Czesko-morawskie monety obiegowe – monety Protektoratu Czech i Moraw, które w okresie II wojny światowej zastąpiły ich czechosłowackie odpowiedniki. Emitowane były przez Národną bankę pro Čechy a Moravu w latach 1940–1944.
Historia Początkowo po rozwiązaniu Czechosłowacji i powołaniu w marcu 1939 roku Protektoratu Czech i Moraw w obiegu pozostawały monety przedwojenne. Co więcej w 1939 i 1940 roku wybito z datą 1939 dodatkowy nakład uzupełniający stan poszczególnych czechosłowackich monet (łącznie ponad 24 mln sztuk). Emisję nowych środków płatniczych Protektoratu rozpoczęto w 1940 roku – spośród szeregu czechosłowackich monet zdecydowano się na ponowienie czterech nominałów: 10, 20 i 50 halerzy oraz 1 korony. Wszystkie na awersie zawierały lwa z herbu Protektoratu według wzoru Jaroslava Edera oraz nazwę kraju w dwóch językach, niemieckim i czeskim. Niemiecka inskrypcja na nominałach mniejszych od 1 korony zapisana została frakturą. Rewers monet zdawkowych był praktycznie tożsamy z rewersami ich międzywojennych poprzedników autorstwa Otakara Španiela. Na monecie 10-halerzowej zamieszczono Most Karola w Pradze, na monecie o nominale 20 h sierp i pięć kłosów zboża, z kolei na 50-halerzówce przewiązane wstęgą lipowe gałązki. Całkowicie odmienny od swojego poprzednika wzór miała natomiast wyemitowana w 1941 roku moneta o nominale 1 korony. Za projekt jej rewersu także odpowiadał Španiel, jednak zamiast ocierającej pot z czoła żniwiarki znanej z monet wzoru 1922 na monecie prócz nominału i roku bicia znalazły się dwie ukwiecone gałązki lipowe.
Z uwagi na utratę na rzecz Państwa Słowackiego mennicy w Kremnicy wytwarzającej wszystkie monety w okresie międzywojennym, za produkcję nowych odpowiadało przedsiębiorstwo Vichr a společnost z Lysej nad Labem. W przeciwieństwie do ich wcześniejszych odpowiedników bito je z czystego cynku. Nakład wszystkich czterech typów monet wyniósł niespełna 345 mln sztuk o łącznej wartości nominalnej blisko 159 mln czesko-morawskich koron.
Po zakończeniu II wojny światowej i przywróceniu korony czechosłowackiej monety Protektoratu tymczasowo pozostawiono w obiegu. Wycofywano je stopniowo w 1948 i ostatecznie w 1951 roku.
nominałemisjawycofaniestopśrednica [mm]masa [g]rantprzypisy200 px10 halerzy19401951cynk171,89gładki200 px20 halerzy19401948cynk202,63gładki100 px100 px50 halerzy19401948cynk223,7ząbkowany200 px1 korona19411951cynk234,5ząbkowany
Zobacz też
korona Protektoratu Czech i Moraw czechosłowackie monety obiegowe słowackie monety obiegowe (1939–1945)
Przypisy
Kategoria:Hasła utworzone w ramach Tygodni Tematycznych 2019