FNSS Pars – rodzina tureckich, kołowych wozów bojowych opracowana przez spółkę FNSS Defence Systems. Pojazdy występują w wersjach 4×4, 6×6 oraz 8×8.
Historia Prace nad pojazdami z rodziny PARS rozpoczęto w 2002 roku. Pierwszy PARS w wariancie napędowym 8×8 po raz pierwszy został zaprezentowany w lutym 2005 roku podczas targów zbrojeniowych IDEX w Abu Zabi. Od momentu zaprezentowania pierwszych pojazdów PARS w 2005 roku prowadzono kolejne prace rozwojowe i wprowadzono liczne usprawnienia do projektu. PARS 8×8 został przebadany przez armię malezyjską w 2006 roku, rywalizując w przetargu na nowy kołowy transporter opancerzony ze szwajcarskimi wozami Piranha IIIC i fińskim Patria AMV. Podczas targów IDEF, które odbyły się w Turcji pod koniec 2005 roku, zaprezentowano egzemplarze Parsa w konfiguracjach 8x8 i 6x6.
W 2015 roku zaprezentowano pojazd Pars w układzie napędowym 4×4. Pojazd w tej wersji napędowej jest odpowiedzią na ogłoszony w 2013 programu obejmującego dostawy 184 gąsienicowych i 76 kołowych niszczycieli czołgów.
Spółka FNSS rozpoczęła prace projektowe nad opracowaniem nowej wersji wozów z rodziny Pars w 2019 roku. Nowo opracowany pojazd otrzymał nazwę Pars IV NG-WAV oraz został po raz pierwszy zaprezentowany publicznie w czasie targów IDEF 2021, które odbyły się w Stambule w sierpniu 2021 roku. Zaprezentowany wóz wybudowano w układzie napędowym 8×8, a przy jego konstruowaniu wykorzystano doświadczenia zdobyte przy produkcji Pars III sprzedanego Malezji jako DefTech AV8 oraz PARS III dla Omanu. Opracowano także pojazd w specjalistycznej wersji 6×6, który otrzymał oznaczenie Pars IV 6×6 S-Ops.
Konstrukcja Podczas konstruowania pojazdu zadecydowano się na zastosowanie unikalnego układ przedziałów. W przedniej części kadłuba znajduje się z obszerny, dwuosobowy przedział załogi, gdzie kierowca i dowódca zajmują stanowiska obok siebie. Zastosowanie takiego układu rozmieszczenia załogi w kabinie kierowcy zapewnia pole widzenia w zakresie 180° oraz wyższy poziom bezpieczeństwa i komfortu podczas jazdy. Pośrodku ulokowano przedział silnikowy, zaś z tyłu przedział desantowy.
Pojazdy z rodziny Pars mają modułową konstrukcję, pozwalającą na skonfigurowanie platformy bazowej do poszczególnych funkcji m.in. bojowego wozu piechoty, transportera opancerzonego, wozu dowodzenia czy też pojazdu zabezpieczenia technicznego. Do obserwacji w przód służy pięć dużych panoramicznych peryskopów, które ulokowano z przodu pojazdu, na wysokości przedziału kierowania. Dodatkowo wozy wyposażone są w dwie kamery termowizyjne oraz trzy dodatkowe kamery, mające zapewnić kierowcy i dowódcy większą świadomość sytuacyjną. Pojazdy wyposażone są także w zintegrowany system klimatyzacji. Aby umożliwić dostosowanie pojazdów do różnych ról, wszystkie wozy rodziny Pars mają zdejmowany dach, co ułatwia przekształcenie wozu do innych specjalistycznych wersji poprzez ułatwiony montaż dodatkowego wyposażenia.
Pars 4×4 Pars 4×4 został zaprojektowany głównie jako kołowy niszczyciel czołgów. Załogę wozu może stanowić do 5 osób. Wóz jest amfibią, mogącą osiągać maksymalną prędkość poruszania się w wodzie 8 km/h, zaś prędkość po drogach wynosi 120 km/h. Przeszkody wodne wóz może pokonywać bez przygotowania. Przednią część kadłuba zajmuje kierowca oraz dowódca, zaś za nimi ulokowane są stanowiska dla 3 dodatkowych załogantów. Z tyłu ulokowano przedział napędowy. Dostęp do pojazdu zapewniony jest, zależnie od konfiguracji, przez jedną lub dwie pary drzwi po bokach kadłuba. Pars 4×4 może być transportowany drogą powietrzną na pokładzie samolotów C-130 Hercules, A400M czy śmigłowców CH-47 Chinook.
Pars III Kadłub Pars 6×6 wykonano z kompozytowego pancerza stalowo-aluminiowo, który zapewnia załodze i piechocie ochronę przed ostrzałem z broni strzeleckiej 7,62 mm. Pojazd zapewnia także ochronę przed wybuchami IED. Istnieje możliwość montażu dodatkowego opancerzenia w celu zwiększenia ochrony. Kierowca i dowódca zajmują stanowiska z przodu pojazdu. Unikalną cechą jest to, że dowódca pojazdu i kierowca siedzą obok siebie. Każdy ma do dyspozycji jednoczęściowy właz dachowy, który otwiera się na bok. Żołnierze desantu zwykle wchodzą i opuszczają pojazd za pomocą dużej rampy hydraulicznej z tyłu kadłuba. Pars 6×6 jest napędzany silnikiem wysokoprężnym o mocy 482 KM, sprzężonym z w pełni automatyczną skrzynią biegów z 6 biegami do przodu i 1 biegiem wstecznym.
Pojazd Pars 8×8 wykonano z tego samego materiału co wariant 6×6 oraz zapewnia on ten sam poziom ochrony balistycznej. W razie potrzeby istnieje możliwość dopancerzenia pojazdu. Kierowca i dowódca siedzą w przedniej części pojazdu w dwuosobowej kabinie. Każdy z nich ma osobny właz dachowy, który otwiera się na bok. Zespół napędowy składa się z silnika wysokoprężnego Deutz, jednak zależnie od wymagań klienta istnieje możliwość montażu jednostek Caterpillar lub MTU Friedrichshafen. Skrzynia biegów jest automatyczna. Żołnierze desantu opuszczają pojazd przez specjalnie opuszczaną rampę. Dodatkowo w przedziale znajdują się dwa włazy ratunkowe. Jeden znajduje się po lewej stronie kadłuba pomiędzy trzecim i czwartym kołem jezdnym, zaś drugi po prawej stronie kadłuba między pierwszym i drugim kołem jezdnym. Podstawowa wersja jest w pełni amfibią, napędzaną w wodzie przez dwa pędniki strumieniowe umieszczone po obu stronach z tyłu kadłuba. Zapewniają one maksymalną prędkość poruszania się w wodzie wynoszącą 10 km/h. Model Pars 8×8 produkowany jest w wielu wersjach specjalistycznych. Pojazd może być transportowany w ładowni samolotu Lockheed C-130 Hercules.
Pars IV Kadłub Pars IV NG-WAV został zaprojektowany w otwartej architekturze, co zapewnia możliwość integracji szeregu urządzeń i systemów. Dodatkowo przy projektowaniu kadłuba skupiono na się na optymalnym połączeniu ergonomii użytkowania, przeżywalności załogi i mobilności. Modułowy kadłub umożliwia implementację wielu konfiguracji pojazdu takich jak bojowy wóz piechoty, transporter opancerzony czy wóz ratownictwa technicznego. Załoga liczy 3 osoby oraz dodatkowo pojazd może przewieźć do 9 żołnierzy desantu. Pars IV NG-WAV zapewnia załodze dobrą świadomość sytuacyjną poprzez zastosowanie panoramicznych peryskopów w przedniej części pojazdu oraz kamer termowizyjnych z tyłu i z przodu. Podobnie jak poprzednie warianty wóz jest amfibią.
Pars IV 6×6 S-Ops został zaprojektowany w sposób podobny do wariantu NG-WAV, jednak dużą uwagę położono na dostosowaniu wozu do prowadzenia misji specjalnych we wszystkich warunkach pogodowych, zarówno w dzień jak i w nocy. Wóz oferuje znacznie zwiększoną świadomość sytuacyjną wszystkich członków załogi, co wiąże się z dostosowaniem pojazdu do walk w terenie zurbanizowanym. Zastosowane systemy obserwacyjne i elektroniczne zapewniają całej załodze możliwość prowadzenia obserwacji w zakresie 360° bez konieczności opuszczania pojazdu. Pars S-Ops zapewnia wysoki poziom ochrony balistycznej oraz przeciwko eksplozjom IED. Dodatkowo istnieje opcja montażu ekranów przeciwkumulacyjnych. Napęd zintegrowany jest w postaci power-packa oraz dodatkowo wóz ma zawieszenie hydropneumatyczne.
Galeria
Dane techniczne +WersjaDługośćWysokośćSzerokośćMasaNapędPrędkość maksymalnaZasięgZałogaUzbrojeniePrzypisyPars 4×45,0 m2,6 m2,1 m13,6 tsilnik wysokoprężny o mocy 300 KM120 km/h> 700 km4-5ZSSW z wyrzutniami PPK, karabin maszynowy kal. 7,62 mmPars III 6×67,0 m2,9 m2,9 m25,0 tsilnik wysokoprężny100 km/h> 800 km3Wieże załogowe i bezzałogowe z wskazanym przez zamawiającego uzbrojeniemPars III 8×88,0 m2,4 m3,0 m30,0 tsilnik wysokoprężnyPars IV 6×6 S-OPS7,0 m2,45 m3,0 m26,0 tsilnik wysokoprężny> 700 kmDwie niezależnie sterowane ZSSW (jedna z przodu, druga z tyłu), karabin maszynowy kal. 7,62 lub 12,7 mm, granatnik automatyczny kal. 40 mm lub jedna wieża SABER RCT z działkiem kal. 25 mmPars IV 8×88,4 m2,5 m3,1 mbd.silnik wysokoprężny> 600 kmWieże załogowe i bezzałogowe z wskazanym przez zamawiającego uzbrojeniem
Użytkownicy Turcja – kilkaset wozów w wersjach 8×8 i 6×6. Malezja – 257 wozów w odmianach 8×8 i 6×6, produkowanych lokalnie na licencji jako DefTech AV8. Oman – dostarczono 172 pojazdy w wariantach Pars III 8×8 i Pars III 6×6 na mocy umowy zawartej w 2015 roku. Dostawy w latach 2017–2020.
Przypisy
Kategoria:Tureckie pojazdy wojskowe Kategoria:Transportery opancerzone Kategoria:Bojowe wozy piechoty