33 Gwardyjska Dywizja Strzelecka () – związek taktyczny (dywizja) Armii Czerwonej, uczestniczący w działaniach wojennych przeciwko 3 Rzeczy podczas II wojny światowej, Dywizja została Utworzona w maju 1942 roku na bazie trzeciego Korpusu Powietrznodesantowego. W tokuwojny walczyła między innymi pod Stalingradem, na południu Rosji i Ukrainy, na Krymie Litwie oraz w Prusach Wschodnich.

Historia 33 GwDS została utworzona w maju 1942 roku z żołnierzy oddziałów trzeciego Korpusu powietrznodesantowego z Półwyspu Tamańskiego i Ust´-Łabinska, choć zazwyczaj dywizje gwardyjskie powstawały z wyróżnienia i wzmocnienia zasłużonych na froncie „zwykłych” dywizji. Służyło w niej dużo komunistów i konsomolców.

Do końca maja 1942 dywizja była gotowa do walki i 29 maja została włączona w skład 47 Armii i Frontu Północno-KaukaskiegoДиректива Ставки ВГК № 170422 от 29 мая 1942, jednak już kilka dni później przeniesiona do odwodów Frontu StalingradzkiegoДиректива Ставки ВГК № 170430 от 2 июня 1942.

W lipcu 1942, 33 GwDS zajęła pozycje obronne na brzegu Donu. Następnie brała udział w bitwie stalingradzkiej, wchodząc w skład 62 Armii. 10 sierpnia została oskrzydlona przez niemieckie czołgi i pomimo męstwa żołnierzy musiała ustąpić w kierunku Wołgi.

Uzupełniona rekrutami i ochotnikami z obwodu tambowskiego, od grudnia 1942 w składzie 2 Gwardyjskiej Armii, ponownie walczyła w bitwie stalingradzkiej, a następnie w kontrataku kierując się na Rostów nad Donem.

W 1944 wzięła udział w ofensywie na Krym, zyskując honorowy tytuł dywizji sewastopolskiej.

W ostatnich miesiącach wojny przerzucona w kierunku Bałtyku, gdzie, w składzie 43. Armii, była główną radziecką jednostką w zdobyciu Königsberga.

Po Zwycięstwie wycofana do Rżewa. Wobec demobilizacji w 1946 zredukowana do brygady i rozwiązana w 1947.

Dowódcy Fiodor Aleksandrowicz Afansajew – od 30 maja do 15 sierpnia 1942

Aleksandr Iwanowicz Utwienko – od 16 sierpnia 1942 do 17 kwietnia 1943

Nikołaj Iwanowicz Sieliwierstow – od 20 kwietnia do 30 lipca 1943

Mitrofan Afanasjewicz Kuzenkow – od 2 do 13 sierpnia 1943

Dimitrij Wasilijewicz Makarov – od 14 sierpnia do 16 września 1943

Nikolaj Stiepanowicz Ugriumow – od 17 września 1943 do 14 Kwietnia 1944

Paweł Michajłowicz Wołosatych – od 16 Kwietnia do 29 sierpnia 1944

Konstantin Władimirowicz Wwiedienski – od 30 sierpnia 1944 do 4 stycznia 1945

Nikołaj Iwanowicz Krasnow – od 5 stycznia do 17 kwietnia 1945

Iwan mironowicz Nowikow – od 19 kwietnia 194533-я гвардейская Севастопольская Краснознаменная стрелковая дивизия, Klub „Pamięć” Woroneskiego Uniwersytetu Państwowego.

Aleksandr Utwienko objął dowództwo dywizji w sieprniu 1942 roku i dowodził nią podczas najcięższych bitw stalingradzkich. 14 października 1942 roku otrzymał awans do stopnia generała majora. W kwietniu 1943 został dowódcą trzydziestego pierwszego Gwardyjskiego Korpusu Strzeleckiego.

Nikołaj Sieliwirestow dowodził dywizją podczas walk na froncie Mius i zmarł w wyniku odniesionych ran w lipcu 1943 roku. Paweł Wołosatych dowodził dywizją w okresie walk na Litwie, natomiast Nikołaj Krasnow i Iwan Nowikow dowodzili dywizją w pod koniec trwania II wojny światowej.

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Gwardyjskie dywizje piechoty radzieckiej Kategoria:Jednostki wojskowe odznaczone Orderem Suworowa