Kazimierz Korbel (ur. 6 lutego 1927 w Krakowie, zm. 21 lutego 2020 tamże) – polski fizyk, profesor nauk technicznych, profesor Akademii Górniczo-Hutniczej.
Życiorys W latach 1934–1940 uczył się w Publicznej Szkole Podstawowej nr 3 w Krakowie. Następnie w okresie okupacji uczęszczał do Szkoły Handlowej, dokształcając się równolegle na tajnych kompletach gimnazjalnych. Od 1945 do 1947 roku kontynuował naukę w trybie przyspieszonym w III Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcącym im. Króla Jana III Sobieskiego. Po złożeniu w 1947 roku egzaminu maturalnego rozpoczął studia wyższe na Wydziale Elektromechanicznym Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie. Ukończył je w roku 1952, uzyskując po przedstawieniu pracy magisterskiej pt. Wzmacniacz magnetyczny tytuł inżyniera elektromechanika hutniczego i stopień magistra nauk technicznych. 31 marca 1952 roku rozpoczął pracę w Katedrze Fizyki AGH na stanowisku asystenta. W 1953 roku awansował na stanowisko starszego asystenta. Z dniem 1 stycznia 1960 roku uzyskał na własną prośbę przeniesienie służbowe do Katedry Fizyki II AGH (prof. Mariana Mięsowicza). W 1961 roku odbył dwumiesięczny staż naukowy w Instytucie Geofizyki Jądrowej Akademii Nauk ZSRR w Moskwie. Zdobyte tam doświadczenia w dziedzinie konstrukcji impulsowych generatorów neutronów prędkich stały się zalążkiem prac w tym kierunku w Międzyresortowym Instytucie Fizyki i Techniki Jądrowej (MIFiTJ) AGH. Z dniem 1 czerwca 1961 roku został oddelegowany do Zespołu Zastosowań Izotopów Promieniotwórczych Zakładu VI Oddziału Krakowskiego Instytutu Badań Jądrowych. W grudniu 1963 roku Rada Wydziału Elektrotechniki Górniczej i Hutniczej AGH nadała mu stopień doktora nauk technicznych na podstawie rozprawy pt. Radiometryczne badania parametrów fizycznych mieszaniny podsadzkowej w warunkach jej przepływu w rurociągach kopalnianych. W dniu 17 lutego 1964 roku awansował na stanowisko adiunkta w Zakładzie VI O/K Instytutu Badań Jądrowych. Dnia 15 listopada 1964 roku został powołany na stanowisko samodzielnego pracownika naukowo-badawczego w Instytucie Badań Jądrowych. W 1967 roku uzyskał stypendium Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej dla odbycia ośmiomiesięcznego stażu naukowego w Centrum Badań Jądrowych (Centro Studi Nucleari „Casaccia”) we Włoszech koło Rzymu. W 1969 roku powierzono mu kierownictwo Pracowni Zastosowań Izotopów Promieniotwórczych i Skażeń Radioaktywnych w Zakładzie VI O/K IBJ. W 1970 roku, w związku z reorganizacją Zakładu VI IBJ i przeniesieniem jego Oddziału Krakowskiego do Instytutu Fizyki Jądrowej (IFJ) w Krakowie, powierzono mu kierownictwo Pracowni Zastosowań Geologiczno-Górniczych w IFJ. W dniu 30 sierpnia 1971 roku został powołany na członka Komisji Aparatury i Zastosowań Izotopów w Technice przy Państwowej Radzie ds. Pokojowego Wykorzystania Energii Jądrowej. W 1971 roku na zasadzie porozumienia między Instytutem Techniki Jądrowej AGH i Instytutem Fizyki Jądrowej objął funkcję kierownika Zakładu Przemysłowej Aparatury Radiometrycznej ITJ, a także zajęcia dydaktyczne dla Sekcji Technicznej Fizyki Jądrowej. Dnia 18 kwietnia 1973 roku w wyniku nowelizacji ustawy o stopniach i tytułach naukowych uzyskał stanowisko docenta w Instytucie Fizyki Jądrowej w Krakowie. W tymże roku skorzystał z propozycji ponownego przeniesienia do Międzyresortowego Instytutu Fizyki i Techniki Jądrowej AGH. Przeniesienie takie uzyskał, za obopólną zgodą obu instytutów przy akceptacji właściwych im ministerstw, dnia 1 listopada 1973 roku. Z tym dniem objął funkcję kierownika nowo utworzonego Zakładu Elektroniki Jądrowej w MIFiTJ AGH. W roku 1980 uzyskał stopień naukowy doktora habilitowanego nauk technicznych na Wydziale Elektrotechniki, Automatyki i Elektroniki AGH po przedstawieniu rozprawy pt. Radioizotopowe badania kinematyki hydromieszanin grubodyspersyjnych. W latach 1984–1985 pełnił funkcję kierownika Środowiskowego Studium Doktoranckiego w zakresie Fizyki. W okresie od 1 maja 1983 do 30 września 1985 był oddelegowany przez JM Rektora AGH do Instytutu Elektroniki, w którym powierzono mu obowiązki zastępcy dyrektora ds. badań naukowych. W dniu 19 czerwca 1989 roku Rada Państwa nadała mu tytuł naukowy profesora nadzwyczajnego nauk technicznych. Zaś w roku 1993 uzyskał tytuł profesora zwyczajnego AGH. Od 1 października 1985 do chwili przejścia w stan spoczynku (31 grudnia 1997) pracował wyłącznie w swym macierzystym instytucie przekształconym w Wydział Fizyki i Techniki Jądrowej, sprawując w nim nadal funkcję kierownika Zakładu Elektroniki Jądrowej.
Żonaty z Wandą (od 22 lipca 1966), absolwentką Uniwersytetu Jagiellońskiego, córka Małgorzata (ur. 1980).
Zmarł w Krakowie, pochowany na cmentarzu Rakowickim (kwatera D-zach-14).
Odznaczenia i wyróżnienia Ordery i odznaczenia Medal Komisji Edukacji Narodowej za zasługi dla oświaty i wychowania przyznany przez Ministra Oświaty i Wychowania dnia 7 października 1980 r. Złoty Krzyż Zasługi nadany uchwałą Rady Państwa z dnia 28 września 1983 r. Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski nadany przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej dnia 6 września 1989 r. Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski nadany przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej dnia 4 marca 1998 r.
Nagrody i wyróżnienia Nagroda zespołowa z Funduszu Postępu Technicznego Instytutu Badań Jądrowych za całokształt prac nad opracowaniem przemysłowego modelu radioizotopowego miernika gęstości podsadzki płynnej (1962) Nagroda zespołowa II stopnia Państwowej Rady ds. Pokojowego Wykorzystania Energii Jądrowej za radiometryczne pomiary rozkładu przestrzennego koncentracji fazy stałej w rurociągach kopalnianych (1965) Nagroda zespołowa III stopnia Państwowej Rady ds. Pokojowego Wykorzystania Energii Jądrowej za ocenę przydatności i celowości wdrażania gęstościomierzy radioizotopowych do kontroli procesu podsadzania hydraulicznego (1970) Nagroda zespołowa z Funduszu Postępu Technicznego Pełnomocnika Rządu ds. Wykorzystania Energii Jądrowej za I etap prac nad konstrukcją automatycznego chromatografu gazowego do analizy powietrza kopalnianego (1970) Nagroda indywidualna z Funduszu Postępu Technicznego Instytutu Fizyki Jądrowej za opracowanie metod pomiarowych hydromieszanin oraz prac na temat optymalizacji transportu hydraulicznego (1971) Nagroda zespołowa z Funduszu Postępu Technicznego Pełnomocnika Rządu ds. Wykorzystania Energii Jądrowej za II etap prac nad konstrukcją automatycznego chromatografu gazowego do analizy powietrza kopalnianego (1973) Nagroda zespołowa II stopnia Ministra Energetyki i Energii Atomowej za badania identyfikacyjne procesu wzbogacania rud miedzi metodami radioznacznikowymi (1977) Nagroda indywidualna III stopnia Ministra Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki za osiągnięcia w dziedzinie badań naukowych (za pracę habilitacyjną pt. Radioizotopowe badania kinematyki hydromieszanin grubodyspersyjnych, 1982) Nagrody JM Rektora Akademii Górniczo-Hutniczej za działalność naukową (1974, 1975, 1976, 1977, 1980, 1982, 1983, 1984, 1985) Nagrody JM Rektora Akademii Górniczo-Hutniczej za osiągnięcia w działalności dydaktyczno-wychowawczej (1975, 1988, 1993) Nagroda JM Rektora Akademii Górniczo-Hutniczej za osiągnięcia w pracy organizacyjnej (1981) Nagroda im. prof. Władysława Taklińskiego I stopnia za wybitne osiągnięcia w dziedzinie dydaktyki (1996)Wydział Fizyki i Informatyki Stosowanej - najważniejsze nagrody i wyróżnienia [dostęp 2026-04-13]. Dyplomy uznania JM Rektora Akademii Górniczo-Hutniczej za wyróżniające osiągnięcia dydaktyczno-wychowawcze (1977, 1979) Wyróżnienie Ośrodka Postępu Technicznego w konkursie na najlepszy projekt wynalazczy miesiąca i roku – za projekt: „Metoda pomiaru intensywności wymiany atmosfery w komorach chłodniczych przy pomocy czujnika radio-jonizacyjnego” (1974)
Publikacje Radiometryczne badania parametrów fizycznych mieszaniny podsadzkowej w warunkach jej przepływu w rurociągach kopalnianych, Wydział Elektrotechniki Górniczej i Hutniczej AGH, Kraków 1963. Elektronika jądrowa. Część I. Elementy elektroniki jądrowej, Skrypty Uczelniane AGH Nr 367, Kraków 1974 (1976², 1982³). Elektronika jądrowa. Część II. Układy elektroniki jądrowej, Skrypty Uczelniane AGH Nr 466, Kraków 1975 (1985²). Elektronika jądrowa. Część III. Układy i systemy elektroniki jądrowej, Skrypty Uczelniane AGH Nr 1078, Kraków 1987. Profilaktyka i terapia antyszumowa układów elektroniki „Front-End”, Skrypty Uczelniane AGH Nr 1523, Kraków 1997. Układy elektroniki Front-End, Uczelniane Wydawnictwa Naukowo-Dydaktyczne AGH, Kraków 2000. Laboratorium Elektroniki Jądrowej. Instrukcje do ćwiczeń laboratoryjnych, Skrypty Uczelniane AGH Nr 1643, Kraków 2002. Ekstrakcja informacji z sygnału radiometrycznego, Wydział Fizyki i Informatyki Stosowanej AGH, Kraków 2006. Szum, sygnał, filtracja w jądrowej spektrometrii amplitudowo-czasowej, Wydawnictwa AGH, Kraków 2011.
Patenty i zastrzeżenia patentowe Przyrząd do mierzenia gęstości mieszaniny podsadzkowej w kopalniach. Wzór użytkowy nr 15726. Świadectwo autorskie nr 3356 z dnia 25.06.1963 r. Układ do automatycznej standaryzacji wskazań i korekcji położenia zerowego dla urządzeń pomiarowych, w szczególności dla gęstościomierzy i grubościomierzy radioizotopowych. Patent UP PRL Nr 47981. Świadectwo autorskie nr 12283 z dnia 5.05.1964 r. Układ integratora automatycznego do chromatografii gazowej. Patent UP PRL Nr 61227. Świadectwo autorskie nr 8335 z dnia 18.07.1966 r. Radioizotopowy przyrząd do pomiaru gęstości cieczy płynących w rurociągach. Patent UP PRL Nr 51379. Świadectwo autorskie nr 18627 z dnia 26.10.1966 r. Urządzenie do samoczynnej regulacji podciśnienia lub nadciśnienia gazu. Patent UP PRL Nr 53203. Świadectwo autorskie nr 21947 z dnia 10.05.1967 r. Sposób pomiaru sygnału i zasilania licznika proporcjonalnego, stosowanego jako detektor w chromatografii gazowej oraz układ do stosowania tego sposobu. Patent UP PRL Nr 62958. Świadectwo autorskie nr 40874 z dnia 24.11.1971 r. Stabilizowany zasilacz radio jonizacyjnych detektorów chromatograficznych, pracujących w układzie różnicowym. Patent UP PRL Nr 66677. Świadectwo autorskie nr 48798 z dnia 14.07.1973 r. Układ do pomiaru intensywności wymiany atmosfery w zamkniętych pomieszczeniach, zwłaszcza w komorach chłodniczych. Patent UP PRL Nr 76897. Świadectwo autorskie nr 70247 z dnia 25.05.1976 r. Czujnik do ciągłego pomiaru stężenia znacznika w powietrzu lub w innych mieszaninach gazowych. Patent UP PRL Nr 76898. Świadectwo autorskie nr 70251 z dnia 25.05.1976 r. Układ pomiarowy do lokalizacji nieszczelności rurociągów. Patent UP PRL Nr 114461. Świadectwo autorskie nr 159822 z dnia 22.11.1982 r.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie Kategoria:Ludzie urodzeni w Krakowie Kategoria:Nauczyciele akademiccy Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski Kategoria:Odznaczeni Medalem Komisji Edukacji Narodowej Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi Kategoria:Pochowani na cmentarzu Rakowickim Kategoria:Polscy fizycy XX wieku Kategoria:Polscy fizycy XXI wieku Kategoria:Polscy wynalazcy Kategoria:Urodzeni w 1927 Kategoria:Zmarli w 2020