Wilcha (ukr. Вільха, ang. Vilkha, dosł. „olcha”) – ukraiński wieloprowadnicowy system rakietowy kalibru 300 mm produkcji zakładów KB Łucz na podwoziu kołowym. Stanowi rozwinięcie radzieckiego systemu BM-30 Smiercz. W 2018 roku Siły Zbrojne Ukrainy zadecydowały o przyjęciu pocisku na swoje wyposażenie. Produkcja systemu rakietowego rozpoczęła się w 2019 roku, w tym samym roku pierwsze sztuki zostały przekazane armii ukraińskiej. Pociski do systemu są produkowane w różnych wersjach: Wilcha, Wilcha-R, Wilcha-M i Wilcha-M2.
Pierwsze bojowe wykorzystanie systemu miało miejsce w trakcie inwazji Rosji na Ukrainę w 2022 roku.
Historia 27 kwietnia 2016 roku prezydent Ukrainy Petro Poroszenko poinformował o tym, że ukraiński przemysł zbrojeniowy, a dokładnie zakłady KB Łucz, jest bliski ukończenia prac nad pociskiem rakietowym krajowej produkcji o nazwie Wilcha. Projekt był utrzymywany w tajemnicy. Ujawniono wyłącznie to, iż ma być substytutem systemu BM-30 Smiercz. Wiadomo było wówczas, że już w marcu 2016 roku przeprowadzono udane testy pocisku, którego parametrów nie ujawniono. mały|lewo|Testy pocisku Wilcha w 2018 roku W sierpniu 2016 roku przeprowadzono kolejne udane testy pocisku w okolicach Odessy. Ujawniono, że w przeciwieństwie do systemu MB-30 jest on pociskiem naprowadzanym i ma charakteryzować się większą celnością niż 9K79 Toczka.
W latach 2018–2019 ukraińska armia przeprowadzała kolejne próby pocisku na poligonach. Już w 2018 roku zapadła decyzja, że testowany system rakietowy zostanie przyjęty do służby w armii. W tym samym roku państwowy koncern zbrojeniowy Ukroboronprom poinformował o rozpoczęciu produkcji systemu Wilcha. Zasięg pocisku Wilcha z głowicą bojową o masie 250 kg wynosi 70 km. Pierwotnie wyrzutnie posadawiano na podwoziu MAZ-543 zestawu BM-30 Smiercz. Na początku 2019 roku AvtoKrAZ poinformował o przekazaniu Siłom Zbrojnym Ukrainy nowego pojazdu KrAZ-7634HE o napędzie 8x8. Jak podano, KrAZ-7634HE ma stanowić podwozie dla systemu Wilcha i wyrzutni pocisków Neptun. W 2019 roku jednakże dostawy ciężarówek KrAZ zakończyły się z uwagi na upadłość producenta i do rakiet Wilcha dostosowywane były wyrzutnie systemu Smiercz na starych podwoziach MAZ-543M.
W czerwcu 2019 roku ogłoszono zakończenie testów pocisku Wilcha-R. Zasięg tego pocisku jest taki sam, jak w przypadku wersji podstawowej, ale został wyposażony w kasetową głowicę bojową o masie 250 kg. W tym samym czasie w fazie testów pozostawał kolejny pocisk – Wilcha-M. Jest to zmodernizowana wersja Wilchy o zwiększonym zasięgu do 120 km i większej precyzji rażenia celów.
W 2020 roku KB Łucz wyprodukowała 98 pocisków Wilcha.
W 2021 roku poinformowano, że pociskami Wilcha-M zainteresowane są Zjednoczone Emiraty Arabskie, Arabia Saudyjska i Kuwejt. W przypadku ZEA Ukraina miała być już w trakcie negocjacji.
W kwietniu 2021 roku Ukroboronprom poinformował, że znaleziono pierwszego zagranicznego nabywcę pocisku Wilcha-M, mimo że znajdował się on wciąż w fazie testów. Nie podano jednak, które państwo zdecydowało się na zakup. W tym samym roku odbyły się testy wspomnianego pocisku Wilcha-M.
Charakterystyka
Wieloprowadnicowy system rakietowy obsługiwany jest przez cztery osoby.
W skład systemu rakietowego wchodzi pojazd bojowy na podwoziu KrAZ-7634HE o napędzie 8x8, napędzany silnikiem YaMZ-7511.10 o mocy 420 KM z dziewięciobiegową skrzynią biegów. Ciężarówka może poruszać się z prędkością do 60 km/h po drogach asfaltowych, a do 20 km/h po drogach gruntowych. Na pojeździe znajduje się wyrzutnia 12 pocisków. Waga samego pojazdu to 20 t, a z załadowanymi pociskami 30 t. Oddanie pełnej salwy ma trwać do 40 s. Pierwotnie stosowano podwozia MAZ-543.
Poza pojazdem bojowym w skład systemu rakietowego wchodzą pojazd dowodzenia KrAZ-7634 oraz ciężarówka transportowa KrAZ-7634HE-000.
Wilcha R624 Wilcha R624 jest podstawową wersją pocisku o kalibrze 300 mm. Podczas lotu pocisk sterowany jest impulsowymi silnikami zamontowanymi w przedniej części. Dzięki temu tor lotu pocisku może być korygowany w locie. Według zapewnień pocisk ma być odporny na zakłócenia systemu GPS. Napędzany jest silnikiem na paliwo stałe, a kierowany przy pomocy nawigacji satelitarnej i inercyjnej. Zasięg pocisku to 70 km, a masa głowicy bojowej to 250 kg. Dla tej wersji rozrzut jest mniejszy niż 15 m. Masa pocisku to 860 kg, a długość 7,6 m.
Wilcha-R Wilcha-R ma identyczne parametry, jednak zastosowano w nim kasetową głowicę bojową.
Wilcha-M R624-M Wilcha-M R624-M to wersja pocisku o zasięgu zwiększonym do 130 km, co osiągnięto kosztem lżejszej głowicy bojowej (125-170 kg).
Wilcha-M2 Pocisk Wilcha-M2 ma mieć docelowo zwiększony zasięg do 200 km. Ulepszono korpus oraz silnik pocisku.
Użytkownicy Ukraina
Armia ukraińska pierwsze sztuki systemu rakietowego Wilcha otrzymała już w 2019 roku. Według danych ukraińskich z marca 2022 roku, w trakcie rosyjskiej inwazji dokonanej na Ukrainę w 2022 roku wojsko użyło 50 pocisków Wilcha. Miały zostać użyte do zwalczania rosyjskich pojazdów, systemów obrony przeciwlotniczej, WRE oraz stanowisk dowodzenia.
Galeria
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne Film prezentujący próby pocisków Wilcha-R i Wilcha-M w serwisie YouTube.
Kategoria:Ukraińska broń rakietowa Kategoria:Samobieżne wieloprowadnicowe wyrzutnie rakietowe