mały mały Młyn () – jeden ze sposobów wznowienia gry w rugby union stosowany m.in. w przypadku naruszenia przepisów gry o mniejszym znaczeniu (najczęściej – podania piłki ręką do przodu lub upuszczenia piłki przed siebie) oraz jako jeden ze sposobów rozegrania rzutu wolnego i karnego, a także w przypadku przerwania gry bez przewinienia po stronie żadnej z drużyn. Stanowi jeden z najbardziej charakterystycznych elementów gry, a bezpośredni udział bierze w nim po ośmiu zawodników każdej drużyny (w odmianie rugby 7 – po trzech).
Okoliczności przyznania młyna mały|150px|Sygnalizacja sędziego: lewa ręka – młyn dla drużyny po prawej stronie zdjęcia; prawa ręka – przewinienie polegające na wypadnięciu piłki do przodu mały|Sygnalizacja przez sędziego formowania młyna Młyn najczęściej dyktowany jest przez sędziego na korzyść jednej z drużyn, gdy dojdzie do naruszenia przepisów gry przez zawodników drużyny przeciwnej, przy czym to naruszenie ma charakter mniej znaczący niż w przypadku rzutu karnego. Takimi sytuacjami są w szczególności: podanie piłki ręką do przodu, wypadnięcie piłki z rąk zawodnikowi przed siebie lub jej przypadkowe odbicie w tym kierunku, przypadkowa pozycja spalona, nieprawidłowe wznowienie gry kopem (np. ze środka boiska, gdy piłka nie przekroczy linii 10 m lub wyjdzie bezpośrednio poza boisko – jest to jedna z opcji do wyboru przez drużynę przeciwną), niepodporządkowanie się komendzie sędziego zagraj () w przypadku gry w młynie, rucku lub maulu, piłka jest niemożliwa do grania w młynie, rucku lub maulu.
Sędzia nie jest zobowiązany do natychmiastowego odgwizdania młyna po naruszeniu przepisów, jeśli drużyna, na rzecz której byłby on przyznany, pozostaje w posiadaniu piłki. Sędzia może w takim wypadku odgwizdać młyn po pewnym czasie, jeśli drużyna, której młyn się należał, nie odniosła korzyści taktycznej lub terytorialnej.
Młyn jest też sposobem wznowienia gry w przypadku jej przerwania bez przewinienia którejkolwiek z drużyn, np.: gdy piłka zostanie unieruchomiona nad ziemią na polu punktowym jednej z drużyn (młyn otrzymuje drużyna atakująca)W 2021 wprowadzono testowe zmiany w przepisach, obowiązujące na całym świecie, zgodnie z którymi w takiej sytuacji nie jest dyktowany młyn, ale drużyna broniąca wykopuje piłkę z linii pola punktowego. P.: , gdy wcześniej rozegrany młyn zostanie przerwany bez orzeczenia przez sędziego winy zawodników żadnej z drużyn (młyn otrzymuje drużyna, której pierwotnie przyznano rozegranie młyna), gdy sędzia przeszkodzi w grze, dając korzyść drużynie przeciwnej (młyn otrzymuje drużyna, która jako ostatnia miała piłkę), gdy sędzia przerwie grę np. z powodu kontuzji zawodnika (młyn otrzymuje drużyna, która jako ostatnia miała piłkę).
Młyn sygnalizowany jest przez sędziego gwizdnięciem i uniesieniem wyprostowanej ręki skierowanej poziomo w kierunku pola punktowego drużyny, której zostaje przyznany. Następnie sędzia odpowiednim gestem pokazuje rodzaj przewinienia lub innego powodu podyktowania młyna. Podniesienie wyprostowanej ręki skierowanej poziomo w kierunku pola punktowego jednej z drużyn, jednak bez gwizdnięcia i utrzymany przez kilka sekund, oznacza korzyść dla tej drużyny.
Ponadto młyn jest też jednym ze sposobów rozegrania rzutu karnego lub rzutu wolnego, stosownie do wyboru dokonanego przez drużynę, której został przyznany.
Przystąpienie do formowania młyna (a także wybór młyna w przypadku rzutu karnego lub wolnego) sędzia sygnalizuje, unosząc dłonie przed twarzą lub nad głową i stykając je koniuszkami palców.
Sposób rozegrania młyna mały|150px|Ustawienie zawodników w młynie Co do zasady młyny wykonywane są w miejscu przewinienia lub wstrzymania gry. Młyn musi być jednak podyktowany w obrębie strefy młyna (), tj. nie może być wykonany bliżej niż 5 metrów od pola punktowego oraz od linii bocznej boiska. Jeśli przewinienie lub wstrzymanie gry miało miejsce poza strefą młyna, młyn jest dyktowany w miejscu wchodzącym w skład tej strefy, najbliższym do miejsca przewinienia lub wstrzymania gry. Sędzia wskazuje centralny punkt młyna, przez który przebiega linia oddzielająca formacje obu drużyn, równoległa do linii pola punktowego. Drużyny powinny być gotowe do rozegrania młyna w ciągu 30 sekund od wyznaczenia miejsca jego rozegrania (w przypadku odmiany rugby 7 – 15 sekund).
W młynie bierze udział co do zasady po ośmiu zawodników z każdej drużyny. Gracze młyna zwyczajowo noszą numery od 1 do 8 i są wyspecjalizowani na określonych pozycjach (różniąc się także charakterystyką fizyczną niezbędną do wypełniania obowiązków na boisku): w pierwszej linii () i dwóch (), w drugiej linii dwaj e (), w trzeciej linii dwaj e () i jeden ().
Gracze łączą się ze sobą w odpowiednie ustawienie w następujący sposób: filarzy łączą się z młynarzem po obu jego bokach (filarzy jednym ramieniem, młynarz oboma ramionami), wspieracze łączą się jednym ramieniem ze sobą, a drugim ramieniem z filarami stojącymi przed nimi, pozostali trzej zawodnicy łączą się co najmniej jednym ramieniem ze wspieraczami.
Dwie stworzone w ten sposób grupy zawodników stoją naprzeciwko siebie rozdzielone na odległość ramienia w punkcie wskazanym przez sędziego. Wówczas następuje związanie młyna w trzech etapach na komendy sędziego: na komendę zawodnicy pierwszej linii młyna pochylają się tak, aby głowy i barki nie znajdowały się poniżej poziomu bioder i aby głowa każdego zawodnika znajdowała się po lewej stronie jego bezpośredniego przeciwnika (jednak głowy ani barki nie mogą się dotykać), na komendę filarzy wolnymi rękami chwytają za koszulki swoich bezpośrednich przeciwników, na komendę formacje wiążą się ze sobą, tworząc tunel pomiędzy drużynami, z gotowością obu drużyn do pchania.
Dziewiąty gracz drużyny, na rzecz której podyktowano młyn, łącznik młyna () ustawia się naprzeciwko tunelu tworzonego przez drużyny i pojedynczym szybkim ruchem oburącz wrzuca piłkę prosto do tunelu, tak aby pierwszy raz dotknęła ziemi już w tunelu. Moment wrzucenia piłki do tunelu oznacza początek rozegrania młyna i w tym momencie drużyny mogą zacząć pchać swoich przeciwników. Zawodnicy pierwszej linii młyna mogą ją zagrzebywać, przy czym zobowiązany jest do podjęcia takiej próby młynarz, a zagrzebanie polega na kopnięciu piłki do tyłu jedną nogą. Walka w młynie polega na próbie przepchnięcia swojej drużyny nad piłkę oraz wypchnięcia jej stopami na brzeg młyna tak, aby mogła być ona podniesiona.
W młynie może wziąć udział mniej niż ośmiu zawodników drużyny, jeśli z jakiegoś powodu na boisku znajduje się mniej niż 15 jej zawodników – wówczas drużyna może zmniejszyć liczbę zawodników w młynie o tylu zawodników, ilu brakuje na boisku, jednak musi pozostać ich w młynie co najmniej pięciu.
W odmianie rugby 7 w młynie uczestniczy tylko trzech graczy (pierwsza linia), a ich specjalizacja nie jest tak daleko idąca.
mały|Wyjście piłki z młyna Zakończenie młyna następuje w chwili, gdy: piłka wyjdzie spod nóg graczy młyna w dowolnym kierunku, piłka znajdzie się pod stopami ostatniego gracza młyna i zostanie podniesiona przez łącznika młyna tej drużyny, piłka znajdzie się pod nogami graczy drugiej linii młyna i zostanie podniesiona przez wiązacza tej drużyny, piłka znajdzie się na linii pola punktowego lub ją przekroczy, sędzia przerwie młyn.
mały|Młyn w rugby 7 W rugby 7 łącznik młyna może podnieść piłkę w dowolnym momencie.
Pozostali gracze obu drużyn poza łącznikami młyna muszą znajdować się podczas młyna za linią przebiegającą pięć metrów od linii wyznaczonej przez stopy ostatniego zawodnika młyna, równoległej do linii pola punktowego. Odległość ta nie musi być zachowana tylko wtedy, gdy stopy tego gracza są mniej niż pięć metrów od linii pola punktowego tej drużyny – w takim przypadku inni jej zawodnicy muszą znajdować się poza tą linią. Łącznik młyna, który wrzucał piłkę, musi podczas młyna mieć co najmniej jedną stopę na wysokości piłki lub bliżej własnego pola punktowego. Z kolei łącznik młyna drużyny przeciwnej musi być obiema stopami za piłką i nie może wchodzić pomiędzy łącznika młyna drugiej drużyny a jej graczy trzeciej linii młyna.
Przed każdym meczem drużyna wskazuje graczy, którzy mogą grać w pierwszej linii młyna. Jeśli na boisku nie ma trzech takich graczy (np. w wyniku kontuzji lub kary), drużyna ma obowiązek przed rozegraniem młyna zmienić innego zawodnika drużyny na rezerwowego gracza pierwszej linii młyna. Jeśli z boiska musi zejść rezerwowy gracz młyna, na boisko może wrócić jeden z wcześniej zastąpionych zawodników. Jeśli drużyna nie ma w określonym momencie meczu trzech zawodników, którzy mogą grać w pierwszej linii młyna, rozgrywany jest młyn symulowany (), czyli młyn, w którym drużyny wiążą się ze sobą, ale nie pchają.
Błędy podczas rozegrania młyna mały|Zawalenie młyna przez graczy w czarnych koszulkach Młyn może być przerwany z różnych powodów, a błędy w trakcie jego rozegrania mogą skutkować podyktowaniem rzutu karnego lub wolnego. Do błędów skutkujących przyznaniem rzutu karnego należą m.in.: pchanie inaczej niż prostopadle do linii pola punktowego lub inaczej niż równolegle do ziemi, zagrywanie piłki w młynie inaczej niż jedną stopą, obecność łącznika młyna lub innego zawodnika drużyny na spalonym, umyślne wynoszenie przeciwników do góry, umyślne zawalanie młyna, odłączenie się zawodnika od młyna przed jego zakończeniem.
Do błędów skutkujących przyznaniem rzutu wolnego należą m.in.: rozpoczęcie pchania w młynie przed wrzuceniem piłki do młyna, nieprawidłowe wrzucenie piłki do młyna, udawanie przez łącznika młyna, że piłka wyszła poza młyn, nieprzygotowanie drużyny do rozegrania młyna w wymaganym czasie.
Do powtórzenia młyna może dojść także w sytuacji, w której sędzia nie stwierdzi błędu żadnej z drużyn, m.in.: piłka po wrzucie wyjdzie po drugiej stronie młyna, młyn zawali się bez winy zawodników jednej z drużyn, młyn skręci się o ponad 90° bez winy zawodników jednej z drużyn.
Młyn w taktyce gry Wybór sposobu rozegrania rzutu karnego jako młyna w dużej mierze uzależniony jest od miejsca, w którym jest on podyktowany, oraz pozostałego czasu gry i aktualnego wyniku. Młyn jest wybierany głównie w sytuacji, gdy przewinienie ma miejsce blisko pola przyłożeń drużyny przeciwnej. Niewielka odległość powoduje w takim przypadku zwiększenie szansy na zdobycie wartego pięć punktów przyłożenia (a siedmiu punktów, jeśli zostałoby ono podwyższone) w porównaniu z tylko trzema punktami możliwymi do zdobycia po łatwiejszym do wykonania kopie na bramkę.
W rozegraniu samego młyna, niezależnie od powodu jego podyktowania, najważniejsze dla drużyny atakującej jest utrzymanie piłki, tak, aby mogła ona trafić w ręce pozostałych graczy drużyny, rozpoczynających atak. Poprzez związanie większości zawodników w młynie atakujący mają w tym momencie znacznie więcej miejsca na boisku i łatwiej im przedrzeć się przez szyki obronne przeciwnika. Dzieje się tak szczególnie, gdy młyn odbywa się w równej odległości od linii bocznych boiska – zawodnicy broniącej się drużyny nie wiedzą, którą stroną boiska ruszy atak. Utrata piłki we własnym młynie jest jednym z głównych błędów drużyny podczas meczu.
Dla broniącej się drużyny szczególnie istotne jest silne pchnięcie rywali. Jeśli uda się jej zdominować młyn i zmusić przeciwników do cofania, będą oni mieli trudność z podniesieniem piłki i prawidłowym jej rozegraniem. Z kolei drużyna atakująca, gdy pchnie rywali, zmusza do cofania się pozostałych zawodników przeciwnika za przesuwającą się razem z młynem linię spalonego, a sukces fizyczny w młynie daje jej więcej opcji w ataku i demoralizuje przeciwnika. Młyn rozgrywany przy linii punktowej przeciwnika może zamienić się bezpośrednio w przyłożenie: jeśli drużyna atakująca ma przewagę fizyczną, a wiązacz kontroluje piłkę i utrzymuje ją przed swoimi stopami, młyn może, pchając przeciwników, przesunąć się na pole punktowe rywali, a wiązacz przyłożyć piłkę.