Ruiny katedry w Gardarze (duń. Garðar Domkirke) – pozostałości średniowiecznej katedry znajdujące się w Gardarze na Grenlandii.
Katedra powstała w 1126 roku z inicjatywy biskupa Grenlandii Arnaldura. Wzniesiono ją w miejscu pogańskiej świątyni i poświęcono patronowi żeglarzy św. Mikołajowi. Do jej budowy użyto czerwonego piaskowca wydobywanego z pobliskiego wzgórza. Budowla na planie krzyża była jedyną, którą zbudowano w ten sposób na Grenlandii. Mierzyła ok. 27 m długości i 16 m szerokości. Posiadała wąskie prezbiterium oraz dwie kaplice, ulokowane w północnej i południowej części świątyni. Południowa kaplica wykorzystywana była jako zakrystia. Od niej też prowadziła ścieżka do rezydencji biskupa. Wraz z katedrą wzniesiono także dzwonnicę, farmę z dwoma stajniami dla ponad setki zwierząt i biskupią rezydencję.
Świetność katedry przypadła na XIII i XIV wiek. Pod koniec XIV wieku nordyckie osady na Grenlandii zaczęły upadać. Po śmierci biskupa Álfura w 1378 roku, żaden nowy biskup nie przybył już na Grenlandię, mimo że mianowano ich do czasu reformacji.
Przeprowadzone w 1926 roku badania archeologiczne pod kierownictwem duńskiego archeologa Poula Nørlunda, odsłoniły fundamenty katedry oraz pozostałych budynków. Archeolog oszacował jej powstanie na lata 1150–1250. Poza licznymi grobami, w północnej kaplicy natrafiono na grób biskupa, najprawdopodobniej Arnaldura. Znajdował się przy nim jesionowy krzyż ozdobiony kością morsa oraz złoty pierścień. Wykopano również dzwon, który najpewniej znajdował się na dzwonnicy.
Przypisy
Kategoria:Stanowiska archeologiczne na Grenlandii Gardar Kategoria:Kościoły na Grenlandii