Aleksander Paweł Harasowski (ur. 10 czerwca 1872 w Teratynie, zm. 28 lutego 1945 w Lublinie) – polski lekarz, doktor wszech nauk lekarskich Uniwersytetu Jagiellońskiego, autor poradnika medycznego, dyrygent Krakowskiego Chóru Akademickiego.
Życiorys thumb|left|150px|Strona tytułowa poradnika Lekarz Domowy autorstwa dr Aleksandra Harasowskiego, wydana we Lwowie w 1900 Urodził się w Teratynie koło Chełma jako syn Teofila, księdza unickiego i Antoniny z domu Tokarskiej. Była to rodzina morawsko-śląska o polskich tradycjach patriotycznych, która osiadła na ziemi lwowskiej w XVII wieku. Babka uczyła go pieśni z czasów Powstania styczniowego.
Maturę złożył w gimnazjum Zgromadzenia Zmartwychwstańców we Lwowie. Studia i doktorat „wszech nauk lekarskich” uzyskał na Uniwersytecie Jagiellońskim w 1897. Podjął pracę w Szpitalu Powszechnym we Lwowie i w 1900 napisał „racyonalny poradnik lekarski dla chorych i zdrowych”, który zyskał dużą popularność. Książkę wymieniono w Bibliografii Polskiej Estreicherów i cytowano w XXI wieku.
W okresie 1900–1914 pracował jako lekarz miejski i uzdrowiskowy w Delatynie. W 1910 wydał źródłowe opracowanie o warunkach balneologicznych tego uzdrowiska oferującego także „kąpiele w Prucie, ideał kąpieli rzecznej”. Publikacja ta była wskazana w 2015 jako wzór dobrej reklamy. Harasowski był jednocześnie lekarzem Kasy Chorych w Nadwórnej, a także rejonowym lekarzem więziennym. Obowiązki te wykonywał do wybuchu I wojny światowej.
Ożenił się z Robertą Nałęcz-Udrycką, z którą miał czworo dzieci: Stanisławę (1899), Helenę (1902), Adama (1904–1996) i Romualda (1912). Rodzina zamieszkała w Delatynie, gdzie Aleksander wybudował willę. Oboje małżonkowie byli miłośnikami i znawcami muzyki. Syna Adama, przyszłego uczestnika Konkursu Chopinowskiego, kompozytora i inżyniera, gry na fortepianie uczono od 5 roku życia.
thumb|Uzdrowisko Delatyn nad rzeką Prut, u wschodniego przedproża Gorganów, w okresie zimowym około 1918 Po wybuchu wojny Aleksander Harasowski został w 1914 zmobilizowany do austriackiej służby wojskowej, później wstąpił do Wojska Polskiego. W 1919 otrzymał przydział do polskiego szpitala wojskowego w Nowym Sączu, gdzie pozostał i mieszkał w okresie międzywojennym. Do rezerwy został przeniesiony w stopniu majora w 1921.
W 1926 z powodu płonicy zmarli Roberta Harasowska i najmłodszy syn Romuald. Córka Stanisława wyszła za mąż za kompozytora Tadeusza Szeligowskiego (1896–1963). Po uzyskaniu emerytury przeniósł się do Wilna, a po zakończeniu II wojny światowej zamieszkał w Lublinie, gdzie zmarł w 1945.
Aleksander Harasowski był „wszechstronnie uzdolniony, przede wszystkim nieprzeciętnie muzycznie”. Komponował i grał biegle na fortepianie. W czasie odbywania (1892–1897) studiów medycznych był dyrygentem Krakowskiego Chóru Akademickiego. Później dyrygował chórami w Delatynie i Andrychowie, gdzie pracował jako lekarz wojskowy. Po śmierci Marszałka Piłsudskiego w 1935 skomponował muzykę do słów M. Nalepki Do Wilna serce dajcie.
Oprócz tekstów medycznych i popularyzatorskich Aleksander pisał wiersze i krótkie utwory literackie. Wygłaszał pogadanki w wileńskiej rozgłośni Polskiego Radia. Znał kilka nowożytnych języków europejskich, a także łacinę i grekę. Około 1912 otrzymał pierwszą nagrodę w korespondencyjnym konkursie szachowym w Petersburgu. Będąc na emeryturze napisał w „Gazecie Wileńskiej”:
Publikacje książkowe
Uwagi
Przypisy
(spis treści).
Linki zewnętrzne Aleksander Harasowski – katalog Biblioteki Narodowej [dostęp 2020-06-07]
Kategoria:Absolwenci Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Jagiellońskiego Kategoria:Ludzie związani z Nowym Sączem Kategoria:Majorowie lekarze II Rzeczypospolitej Kategoria:Polscy dyrygenci chórów Kategoria:Polscy lekarze Kategoria:Polscy balneolodzy Kategoria:Polscy pisarze Kategoria:Urodzeni w 1872 Kategoria:Zmarli w 1945