hamilton, 1822). Ophithorax: gr. οφις ophis, οφεως opheōs ‘wąż’; θωραξ thōrax, θωρακος thōrakos ‘klatka piersiowa’. Gatunek typowy (późniejsze oznaczenie): Ophisurus ophis Lacépède, 1800 (= Muraena maculosa Cuvier, 1816). Centrurophis: gr. κεντρον kentron ‘ostry koniec, kolec’; οφις ophis, οφεως opheōs ‘wąż’. Gatunek typowy (późniejsze oznaczenie): Ophisurus cephalozona Bleeker, 1856. Poecilocephalus: gr. ποικιλος poikilos ‘pstrokaty, cętkowany, różnorodny’; -κεφαλος -kephalos ‘-głowy’, od κεφαλη kephalē ‘głowa’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Poecilocephalus bonaparti Kaup, 1856. Microdonophis: gr. μικρος mikros ‘mały’; οδους odous, οδοντος odontos ‘ząb’; οφις ophis, οφεως opheōs ‘wąż’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Microdonophis altipennis Kaup, 1856. Coecilophis: najprawdopodobniej ‘rodzaj jaszczurki’, prawdopodobnie ‘ślepy robak’, od caecus ‘robak’; gr. οφις ophis, οφεως opheōs ‘wąż’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Ophisurus compar Richardson, 1848 (= Ophisurus apicalis Anonymous [Bennett], 1830). Scytalophis: gr. σκυταλη skutalē ‘kij, laska’; οφις ophis, οφεως opheōs ‘wąż’. Gatunek typowy (późniejsze oznaczenie): Scytalophis magnioculis Kaup, 1856 (= Ophisurus gomesii Castelnau, 1855). Leptorhinophis: gr. λεπτος leptos ‘delikatny, drobny’; ῥις rhis, ῥινος rhinos ‘nos, pysk’; οφις ophis, οφεως opheōs ‘wąż’. Gatunek typowy (późniejsze oznaczenie): Ophisurus gomesii Castelnau, 1855. Cryptopterus: gr. κρυπτος kruptos ‘ukryty’; πτερον pteron ‘skrzydło, płetwa’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Cryptopterus puncticeps Kaup, 1859. Uranichthys: gr. ουρανος ouranos ‘niebo, błękit’; ιχθυς ikhthus ‘ryba’. Gatunek typowy (późniejsze oznaczenie): Muraena hauannensis Bloch & Schneider, 1801 (= Muraena ophis Linnaeus, 1758). Paramyrus: gr. παρα para ‘blisko, obok’; mυros muros ‘gatunek węgorza morskiego’. Gatunek typowy (późniejsze oznaczenie): Conger cylindroideus Ranzani, 1839. Oxyodontichthys: gr. οξυς oxus ‘ostry, spiczasty’; οδους odous, οδοντος odontos ‘ząb’; ιχθυς ikhthus ‘ryba’. Gatunek typowy (późniejsze oznaczenie): Ophichthys macrurus Poey, 1867 (= Ophisurus gomesii Castelnau, 1855). Omochelys: gr. ωμoς ōmos ‘okrutny, dziki’; εγχελυς enkhelus ‘węgorz’. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie (również monotypowe)): Pisoodonophis cruentifer Goode & Bean, 1896. Syletor: gr. συλητωρ sulētōr ‘rabuś, grabieżca’. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie (również monotypowe)): Pisoodonophis cruentifer Goode & Bean, 1896. Acanthenchelys: gr. ακανθα akantha „cierń, kolec”, od ακη akē ‘punkt’; εγχελυς enkhelus ‘węgorz’. Gatunek typowy (późniejsze oznaczenie): Acanthenchelys spinicauda Norman, 1922. Cryptopterenchelys: gr. κρυπτος kruptos ‘ukryty’; πτερον pteron ‘skrzydło, płetwa’; εγχελυς enkhelus ‘węgorz’. Zonophichthus: gr. ζωνη zōnē ‘pasmo’; οφις ophis, οφεως opheōs ‘wąż’; ιχθυς ikhthus ‘ryba’. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie (również monotypowe)): Ophichthys cephalozona Bleeker, 1864. Giscenchelys: gisc-; εγχελυς enkhelus ‘węgorz’. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie (również monotypowe)): Ophichthys zophochir Jordan & Gilbert, 1882. Syletophis: gr. συλητωρ sulētōr ‘rabuś, grabieżca’; οφις ophis, οφεως opheōs ‘wąż’.
Podział systematyczny Do rodzaju należą następujące gatunki:
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Żmijakowate