Cleyera – rodzaj roślin z rodziny Pentaphylacaceae. Obejmuje 22 gatunki. Rośliny te występują w Azji na obszarze od Himalajów, poprzez Mjanmę, północny Wietnam, Chiny po Japonię oraz w Ameryce Środkowej na obszarze od Meksyku po Panamę. Rosną w lasach, często na terenach skalistych. Kwiaty rozwijają się latem, zapylane są przez owady.
Cleyera japonica jest drzewem świętym w Shintō – wiązanki z gałązek tego gatunku zwane sakaki wykorzystywane są podczas obrzędów, a same drzewa są często sadzone przy miejscach kultu (jinja). Z kolei w Himalajach liści tej rośliny używa się do zaparzania herbaty. Poza tym ten gatunek (rzadziej też inne) rozpowszechniony jest w obszarach o łagodnym klimacie jako roślina ozdobna, szczególnie popularne są odmiany pstrolistne – 'Fortunei' i 'Tricolor'. Różne gatunki z rodzaju dostarczają poza tym cenionego drewna. thumb|left|180px|Gałązka sakaki Morfologia thumb|Cleyera japonica 'Fortunei' Pokrój Krzewy i drzewa zwykle osiągające do 12 m wysokości. Liście Zimozielone, skrętoległe, ułożone na pędach dwurzędowo, ogonkowe, całobrzegie lub piłkowane. Kwiaty Drobne, obupłciowe, wyrastają pojedynczo lub zebrane po 2–4 w kątach liści. Kwiaty osadzone są na cienkich szypułkach długości ok. 1 cm, nieco zgrubiałych na końcu, wsparte są dwoma odpadającymi przysadkami rozwijającymi się na szypułce tuż pod kwiatem. Działki kielicha w liczbie 5 są nierównej wielkości, u nasady zrośnięte. Także płatki występują w liczbie 5 i są zrośnięte u nasady. Pręciki są liczne (od 25 do 30), ich nitki są długie i nagie. Zalążnia jest zwykle naga, dwu- lub trójkomorowa, w każdej z 8–16 zalążkami. Szyjka słupka pojedyncza, cienka i trwała, na szczycie rozdzielona na dwie lub trzy łatki. Owoce Jajowate lub spłaszczone jagody zawierające po kilka nasion w każdej z komór. Nasiona gładkie, błyszczące, czarnobrązowe, kulistawe do nerkowatych. Owoce są czerwone, po dojrzeniu czarne.
Systematyka Pozycja systematyczna W systemie APG IV z 2016 i według Angiosperm Phylogeny Website jest to rodzaj z rodziny Pentaphylacaceae należącej do rzędu wrzosowców (Ericales). W innych ujęciach włączany bywał do herbatowatych Theaceae i Ternstroemiaceae.
Wykaz gatunków Cleyera albopunctata (Planch. ex Griseb.) Krug & Urb. Cleyera bolleana (O.C.Schmidt) Kobuski Cleyera cernua (Tul.) Kobuski Cleyera cuspidata Hung T.Chang & S.H.Shi Cleyera ekmanii (O.C.Schmidt) Kobuski Cleyera incornuta Y.C.Wu Cleyera integrifolia (Benth.) Choisy Cleyera japonica Thunb. Cleyera lipingensis (Hand.-Mazz.) T.L.Ming Cleyera longicarpa (Yamam.) Masam. Cleyera neibensis Alain Cleyera nimanimae (Tul.) Krug & Urb. Cleyera obovata H.T.Chang Cleyera obscurinervia (Merr. & Chun) H.T.Chang Cleyera orbicularis Alain Cleyera pachyphylla Chun ex Hung T.Chang Cleyera serrulata Choisy Cleyera ternstroemioides (O.C.Schmidt) Kobuski Cleyera theoides (Sw.) Choisy Cleyera vaccinioides (O.C.Schmidt) Kobuski Cleyera velutina B.M.Barthol. Cleyera yangchunensis L.K.Ling
Przypisy
Kategoria:Pentaphylacaceae