thumb|upright=1.3|Krzywa popytu na dobra Giffena Paradoks Giffena – sytuacja ekonomiczna, w której wielkość popytu na dane dobro wzrasta pomimo wzrostu jego ceny. Sytuacja taka ma miejsce przy bardzo niskich dochodach konsumentów i przy wzroście cen dóbr niższego rzędu, zwanych dobrami Giffena, lub przy jednoczesnym wzroście cen dóbr niższego rzędu i dóbr normalnych. Gdy ceny (przykładowo chleba i mięsa) wzrosną, to przy ograniczonym budżecie konsument nie jest już w stanie nabyć obu pożądanych dóbr. Jeśli cena jednego z nich (chleba) jest relatywnie niższa od cen jego substytutów (mięsa), to konsument musi zrezygnować z droższych zamienników na rzecz tańszych opcji, by wciąż móc zaspokajać swoje potrzeby. Wtedy popyt na tańsze dobro (chleb) rośnie.
Paradoks Giffena jest jednym z przypadków w mikroekonomii, zaprzeczających klasycznemu działaniu krzywej popytu (według którego wzrost ceny danego dobra powoduje spadek popytu na to dobro), innym jest np. paradoks Veblena.
Historia Robert Giffen w II połowie XIX wieku w Wielkiej Brytanii podczas swoich badań stwierdził, że mimo wzrostu cen chleba, wielkość popytu na to dobro również wzrasta. Zaobserwował to przede wszystkim u najuboższych gospodarstw domowych, w których wydatki na chleb były wysokie w stosunku do całości wydatków. Chleb jest specyficznym dobrem konsumpcyjnym, dlatego też nie posiada bliskich substytutów, a gospodarstwa nie mogą go wyeliminować ze swojego koszyka nabywanych dóbr i usług. Zaistniała wręcz sytuacja odwrotna, a mianowicie to chleb był substytutem innych dóbr żywnościowych, których ceny były relatywnie wyższe od ceny chleba. Taka sytuacja powoduje wzrost jego spożycia.
Przypisy
Giffena Kategoria:Teoria wyboru konsumenta