Chromatica – piąty solowy oraz szósty ogólnieChromatica to szósty ogólnie album studyjny Lady Gagi, doliczając album zrealizowany we współpracy z Tonym Bennettem, Cheek to Cheek (2014). Okazjonalnie, jej debiutancki album The Fame (2008) oraz jego reedycja The Fame Monster (2009) są liczone oddzielnie, dlatego Chromatica może być również uznawana za szósty solowy album studyjny Lady Gagi. album studyjny amerykańskiej piosenkarki i autorki tekstów Lady Gagi. Album początkowo miał być wydany 10 kwietnia 2020 roku, lecz jego wydanie zostało przełożone na 29 maja, z powodu pandemii koronawirusa. Gaga wraz z BloodPopem byli producentami wykonawczymi albumu. Chromatica jest dance-, synth- i electro-popowym projektem, zawierającym elementy takich gatunków jak house, disco i wielu różnych elektronicznych stylów. Teksty piosenek odnoszą się do takich tematów jak zdrowie psychiczne, depresja, samotność, szukanie miłości, trauma po molestowaniu seksualnym i samoocena, które kontrastują z pozytywnymi i skocznymi brzmieniami albumu. W albumie znajdują się piosenki nagrane we współpracy z Arianą Grande, Blackpink i Eltonem Johnem.
28 lutego 2020 został wydany pierwszy singel promujący album – „Stupid Love”. Utwór spotkał się z pozytywnymi recenzjami oraz osiągnął sukces komercyjny, plasując się w pierwszych dziesiątkach w notowaniach w ponad piętnastu krajach. 22 maja został wydany kolejny singel – „Rain on Me” – kolaboracja z Arianą Grande. Uplasował się on do ponad pięćdziesięciu top dzięsiątkach, w tym w Polsce, a także był numerem jeden w kilkunastu krajach, między innymi w Stanach Zjednoczonych czy Wielkiej Brytanii. 25 września został wydany trzeci singel promujący album – „911”. Dzień przed wydaniem albumu, artystka wypuściła pierwszy singel promocyjny podchodzący z krążka – „Sour Candy” – nagrany wraz z Blackpink. Trzy miesiące później, 28 sierpnia, została wydana zremiksowana „Free Woman” w charakterze drugiego singla promocyjnego.
Chromatica została przyjęta w miarę pozytywnie przez krytyków muzycznych oraz uplasowała się na szczycie amerykańskiej listy sprzedaży Billboard 200 z 274 tysiącami sprzedanych kopii, stając się jej szóstym albumem numer 1 w Stanach. Album również podbił notowania w takich krajach jak Australia, Francja, Holandia, Irlandia, Nowa Zelandia, Szkocja, Wielka Brytania i Włochy. Krążek również stał się najszybciej wykupowanym albumem w Wielkiej Brytanii w 2020 roku.
Geneza Gaga obwieściła, że podczas ostatniego występu w ramach Dive Bar Tour w Las Vegas będzie wykonywać nową muzykę, którą również wtedy wyda, lecz koncert został odwołany z powodu konfliktu planowania. Później piosenkarka powiedziała, że podczas The Joanne World Tour będzie wykonywała nowe piosenki, lecz później w wywiadzie z Entertainment Weekly powiedziała, że to się jednak nie stanie. W tym samym wywiadzie też powiedziała, że nowy album jest dopiero w fazie pisania oraz że będzie kontynuacją jej poprzedniego albumu – Joanne.
Mówiąc o swoim poprzednim albumie, Joanne, Gaga przyznała, że stworzyła go dla swojego ojca, aby uleczyć jego i rodzinną traumę. Później uświadomiła sobie, że „nie może naprawić [swojego] ojca” i nazwała album „zmarnowanym wysiłkiem”, żeby go uleczyć. Jej rozczarowanie przerodziło się w depresję, a pisanie Chromatiki było jej sposobem na leczenie. Piosenkarka później również dodała, że jej nieudane związki były inspiracją dla tego albumu. W wywiadzie dla „People”, piosenkarka mówiła o tym, że podczas nagrywania tego albumu była w „złym miejscu”, często czując się źle i smutno, powiedziała „czułam się zagrożona rzeczami, które moja kariera wniosła do mojego życia, a także jego tempem. Spędziłam dużo czasu w katatonicznym stanie, gdzie nie chciało mi się nic robić. I wtedy nareszcie zaczęłam tworzyć muzykę i opowiadać moją historię przez nagranie”.
Pisanie i nagrywanie
Po współwyprodukowaniu 11 utworów z poprzedniego albumu Gagi, Joanne (2016), BloodPop stał się współproducentem wykonawczym jej kolejnej płyty. Pomimo że myślał, że nie będzie współtworzył następnego krążka artystki, wszystko zmieniło się po tym jak zagrał on demo „Stupid Love” dla piosenkarki w Kansas City, gdzie Gaga wykonywała koncert w ramach trasy Joanne World Tour w listopadzie 2017 roku. Gaga określiła BloodPopa jako „centrum” produkcji podczas tworzenia albumu i powiedziała, że większość sesji nagraniowych było w jej domowym studiu, które było niegdyś studiem nagraniowym Franka Zappy. Piosenkarka też przyznała, że sesje były trudne dla niej z powodu jej fibromialgii. Ogromny ból uniemożliwiał jej „zejście z kanapy”, aby skomponować i nagrać piosenki. Gaga ujawniła, że BloodPop był głównym powodem, dla którego była w stanie zakończyć pracę, gdyż on motywował ją, aby kontynuować pracę nad projektem. On również pomógł jej w ograniczenia uczucia smutku i depresji. Oni rozmawiali o tym jak prawie każda piosenka z albumu, zaczęła od bycia tylko utworem zagranym na pianinie przez Gagę lub ich dwójkę. Wyjawiła również, że jej intuicja wyewoluowała od jej ostatniego albumu, a zwłaszcza z „prawdziwą” i „szczerą” naturą tego projektu.
Po rozpoczęciu pracy razem, Gaga i BloodPop zaczęli nagrywać album z zaangażowaniem wielu producentów, których zaprosili „na podstawie ich możliwości do wyobrażenia sobie piosenki lub produkcji”. Szkocka muzyczka Sophie, była pierwszą osobą, którą BloodPop zrekrutował do pracy nad albumem i pomimo że jej wczesne dema nie zostały wydane w krążku, BloodPop powiedział, że „nadal ma plany, aby dokończyć te piosenki i zaprezentować nimi coś specjalnego w uniwersum Chromatiki”. Nad albumem pracowały osoby, z którymi piosenkarka wcześniej nie współpracowała, tacy jak Axwell, ze Swedish House Mafia, Boys Noize, Burns oraz Skrillex, a także z osobami, które wcześniej z nią współpracowały, czyli Madeon i Tchami, którzy pracowali nad Artpopem oraz Benjamin Rice, który pracował nad ścieżką dźwiękową do filmu Narodziny gwiazdy. Mówiąc o atmosferze spowodowanej przez dużą ilość kolaboratorów, która była częścią produkcji, Gaga powiedziała, że „Jest łatwo znaleźć w komputerze jakąś fajną nutę, lecz producenci, z którymi pracowałam nie pracują tak. Kiedy są zainspirowani, wtedy upiększają rzeczy”. Podczas wywiadu z Zane’em Lowe’em, dodała, że ona „nigdy nie widziała tak wielu producentów gotowym do oddanie się w całości muzyce (…) i mówić tylko o niej”, i że każda piosenka miała wiele wersji podczas procesu produkcji, aby „dać im najlepszy możliwy dźwięk”. thumb|upright|Gaga współpracowała z Arianą Grande nad piosenką „Rain on Me”. Gaga współpracowała wraz z Eltonem Johnem nad piosenką „Sine from Above”. Artystka nazwała go swoim „mentorem” i opisała go jako osobę, która pełniła wielką rolę podczas jej leczenia. Axwell pracował z Johnem nad niewydaną piosenką, która później stała się „Sine from Above” i podczas gdy pracował z Gagą, postanowił skontaktować się z Johnem, aby sfinalizować pracę nad piosenką, jako duet pomiędzy Gagą a Johnem, kiedy przypomniał sobie, że obaj artyści się przyjaźnią. Album również zawiera kolaborację z Arianą Grande o nazwie „Rain on Me”, z którą to „miała podobne traumatyczne przeżycia pod czujnym okiem publiki”, które przybliżyły je, aby stworzyć tę piosenkę. „Sour Candy” jest kolaboracją między Gagą a południowokoreańskim zespołem Blackpink. W Wywiadzie dla japońskiej strony rozrywkowej TV Groove, Gaga powiedziała, że „kiedy [ona] zadzwoniła do nich, żeby zapytać ich czy chcą zrobić wspólną piosenkę [z nią], one były takie szczęśliwe i zmotywowane”. Członkinie zespołu śpiewają po angielsku i koreańsku.
W końcowej fazie tworzenia Chromatiki Gaga czuła, że album jest podzielony na wyróżniające się części i że „jest w tym coś filmowego”. BloodPop zrekrutował muzyczkę Morgan Kibby, aby skomponowała trzy kompozycyjne interludia, aby połączyć album w jedną całość. Kibby i Gaga spędziły dwa tygodnie na pracy nad interludiami, a Kibby zgromadziła 26-osobową orkiestrę do nagrania tych kompozycji. Kibby wytłumaczyła, że siedziała z Gagą i patrzyła na zdjęcia, obrazy i filmy dla zgromadzenia nawiązań i zobowiązała się do stworzenia kompozycji, które będą miały ten sam poziom energii jak reszta albumu, żeby gładko przechodziły w inne utwory. Również dodała: „Dusza albumu już tu była, więc te aranżacje zostały napisane z zamiarem jeszcze większego wzmocnienia wszystkich zakamarków emocjonalnych wątków; one stały się praktycznie chórami Chromatiki”. Głównym motywem, które eksplorują to „światło i ciemność, wypchnięcie i wyciągnięcie… naszego dzielonego i relatywnego ludzkiego doświadczenia”. Kompozycje były skończone tylko kilka dni przed tym jak album był zmasterowany.
Koncepcja i okładka 2 marca Gaga oficjalnie obwieściła, że album będzie nazywać się Chromatica. Mówiąc o tytule albumu, artystka określiła, że Chromatica jest miejscem w jej umyśle gdzie wszystkie dźwięki i kolory mieszając się i powiedziała: „Żyję na Chromatice, to miejsce gdzie żyję. (…) Znalazłam ziemię, usunęłam ją. Ziemia jest anulowana. Żyję na Chromatice”. Dystopijna planeta Chromatica pojawia się w teledysku „Stupid Love”, gdzie Gaga jest przedstawiona jako przywódczyni wojowników. Gaga również potwierdziła, że koncepcja Chromatiki pochodzi z jej rozmowy z BloodPopem.
Wraz z ogłoszeniem przedsprzedaży albumu Gaga opublikowała tymczasową okładkę, a na niej widniał symbol, który „ma falę sinusoidalną, która jest matematycznym symbolem dźwięku. A, dla mnie, dźwięk jest rzeczą, która mnie uleczyła w okresie życia i uleczyła mnie znowu podczas tworzenia tego albumu i właśnie o tym jest Chromatica”.
5 kwietnia piosenkarka ukazała faktyczną okładkę albumu. Okładka ukazuje gwiazdę z różowymi włosami oraz długimi szponami za symbolem, który wcześniej widniał na tymczasowej okładce. Winylowa i kasetowa edycja albumu będzie zawierać okładkę z Gagą w innej pozie, z jeszcze dłuższymi szponami. Okładka została sfotografowana przez niemieckiego fotografa Norberta Schoernera, pod artystyczną dyrekcją Nicoli Formichetti, a zbroja została stworzona przez Cecilio Castrillo. Według Mike’a Wassa z „Idolator”, okładka była bardzo inspirowana pracami malarza H.R. Gigera. Trey Alston ze stacji MTV opisał okładkę jako „cyber-punkową fantazję z elementami inspirowanymi Mad Maxem i Mortal Kombatem”, a Hilary Hughes z magazynu „Billboard” uznała, że okładka była inspirowana serią filmów Obcy.
Przed wydaniem „Stupid Love”, Gaga, w październiku 2019, żartobliwie napisała, że jej następny album będzie się nazywać Adele, na cześć brytyjskiej piosenkarki o tym samym imieniu. W styczniu 2020 magazyn „Instinct” wysunął tezę, że album będzie nazywać się Gamer. Podczas pierwszego odcinka podcastu „Gaga Radio”, Gaga wyjawiła, że oryginalnie planowała nazwać album Free Woman, po piosence o tej samej nazwie, ale zrezygnowała z tego pomysłu, gdyż „nadal ma problem w [byciu wolną kobietą]”. Zaś okładka do krążka, gdyby tak się nazywał, zawierałaby piosenkarkę za kratami.
Muzyka i słowa
Chromatica jest dance-popowym, electropopowym i synth-popowym albumem inspirowanym muzyką z lat 90. XX wieku, który zawiera elementy takich gatunków jak: house, techno, disco, funk, trance, eurodance, EDM, new wave i bubblegum pop. To jest odejście od country-rockowego poprzednika, Joanne (2016), i powrót do stylu jej wcześniejszych albumów. Najbardziej przeważającym motywem Chromatiki jest możliwość poczucia szczęścia i tańczenia, nawet podczas największych trudności i smutku w życiu. Album również jest o zdrowiu psychicznym, leczeniu, znajdowaniu miłości podczas trudnego okresu i samodoskonaleniu.
Piosenki thumb|upright|left|Piosenka „Alice” zawiera nawiązania do powieści Lewisa Carolla „Alicja w Krainie Czarów”.