Dom Literatów – zabytkowa kamienica znajdująca się w Krakowie, w dzielnicy I przy ulicy Krupniczej 22, na Piasku.

W latach 1945–1995 mieścił się w niej Dom Literatów, należący do Związku Literatów Polskich.

Historia Trzypiętrowa kamienica zbudowana została w latach 1911-1914 wg projektu Henryka Lamensdorfa. Przed wojną należała do krakowskiego adwokata Adolfa Lebeskinda i jego żony Heleny z Hochstimów. Była to kamienica czynszowa, z mieszkaniami pod wynajem, na parterze znajdowały się sklepy i kawiarnia. W czasie II wojny światowej funkcjonował jako hotel dla urzędników III Rzeszy, tuż po wyparciu Niemców w 1945 roku służył jako kwatera dla oficerów Armii Czerwonej. W styczniu 1945 roku do Krakowa przyjechał z Lublina w randze kapitana LWP Adam Ważyk z zadaniem zorganizowania krakowskiego oddziału Związku Literatów Polskich. Literat Tadeusz Kwiatkowski zaproponował na siedzibę kamienicę przy ul. Krupniczej 22, którą znał sprzed wojny. 14 lutego 1945 roku dom został przydzielony Związkowi przez pełnomocnika Rządu Tymczasowego na województwo krakowskie.

Sala na parterze pełniła funkcję stołówki oraz miejsca zebrań. Na I piętrze mieściły się biura, gabinet prezesa, biblioteka i pokój gościnny. W trzech oficynach znajdowały się lokale mieszkalne dla literatów i ich rodzin. Mieszkało, tu w różnym okresie, kilkudziesięciu literatów z rodzinami, łącznie przez budynek przewinęło się ponad 100 osób. Dom zwany był przez Gałczyńskiego – jednego z mieszkańców – „Domem czterdziestu wieszczów”.

W 2017 roku wydawnictwo Księgarnia Akademicka wydało książkę Anny Grochowskiej Wszystkie drogi prowadzą na Krupniczą, poświęconą dziejom budynku.

W roku 2016 kamienica miała 23 współwłaścicieli, którzy nie mogli dojść do porozumienia w sprawie dalszych losów budynku.

We wrześniu 2026 Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Krakowie zainicjował działania mające na celu objęcie prawną ochroną konserwatorską nieruchomości oraz jej działki poprzez wpis do rejestru zabytków nieruchomych.

Lokatorzy kamienicy Wśród lokatorów kamienicy znajdowali się:

Wieloletnią szatniarką byłą Karolina Surówka – „pani Lola”.

Przypisy

Bibliografia Barbara Zbroja Leksykon architektów i budowniczych pochodzenia żydowskiego w Krakowie w latach 1868-1939, Wydawnictwo Wysoki Zamek, Kraków 2023, s. 136 Praca zbiorowa Encyklopedia Krakowa, wydawca Biblioteka Kraków i Muzeum Krakowa, Kraków 2023, t. I s. 271-272 Anna Grochowska Wszystkie drogi prowadzą na Krupniczą: o Domu Literatów, Księgarnia Akademicka, Kraków 2017

Linki zewnętrzne Film o Domu Literatów

Kategoria:Kamienice w Krakowie Kategoria:Związek Literatów Polskich Kategoria:Obiekty w Krakowie wpisane do gminnej ewidencji zabytków