Adelheid Popp (ur. 11 lutego 1869 w Inzersdorf, zm. 7 marca 1939 w Wiedniu) – austriacka polityk, działaczka na rzecz praw kobiet, założycielka proletariackiego ruchu kobiet w Austrii, deputowana do Rady Narodowej z ramienia Socjaldemokratycznej Partii Robotniczej Austrii (1919–1933/34) i pierwsza kobieta w historii Austrii, która wygłosiła przemówienie w austriackim parlamencie.
Życiorys Adelheid Popp urodziła się 11 lutego 1869 roku jako piętnaste dziecko rodziny tkaczy w Inzersdorfie. Była najmłodszym dzieckiem z pięciu, które przeżyły. Po śmierci ojca, od szóstego roku życia pracowała, by pomóc w utrzymaniu rodziny. W latach 1876–1879 uczęszczała do szkoły podstawowej. W wieku 10 lat przeprowadziła się z matką do Wiednia.
Od 1883 roku pracowała w fabryce wyrobów z brązu, a następnie w fabryce korka. Wówczas zaczęła interesować się polityką i zaangażowała się w szerzenie idei socjaldemokrytycznych. W 1889 roku wstąpiła do wiedeńskiego towarzystwa na rzecz edukacji pracownic. Wkrótce wzbudziła zainteresowanie Fryderyka Engelsa (1820–1895), Augusta Bebela (1840–1913), Jakoba Reumanna (1853–1925) i Victora Adlera (1852–1918). Żona Adlera – dziennikarka Emma Adler (1858–1935), która udzielała Popp lekcji języka niemieckiego i ortografii, miała duży wpływ na młodą działaczkę. Popp wygłaszała mowy podczas zebrań robotników na terenie całej monarchii i stała się popularną agitatorką.
W latach 1893–1934 zajmowała się pisaniem, m.in. w 1892 roku objęła redakcję pisma „Arbeiterinnen-Zeitung”. W 1893 roku była jedną z założycielek klubu dyskusyjnego „Libertas”, któremu przewodniczyła. W tym samym roku znalazła się w zarządzie stowarzyszenia edukacyjnego wiedeńskiej dzielnicy Meidling, a następnie w zarządzie pracowniczego stowarzyszenia edukacyjnego dzielnicy Rudolfsheim. W 1894 roku poślubiła austriackiego socjaldemokratę Juliusa Poppa, z którym miała dwóch synów. Współorganizowała pierwsze zebrania socjaldemokratek. W 1898 roku została przewodniczącą socjaldemokratycznego Komitetu Kobiet Rzeszy, a 1904 roku weszła do zarządu Socjaldemokratycznej Partii Robotniczej Austrii.
Angażowała się w walkę o prawa kobiet, m.in. o prawo kobiet do organizowania się w partie polityczne oraz o prawo wyborcze. Prawa te przyznano kobietom po utworzeniu Republiki Niemieckiej Austrii w 1918 roku. W latach 1918–1923 zasiadała w radzie miejskiej Wiednia. Angażowała się na rzecz odnowienia po I wojnie światowej Międzynarodówki Kobiet. W latach 1923–1934 była reprezentantką ruchu kobiet w Międzynarodówce Socjalistycznej.
W 1919 roku została wybrana do Rady Narodowej. Mandat sprawowała do roku 1933/34. 3 kwietnia 1919 roku jako pierwsza kobieta w historii Austrii wygłosiła przemówienie w austriackim parlamencie. Jako członek Rady Narodowej pracowała nad prawem rodzinnym i prawem karnym. Udało jej się poprawić warunki pracy służących. Podjęła również próbę złagodzenia ustawy aborcyjnej.
W latach 30. XX w. musiała poddać się operacji guza, co nie pozwoliło jej na emigrację.
Zmarła 7 marca 1939 roku w Wiedniu.
Publikacje Lista podana za Österreichisches Biographisches Lexikon: Die Arbeiterin im Kampf um’s Dasein, 1895 Die Jugendgeschichte einer Arbeiterin, von ihr selbst erzählt. Mit einführenden Worten von August Bebel, 1909 Schutz der Mutter und dem Kinde, 1910 Mädchenbuch, 1911 Haussklavinnen, 1912 Gedenkbuch. 20 Jahre österreichische Arbeiterinnenbewegung., 1912 Erinnerungen. Aus meinen Kindheits- u. Mädchenjahren. Aus der Agitation und anderes., 1915 Frau, Arbeiterin, Sozialdemokratie, 1916 Der Weg zur Höhe: die sozialdemokratische Frauenbewegung Österreichs. Ihr Aufbau, ihre Entwicklung und ihr Aufstieg., 1929
Upamiętnienie W 1949 roku jej imieniem nazwano jeden z wiedeńskich bloków mieszkalnych – Adelheid-Popp-Hof
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne Adelheid Popp: Wspomnienia młodej robotnicy (1910) w bibliotece Polona
Kategoria:Austriaccy dziennikarze Kategoria:Austriackie feministki i feminiści Kategoria:Austriaccy politycy Kategoria:Historia ruchu robotniczego Kategoria:Politycy Socjaldemokratycznej Partii Austrii Kategoria:Urodzeni w 1869 Kategoria:Zmarli w 1939