mały Kruchaweczka krótkokorzeniasta (Psathyrella microrhiza (Lasch) Konrad & Maubl.) – gatunek grzybów należący do rodziny kruchaweczkowatych (Psathyrellaceae).
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Psathyrella, Psathyrellaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
Po raz pierwszy takson ten opisał w 1828 r. Wilhelm Gottlob Lasch, nadając mu nazwę Agaricus microrhizus. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadali mu Paul Konrad i André Maublanc w 1949 r. Synonimy: Agaricus microrhizus Lasch, Linnaea 3: 426 1828 Agaricus semivestitus Berk. & Broome 1861 Drosophila microrhiza (Lasch) Quél. 1886 Drosophila microrhiza f. pseudobifrons Romagn. 1949 Drosophila semivestita (Berk. & Broome) Quél. 1888 Pilosace microrhizus (Lasch) Kuntze 1898 Pilosace semivestitus (Berk. & Broome) Kuntze 1898 Psathyra microrhiza (Lasch) P. Kumm., 1871 Psathyra semivestita (Berk. & Broome) Sacc. 1887 Psathyrella microrhiza f. pumila Kits van Wav. 1985 Psathyrella semivestita (Berk. & Broome) A.H. Sm. 1941 Psathyrella squamifera P. Karst. 1883 Polską nazwę zaproponował Władysław Wojewoda w 2003 r. Feliks Teodorowicz w 1933 r. opisywał ten gatunek pod nazwą kruszak drobnokorzeniasty.
Morfologia Kapelusz Średnica 10–40 mm, stożkowato-wypukły, higrofaniczny; w stanie dojrzałym i wilgotnym czerwonobrązowy, ochrowo-brązowy, prążkowany, hiw stanie suchym blaknący, żółtawoszary lub bardzo jasnobrązowy. Osłona w postaci białych włókienek i kłaczków, w młodości sięgająca prawie do środka. Trzon Wysokość 35–150 mm, grubość 1-3(-10) mm, dość sztywny, często z nibykorzeniem o długości 5-20(-50) mm. Blaszki Średnio gęste. Blaszek pełnych 20-36. Krawędzie umiarkowanie pigmentowane na czerwono. Cechy mikroskopowe Zarodniki 10–14 × 5,5–7 μm, Qav = 1,7–2,1, podłużne, prawie cylindryczne, czasami wąskojajowate, w widoku z boku czasami wąsko migdałowate, rzadko z wgłębieniem nad wyrostkiem wnęki, czerwonobrązowe. Gatunki podobne Makroskopowo Psathyrella microrhiza jest w rzeczywistości większą kruchaweczką różowoostrzową (Psathyrella orbicularis), która jest smuklejsza, ma mniejsze rozmiary, nie przybiera kształtu płasko-wypukłego i ma podobne cechy mikroskopowe.
Występowanie i siedlisko Opisano występowanie Psathyrella microrhiza w wielu krajach Europy, w kilku miejscach Ameryki Północnej oraz na Nowej Zelandii. W Polsce gatunek rzadki. Znajduje się na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski. Ma status R – gatunek potencjalnie zagrożony z powodu ograniczonego zasięgu geograficznego i małych obszarów siedliskowych. Władysław Wojewoda w swoim zestawieniu grzybów wielkoowocnikowych Polski w 2003 r. podaje tylko 2 jego stanowiska. Bardziej aktualne stanowiska podaje internetowy atlas grzybów.
Saprotrof. Występuje w lasach liściastych wśród liści, na opadłych gałązkach i resztkach drzewa.
Przypisy
Kategoria:Kruchaweczkowate Kategoria:Mykobiota Polski