1 pułk konny im. Maksyma Żeleźniaka – oddział kawalerii Armii Ukraińskiej Republiki Ludowej.
Formowanie i zmiany organizacyjne W wyniku rozmów atamana Symona Petlury z naczelnikiem państwa i zarazem naczelnym wodzem wojsk polskich Józefem Piłsudskim prowadzonych w grudniu 1919, ten ostatni wyraził zgodę na tworzenie ukraińskich jednostek wojskowych w Polsce.
Pułk wywodzi się ze sformowanego z żołnierzy pochodzenia ukraińskiego dywizjonu rosyjskiego 7 Kinburńskiego pułku dragonów. Pod koniec 1917 dywizjon walczył z bolszewikami w obronie Żytomierza. W czerwcu 1918 został przekształcony w 5 Kinburński pułk konny i wszedł w skład 2 Wołyńskiej Dywizji Konnej. Pod koniec czerwca 1919 pułk otrzymał numer 29, a 25 maja (?) z resztek 29. i 30 pułku konnego oraz sotni łączności sztabu dywizji utworzono samodzielny dywizjon kawalerii. 1 lipca dywizjon przeformowano na 1 pułk konny im. Maksyma Żeleźniaka i podporządkowano go dowódcy Samodzielnej Brygady Kawalerii. W jej składzie nosił nr 2 i miano „perejasławski”. 20 listopada dołączyły do niego resztki 1 Łubieńskiego pułku konnego, a 5 grudnia dwie sotnie 1 rezerwowego pułku konnego. 11 grudnia większość 2 Perejasławskiego pułku konnego przeszła na stronę 2 Korpusu Halickiego. W szeregach Armii URL pozostało tylko 8 oficerów i około 60 szeregowych. Utworzyli oni sotnię kawalerii w składzie 2 Wołyńskiej Dywizji Strzelców. W jej składzie sotnia wyruszyła w I pochód zimowy. 29 stycznia 1920 sotnia została przeorganizowana w pułk konny. W maju w jego skład wszedł także samodzielny czarnomorski dywizjon konny płk. Hryhorija Afueraktóry. Pułk ponownie otrzymał imię Maksyma Żeleźniaka.
W październiku Armia URL przeprowadziła mobilizację. W jej wyniku liczebność jej oddziałów znacznie wzrosła. W związku z podpisaniem przez Polskę układu o zawieszeniu broni na froncie przeciwbolszewickim, od 18 października wojska ukraińskie zmuszone były prowadzić działania zbrojne samodzielnie.
Żołnierze oddziału Dowódcy jednostki Stopień imię i nazwisko Okres pełnienia służby Uwagisot. Ołeksa Carenko11 XII 1919 – 20 I 1920por. Mykoła Kochaniw20 I – 12 IVsot. Andrij Hołub12 IV – 5 VIIsot. Kostiantyn Smowskyj5–26 Vllsot. Rostysław Korczuniw26–31 VIIsot. Kostiantyn Smowskyji 31 VII – 16 Xsot. Andrij Hołub16 X – 10 XIsot. August Kuczera10–12 XIsot. Andrij Hołub12 XI 1920 – 12 I 1921 Kawalerowie Krzyża Walecznychpodchorąży Anurow Nykyfirpodchorąży Dejneka Danyłosotnyk Didow Mychajłoszeregowy Dmytrenko [wanczatowy Dowhopołyj Jurijczatowy Dubowyj Illjaszeregowy Fiłaretiw Wolodymyrsotnyk Hołub Andrijczatowy Kotow Mychajłoczatowy Kucaj Hryhorijchorąży Makowij Trochymszeregowy Marczuk Stepanbunczużny Nedaszkiwskyj Iwanszeregowy Odajnik Zynowijczatowy Petłenko Fedirchorąży Romanika Juchymszeregowy Sirocz Josyprojowy Synycia Iwanchorąży Szyło Mychajłochorąży Tepłyj Hnatchorąży Forsiuk Iwanpodchorąży Zińko Illa.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Pułki konne Armii Ukraińskiej Republiki Ludowej Kategoria:Ukraińskie oddziały wojskowe z okresu wojny polsko-bolszewickiej Kategoria:Ukraińskie jednostki kawalerii utworzone w 1919 Kategoria:Ukraińskie jednostki kawalerii rozwiązane w 1924