thumb|300px|Owoce i warzywa zawierające naturalne przeciwutleniacze

Przeciwutleniacze (antyoksydanty, antyutleniacze) – grupa związków chemicznych, które same występując w małych stężeniach (w porównaniu z substancją podlegającą utlenianiu), wstrzymują lub opóźniają proces utleniania danej substancji. Każdy przeciwutleniacz może występować w roli prooksydanta.

W głównej mierze przeciwutleniacze to naturalne substancje roślinne, które wspierają naturalne mechanizmy obronne komórek człowieka, ale przeciwutleniaczami mogą być także jony metali przejściowych (manganu, cynku, selenu).

Antyoksydanty występują często w suplementach diety i są powszechnie uważane za środek prewencyjny w zapobieganiu licznym chorobom takim jak nowotwory, chorobie niedokrwiennej serca a nawet chorobie wysokościowej. Choć wstępne badania sugerują, że przyjmowanie antyoksydantów ma korzystny wpływ na zdrowie człowieka, nowsze badania kliniczne wykazują brak wpływu na poprawę zdrowia, a niektóre z nich donoszą o ich szkodliwości. Metaanaliza 50 badań z randomizacją na grupie 294 478 uczestników przeprowadzona w roku 2012 wskazała na brak zależności pomiędzy spożyciem witamin i suplementów zawierających antyoksydanty w prewencji chorób układu krążenia.

Dodatki do żywności

Przeciwutleniacze stosowane są w zapobieganiu niepożądanym procesom utleniania, przez co przedłużają czas trwałości żywności. Dozwolone przeciwutleniacze stosowane w przemyśle spożywczym: E270 – kwas mlekowy (regulator kwasowości) E330 – kwas cytrynowy (regulator kwasowości i stabilizator) E300 – kwas askorbinowy (witamina C; substancja klarująca, regulator kwasowości i stabilizator) E301 – askorbinian sodu (regulator kwasowości i stabilizator) E302 – askorbinian wapnia (pełni funkcję regulatora kwasowości i stabilizatora) E304 – estry kwasów tłuszczowych i kwasu askorbinowego (stabilizatory) E306 – mieszanina tokoferoli E307 – alfa-tokoferol E308 – gamma-tokoferol E309 – delta-tokoferol E310 – galusan propylu E311 – galusan oktylu E312 – galusan dodecylu E315 – kwas izoaskorbinowy E316 – izoaskorbinian sodu E320 – butylohydroksyanizol (BHA) dodawany do tłuszczów, suszu ziemniaczanego, gum do żucia E321 – butylohydroksytoluen (BHT) E335 – wodorowinian sodu i winian sodu E336 – wodorowinian potasu i winian potasu E337 – winian sodowo-potasowy E385 – sól wapniowo-disodowa kwasu etylenodiaminotetraoctowego

Zobacz też konserwanty chemiczne dodatki do żywności lista E ORAC stres oksydacyjny

Przypisy

Linki zewnętrzne Czym są wolne rodniki i jak powstają Antyoksydanty i ich dobroczynny wpływ na zdrowie

!