mały|Monika Drożyńska, Hlep, 2017. mały|Monika Drożyńska, Less is enough, 2012. mały|Monika Drożyńska, Stitch Yourself. mały|Monika Drożyńska, 2008. mały|Monika Drożyńska, Ginczanka (haft edukacyjny), 2019. Monika Drożyńska (ur. 14 sierpnia 1979 w Nowym Sączu) – artystka sztuk wizualnych, aktywistka.
Laureatka Paszportu „Polityki” w 2024 w kategorii Sztuki wizualne.
Życiorys Wychowała się w Gorlicach. Mieszka w Krakowie. Absolwentka Wydziału Grafiki Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie (2004). Dyplom pt. „Blok” zrealizowała w pracowni prof. Zbigniewa Łagockiego i dr Marii Luizy Pyrlik. Od 2018 doktorantka prof. ASP Iwony DemkoMonika Drożyńska, Przyjaciółki Matejki, Alternatywne Wiadomości ASP, s. 110..
Projektantka ubrań, założycielka (wraz z Mają Kuczmińską) pierwszego polskiego konceptstoru (2004–2010). Projekty Punkt-u były realizowane z zasadą zero waste i upcycling (2005).
Prekursorka technik hafciarskich oraz tkaniny w przestrzenni publicznej. Prowadzi „haft edukacyjny” w środkach lokomocji, mający na celu upowszechnienie czytelnictwa.
Inicjatorka powstania Kolektywu Złote Rączki, który prowadził „haft okupacyjny”, czyli haftowanie transparentów podczas manifestacji. Współzałożycielka (wraz z Agatą Biskup) Towarzystwa Osób Kibicujących Galerii Bunkier Sztuki, którego misją było zachowanie suwerenności krakowskiej galerii.
Jej prace mają wymowę polityczno-społeczną. Haftowanie uważa za działalność polityczną. Autorka „haftu miejskiego” w ramach którego pokazała haft „Zimo wypierdalaj” na bilbordach w całej Polsce. Projekt wywalał społeczną dyskusje, w której głos zabrał Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego Bogdan Zdrojewski.
Opera Narodowa Teatr Wielki w Warszawie ocenzurował jej prace, zrealizowane w ramach opery „Halka” Natalii Korczakowskiej.
Wprowadziła technikę haftu ręcznego na tkaninie do teatru, realizując wydarzenie „Flaga nr 5". Spektakl stał się warsztatem hafciarskim. Realizacja ta była zwycięskim projektem (jednym z dwóch, wybranych spośród 156) II edycji programu „Placówka”, zorganizowanego przez Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego w Warszawie. Profesor Dariusz Kosiński (Katedra Performatyki Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego) twierdzi, że tym projektem Drożyńska doprowadziła „niemal do rozkładu konwencji teatralnych, do zerwania wszystkich oczekiwań związanych z <<dawaniem przedstawienia>>, ale też z performansem i sztuką uczestniczącą”. Dr Monika Kwaśniewska (Katedra Teatru i Dramatu Uniwersytetu Jagiellońskiego) w swoim tekście o „Fladze nr 5" napisała:
Drożyńska brała udział w wielu wystawach w Polsce i za granicą. Współpracowała z Galerią Biuro Wystaw/Fundacją Polskiej Sztuki Nowoczesnej. Jest założycielką Szkoły haftu dla pań i panów Złote rączki.
Wybrane wystawy Secondary Archive, Manifesta 14, Prisztina, Kosowo (2022) Uwaga! Zły pies, Muzeum Współczesne Wrocław, (2022) UAPLGB / ĄĘŻĆĘŻĄŁ jako część cyklu Suplement, Muzeum Emigracji w Gdańsku (2022) Trzymaj język przed zębami, Shefter Gallery, Kraków (2022) Dużo dobre/ Дуже добре, Galeria Foksal (2021) What’s the Matter, Sotheby Tel Aviv, Izrael (2020) Polska gościnność, Muzeum Współczesne we Wrocławiu (2020) Co dwie sztuki to nie jedna, Zachęta Narodowa Galeria Sztuki (2010)
Wszystko widzę jako sztukę. Wystawa dla dzieci, Arsenał w Białymstoku (2019) Artyści z Krakowa. Generacja 1970–1979, MOCAK (2019) Too Soon Too Late, , Bruksela, Belgia (2018) Dreams&Dramas. Law as literature, neue Gesellschaft für bildende Kunst (nGbK), Berlin, Niemcy (2017) Późna polskość. Formy narodowej tożsamości po 1989 roku, Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski (2017) KWAS 2, Centrum Sztuki Współczesnej Łaźnia Gdańsk (2017) Rewolucja mi się śni, Galeria Manhattan, Łódź (2016) Dzień jest za krótki (kilka opowieści autobiograficznych), Muzeum Współczesne we Wrocławiu (2013) Po słowie, Galeria Bunkier Sztuki w Krakowie (2011) Letni nieletni. Młodzież w sztuce współczesnej, Zachęta Narodowa Galeria Sztuki (2010) Museums Quartier, Wiedeń, Austria (2008)
W 2019 Monika Drożyńska zrezygnowała z udziału w wystawie Natura w sztuce w Muzeum Sztuki Współczesnej w Krakowie MOCAK, w akcie protestu wobec samorządowych planów likwidacji Bunkra Sztuki oraz wchłonięcia go przez MOCAK, a także objęcia władzy w Bunkrze Sztuki przez Maszę Potocką (dyrektorkę MOCAK-u). Decyzję o powołaniu Potockiej na stanowisko dyrektorki Bunkra Sztuki określiła jako „wyłącznie z politycznego rozdania” oraz „zagrażającą pluralizmowi i różnorodności” instytucji sztuki.
Prace w kolekcjach Galeria Bunkier Sztuki (Pomnik, 2009, instalacja dźwiękowa, 0’08") MOCAK The Doron Sebbag Art Collection Imango Mundi Luciano Benetton Collectio National Museum, Kijów Lentos Kunstmuseum Linz, Austria
Nagrody Laureatka Paszportu „Polityki” (2024) w kategorii Sztuki wizualne Grand Prix Prezydenta Wrocławia Triennale Rysunku Wrocław (2019) Nominacja do Paszportów Polityki (2013) Nominacja do Kulturysty Roku, Trójka, Radiowy Dom Kultury (2011) Nominowana do finału Young International Fashion Entrepreneur British Council (2008) Wyróżnienie w Międzynarodowych Biennalach Architektury, Kraków, konkurs fotograficzny (2002)
Stypendia i rezydencje Residency Unlimited, Nowy Jork, USA (2022) Sigrids Stue, Aarhus, Dania (2016) Visegrad Artist Residency Program (2012) Stypendystka Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego (2010)
Publikacje Polityka liter. Język jako źródło wyzwolenia, Galeria Foksal (2022), artbook Podobno Słońce Wybuchnie, BWA Olsztyn, Biuro wystaw/Fundacja Polskiej Sztuki Nowoczesnej (2017) Modny drobiazg, Fundacja Polskiej Sztuki Nowoczesnej (2017) Plan, K.A.I.R Visegrad Artist Residency Program, Kosice, Słowacja (2012) Po słowie, Bunkier Sztuki Kraków (2011)
Przypisy
Linki zewnętrzne Strona oficjalna Moniki Drożyńskiej Instagram Fanpage na FB Profil na issuu Prace Moniki Drożyńskiej w Zurychu, culture.pl Arkadiusz Półtorak, Moment zawieszenia. O przyszłości Bunkra Sztuki z Agatą Biskup, Moniką Drożyńską, Anną Lebensztejn, Ewą Łączyńską-Widz i Jarosławem Suchanem, magazynszum.pl Sylwia Zommer, Monika Drożyńska: wyhaftowała myśli Polaków Beata Bialik, Nadgarstki mi cierpły, palce miałam pokłute. Ale wyszyłam nazwiska przyjaciółek Wałęsy Artystka Monika Drożyńska rezygnuje z udziału w wystawie w MOCAK-u. To gest sprzeciwu wobec polityki Jacka Majchrowskiego . Najgorzej, jak nie do końca wiadomo, magazynszum.pl.
Kategoria:Absolwenci Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie Kategoria:Polscy artyści współcześni Kategoria:Ludzie urodzeni w Nowym Sączu Kategoria:Urodzeni w 1979 Kategoria:Artyści multimedialni