XIII Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny im. Fryderyka Chopina

XIII Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny im. Fryderyka Chopina (również XIII Konkurs Chopinowski) – 13. edycja Międzynarodowego Konkursu Pianistycznego im. Fryderyka Chopina, która rozpoczęła się 1 października 1995 w Warszawie. Organizatorem konkursu było Towarzystwo im. Fryderyka Chopina.

Charakterystyka konkursu Wzięło w nim udział 130 pianistów z 32 krajów. Dyrektorem konkursu był Albert Grudziński, a przewodniczącym jury Jan Ekier. Przesłuchania konkursowe zostały podzielone na trzy etapy, które odbyły się w dniach: 2–8 października (I etap), 10–13 października (II etap) i 15–16 października (III etap). Koncerty finałowe trwały od 18 do 19 października. W dniach 20–22 października odbyły się trzy końcowe koncerty laureatów.

Był to drugi Konkurs Chopinowski, w którym jury nie przyznało I nagrody, natomiast II nagrodę w postaci srebrnych medali oraz kwot po 20 000 $ otrzymali ex aequo Francuz Philippe Giusiano i Rosjanin Aleksiej Sułtanow.

Kalendarium 23px Kalendarz konkursu Data1.10 2.10 3.10 4.10 5.10 6.10 7.10 8.10 9.10 10.10 11.10 12.10 13.10 14.10 15.10 16.10 17.10 18.10 19.10 20.10 21.10 22.10 Koncert inauguracyjny Etap I Etap II Etap III Finał Koncerty laureatów 19:00 10:0017:00 10:0017:00 10:0017:00 10:0017:00 10:0017:00 10:0017:00 10:0017:00 10:0017:00 10:0017:00 10:0017:00 10:0017:00 10:0017:00 10:00 18:00 18:00 19:00 19:00 19:00

Uczestnicy Do I etapu Konkursu przystąpiło ostatecznie 130 osób (z zakwalifikowanych 140 uczestników) z 32 krajów. 25px Uczestnicy I etapu Lp. Uczestnik Kraj 1. Ingrid Fliter 2. Nelson Goerner 3. Ambre Lyn Hammond 4. Rueibin Chen 5. Nataša Veljkovič 6. Eliane Reyes 7. Andriej Ponoczewny 8. Timur Sergejenja 9. Peter Petrow 10. Javier Lanis 11. Manuel Montero Contreras 12. Michio Nishihara Toro 13. Marcela Rodriguez Hidalgo 14. Sheng Yuan 15. Connie Ying Zhang 16. Tang Zhihua 17. Chen Chang 18. Weng Jin-ho 19. Yu Lu-hui 20. Chuang Ya-fei 21. Lin Ying-chien 22. Nataša Dukan 23. Renata Stočko 24. Ivana Švarc 25. Constantinos Stylianou 26. Eliška Gazdová 27. Racha Arodaky 28. Jean-François Bouvery 29. Jean-François Dichamp 30. Marylin Frascone 31. Philippe Giusiano 32. Frédéric Vaysse-Knitter 33. Angela Au 34. Igal Kesselman 35. Daria Monastyrski 36. Mika Akiyama 37. Susumu Aoyagi 38. Nami Ejiri 39. Masako Ezaki 40. Ayuko Higuchi 41. Megumi Ito 42. Yoshikazu Jumei 43. Masahi Katayama Lp. Uczestnik Kraj 44. Yuko Kawai 45. Maki Maeda 46. Misa Miyamoto 47. Rika Miyatani 48. Chie Mori 49. Hideki Nagano 50. Hisako Nagayoshi 51. Koji Oikawa 52. Masaru Okada 53. Kei Saotome 54. Shigetoshi Suematsu 55. Yuki Takao 56. Yoko Takemura 57. Marie Tsunoda 58. Junko Urayama 59. Ratimir Martinovič 60. Anne Louise-Turgeon 61. Libby Yu 62. Chung Eun-joo 63. Park Jong-gyung 64. Kim Won 65. Karina Jermaka 66. Sana Villerusha 67. Nicholas Ong 68. Claudia Corona Castillo 69. Marlena Maciejkowicz 70. Fumiko Shiraga 71. Tomasz Bartoszek 72. Beata Bilińska 73. Jan Krzysztof Broja 74. Tomasz Dębowski 75. Mariusz Drzewicki 76. Michał Ferber 77. Grzegorz Gorczyca 78. Adam Jezierzański 79. Piotr Klajn 80. Paweł Kubica 81. Magdalena Lisak 82. Joanna Ławrynowicz 83. Rafał Łuszczewski 84. Zbigniew Raubo 85. Piotr Słopecki 86. Anna Stempin Lp. Uczestnik Kraj 87. Michał Szczepański 88. Maciej Szyrner 89. Krystyna Tucka 90. Katarzyna Vernet 91. Filip Wojciechowski 92. Paweł Zawadzki 93. Igor Czitczer 94. Marina Ewreison 95. Ilia Itin 96. Maria Iwanowa 97. Maria Kopyłowa 98. Daria Pietrowa 99. Olga Pouszetcznikowa 100. Katia Skanavi 101. Aleks Słobodjanik 102. Aleksiej Sułtanow 103. Rem Urasin 104. Mark Vainer 105. Elena Zaitsewa 106. Anna Zasimowa 107. Tomaž Tobing 108. Soojin Ahn 109. Andrew Armstrong 110. Tomasz Kolodziejek 111. Katherine Lee 112. Peter Miyamoto 113. Gabriela Montero 114. Jon Nakamatsu 115. Anna Bogoljubowa 116. Elina Janczenko 117. Aleksander Michailuk 118. Oksana Petreczenko 119. Gergely Bogányi 120. Graham Scott 121. Nguyễn Bích Trà 122. Maurizio Baglini 123. Luigi Cartia 124. Roberto Cominati 125. Michele D’Ambrosio 126. Simone Ferraresi 127. Massimiliano Ferrati 128. Irene Inzerillo 129. Luca Monti 130. Michele Rovetta

Repertuar Zgodnie z tradycją, w Konkursie wykonywane były wyłącznie utwory Fryderyka Chopina. Regulamin stanowił, że uczestnicy mieli do wyboru określone utwory Chopina spośród dostępnych grup, wykonywane z pamięci. Niedopuszczalne było wykonywanie tych samych utworów na różnych etapach. 48px Wykaz utworów Etap IJeden z następujących utworów:Ballada g-moll op. 23Ballada F-dur op. 38Ballada As-dur op. 47Ballada f-moll op. 52Barkarola Fis-dur op. 60Fantazja f-moll op. 49 Jedna z następujących etiud:Etiuda C-dur op. 10 nr 1Etiuda cis-moll op. 10 nr 4Etiuda Ges-dur op. 10 nr 5Etiuda F-dur op. 10 nr 8Etiuda c-moll op. 10 nr 12Etiuda a-moll op. 25 nr 11 Jedna z następujących etiud:Etiuda As-dur op. 10 nr 10Etiuda F-dur op. 25 nr 3Etiuda a-moll op. 25 nr 4Etiuda e-moll op. 25 nr 5 Jedna z następujących etiud:Etiuda a-moll op. 10 nr 2Etiuda C-dur op. 10 nr 7Etiuda gis-moll op. 25 nr 6Etiuda Des-dur op. 25 nr 8Etiuda h-moll op. 25 nr 10 Etap II Jeden z następujących polonezów:Andante spianato i Polonez Es-dur op. 22Polonez fis-moll op. 44Polonez As-dur op. 53Polonez-Fantazja As-dur op. 61 Jeden z następujących nokturnów spośród opusów:915273237485562lubPreludium cis-moll op. 45lubBerceuse Des-dur op. 57 Jeden z następujących utworów:Rondo c-moll op. 1Rondo F-dur op. 5Rondo Es-dur op. 16Wariacje B-dur op. 12Walc Es-dur op. 18Walce op. 34Walc As-dur op. 42Walce op. 64Bolero C-dur op. 19Scherzo h-moll op. 20Scherzo b-moll op. 31Scherzo cis-moll op. 39Scherzo E-dur op. 54Fantazja f-moll op. 49lubBarkarola Fis-dur op. 60Preludia z op. 28 (minimum trzy kolejne)Studia Methode des Methodes Etap III Pełny cykl mazurków spośród następujących opusów:1724303341505659 Jedna z następujących sonat:Sonata b-moll op. 35lubSonata h-moll op. 58 FinałJeden z utworów na fortepian i orkiestrę:Wariacje op. 2Fantazja A-dur op. 13Rondo F-dur op. 14 Jeden z koncertów:Koncert fortepianowy e-moll op. 11lubKoncert fortepianowy f-moll op. 21

Jury Do konkursowego przebiegu przesłuchań oraz podziału nagród powołano jury, w następującym składzie: 35px Skład jury Lp. Juror Kraj Funkcja 1. Jan Ekier przewodniczący jury 2. Paul Badura-Skoda wiceprzewodniczący jury 3. Piotr Paleczny wiceprzewodniczący jury 4. Halina Czerny-Stefańska członek jury 5. Bella Dawidowicz członek jury 6. Jean-Jacques Eigeldinger członek jury 7. Lidia Grychtołówna członek jury 8. Adam Harasiewicz członek jury 9. Barbara Hesse-Bukowska członek jury 10. Andrzej Jasiński członek jury 11. Ivan Klánský członek jury 12. Hitoshi Kobayashi członek jury 13. Lee Kum-Sing członek jury 14. Dominique Merlet członek jury 15. Wiktor Mierżanow członek jury 16. Li Mingqiang członek jury 17. Hiroko Nakamura członek jury 18. Sergio Perticaroli członek jury 19. Edith Picht-Axenfeld członek jury 20. Bernard Ringeissen członek jury 21. Harold C. Schonberg członek jury 22. Regina Smendzianka członek jury 23. Zbigniew Śliwiński członek jury 24. Arie Vardi członek jury

Przebieg konkursu Koncert inauguracyjny Konkurs rozpoczął się 1 października koncertem inauguracyjnym w warszawskiej Filharmonii Narodowej. Wystąpili Piotr Paleczny i Orkiestra Filharmonii Narodowej, którzy wykonali poemat symfoniczny Step op. 66 Zygmunta Noskowskiego, IV Symfonię op. 60 Karola Szymanowskiego oraz Te Deum Laudamus Krzysztofa Pendereckiego.

I etap 2 października 1995 rozpoczął się I etap konkursu. Pianiści występowali w kolejności ustalonej na podstawie losowania liter alfabetu (wylosowano literę „N”). Jako pierwsza w I etapie wystąpiła Japonka Hideki Nagano. Uczestnicy przez siedem kolejnych dni występowali kolejno w dwóch sesjach: porannej (rozpoczynającej się o godzinie 10:00) i popołudniowej (rozpoczynającej się o godzinie 17:00). Jury oceniało grę poszczególnych uczestników przy pomocy punktów, w I etapie w skali od 1 do 10, a następnie w II i III etapie oraz finale w skali od 1 do 25 punktów.

II etap Do II etapu zostało dopuszczonych 40 pianistów (w tym 9 Polaków): 25px Uczestnicy II etapu Lp. Uczestnik Kraj 1. Ingrid Fliter 2. Nelson Goerner 3. Andriej Ponoczewny 4. Timur Sergejenja 5. Sheng Yuan 6. Yu Lu-hui 7. Ivana Švarc 8. Eliška Gazdová 9. Marylin Frascone 10. Philippe Giusiano 11. Mika Akiyama 12. Susumu Aoyagi 13. Nami Ejiri 14. Rika Miyatani Lp. Uczestnik Kraj 15. Chie Mori 16. Koji Oikawa 17. Yoko Takemura 18. Libby Yu 19. Sana Villerusha 20. Tomasz Bartoszek 21. Beata Bilińska 22. Jan Krzysztof Broja 23. Michał Ferber 24. Piotr Klajn 25. Magdalena Lisak 26. Zbigniew Raubo 27. Filip Wojciechowski 28. Paweł Zawadzki Lp. Uczestnik Kraj 29. Ilia Itin 30. Olga Pouszetcznikowa 31. Katia Skanavi 32. Aleksiej Sułtanow 33. Rem Urasin 34. Andrew Armstrong 35. Gabriela Montero 36. Gergely Bogányi 37. Maurizio Baglini 38. Luigi Cartia 39. Roberto Cominati 40. Massimiliano Ferrati

III Etap Do III etapu jury konkursu dopuściło 15 pianistów (w tym Polkę Magdalenę Lisak). 25px Uczestnicy III etapu Lp. UczestnikKraj 1. Nelson Goerner 2. Andriej Ponoczewny 3. Philippe Giusiano 4. Nami Ejiri 5. Rika Miyatani 6. Libby Yu 7. Magdalena Lisak 8. Katia Skanavi 9. Aleksiej Sułtanow 10. Rem Urasin 11. Andrew Armstrong 12. Gabriela Montero 13. Maurizio Baglini 14. Luigi Cartia 15. Roberto Cominati

Finał Decyzją jury do finału zakwalifikowano 6 pianistów. 25px Finaliści Lp. Finalista KrajUtwory finałowe 1. Philippe Giusiano Rondo F-dur op. 14 Koncert fortepianowy e-moll op. 11 2. Rika Miyatani Rondo F-dur op. 14 Koncert fortepianowy f-moll op. 21 3. Magdalena Lisak Fantazja A-dur op. 13 Koncert fortepianowy f-moll op. 21 4. Aleksiej Sułtanow Fantazja A-dur op. 13 Koncert fortepianowy f-moll op. 21 5. Rem Urasin Wariacje op. 2 Koncert fortepianowy f-moll op. 21 6. Gabriela Montero Wariacje op. 2 Koncert fortepianowy e-moll op. 11

Inne wydarzenia 17 października 1995, w 146. rocznicę śmierci Fryderyka Chopina, odbyły się związane z tym uroczystości: msza święta, a następnie nadzwyczajny koncert oratoryjny z utworem Requiem Wolfganga Amadeusa Mozarta w bazylice św. Krzyża w wykonaniu solistów oraz chóru i orkiestry Filharmonii Narodowej pod dyrekcją Kazimerza Korda.

Z okazji XIII Konkursu Chopinowskiego, Poczta Polska wydała 1 października znaczek pocztowy o nominale 80 gr, projektu Tomasza Bogusławskiego, przedstawiający fragment zapisu nutowego Poloneza Fryderyka Chopina. Ponadto z okazji XIII Międzynarodowego Konkursu Pianistycznego im. Fryderyka Chopina, Narodowy Bank Polski wprowadził do obiegu 9 października okolicznościową złotą monetę o nominale 200 zł w nakładzie 500 sztuk.

Nagrody i wyróżnienia Pierwszego miejsca nie przyznano. Zdobywcy drugiego i trzeciego miejsca zostali uhonorowani medalami. Wszyscy finaliści otrzymali, stosownie do zajętego miejsca bądź wyróżnienia, odpowiednią nagrodę finansową. Po raz pierwszy nie przyznano żadnej nagrody specjalnej. Zgodnie z regulaminem nagrodzeni zobowiązani byli do udziału w, kończących konkurs, koncertach laureatów. Poza tym, wszyscy uczestnicy III etapu, którzy nie zostali finalistami, otrzymali okolicznościowe dyplomy. 32px Nagrody główne Nagroda Laureat Kraj Wysokość nagrody Fundator nagrody Nie przyznano Philippe Giusiano 20 000 $ Minister Kultury i Sztuki Aleksiej Sułtanow 20 000 $ Gabriela Montero 15 000 $ 4 Rem Urasin 10 000 $ 5 Rika Miyatani 6000 $ 6 Magdalena Lisak 4000 $ Wyróżnienia Wyróżniony Kraj Wysokość nagrodyFundator nagrody Nami Ejiri 3500 $ Minister Kultury i Sztuki Nelson Goerner 3500 $ Andriej Ponoczewny 3500 $ Katia Skanavi 3500 $ Nagrody Specjalne Nagroda Nagrodzony Kraj Wysokość nagrody Fundator nagrody Najlepsze wykonanie poloneza Nie przyznano 5000 $ Towarzystwo im. Fryderyka Chopina Najlepsze wykonanie mazurków Nie przyznano 5000 $ Polskie Radio Najlepsze wykonanie koncertu Nie przyznano 5000 $ Filharmonia Narodowa Pierwszy zdobywca drugiego miejsca Francuz Philippe Giusiano wykonał na konkursie następujące utwory: