Lotnictwo morskie Sił Zbrojnych Federacji Rosyjskiej () – rodzaj wojsk Marynarki Wojennej Federacji Rosyjskiej.
Lotnictwo morskie jest częścią składową rosyjskiej Marynarki Wojennej. W 2010 liczyło około 35 000 żołnierzy.
Charakterystyka i zmiany organizacyjne Poradzieckie lotnictwo morskie Federacji Rosyjskiej Marynarka Wojenna Sił Zbrojnych Federacji Rosyjskiej przejęła znaczny potencjał byłej MW Związku Radzieckiego. W skład lotnictwa morskiego tej ostatniej wchodziły jednostki bazowania pokładowego i lądowego, rakietowe, szturmowe, myśliwskie, rozpoznawcze, specjalne i pomocnicze. W 1990 służbę w lotnictwie morskim pełniło około 70000 żołnierzy. Na jego wyposażeniu znajdowało się 1638 samolotów i 561 śmigłowców. Lotnictwo morskie podzielone było na dywizje morskich nosicieli rakiet oraz pułki i eskadry lotnictwa myśliwskiego, szturmowego, zwalczania okrętów podwodnych, transportowe i rozpoznawcze.Lotnictwo morskie wchodziło w skład poszczególnych flot. W 1991 w strukturach Floty Północnej znajdowała się 5 Dywizja Morskich Nosicieli Rakiet z około 70 samolotami Tu-22M oraz 35 Dywizja Lotnicza ZOP z 70 samolotami TU-142M. Operacje Flotylli Kolskiej mogły być wspierane przez dwa pułki lotnictwa szturmowego, dwa pułki lotnicze zwalczania okrętów podwodnych oraz pułk śmigłowców ZOP. Na skutek redukcji, w 1996 LM FP dysponowało 20 samolotami Su-33, 10 śmigłowcami ZOP bazowania pokładowego oraz 200 samolotami bojowymi i 64 śmigłowcami ZOP bazowania lądowego. Flota Bałtycka w 1991 na dziesięciu lotniskach operacyjnych i 13 zapasowych utrzymywała 328 samolotów bojowych oraz 70 śmigłowców. W skład lotnictwa Floty Czarnomorskiej wchodziło 40 samolotów TU-22M3 i około 40 samolotów TU-16 z 2 Dywizji Morskich Nosicieli Rakiet, a w czterech pułkach lotnictwa ZOP utrzymywano łącznie 20 samolotów Be-12 i 30 śmigłowców Mi-14. W dyspozycji LM Floty Oceanu Spokojnego pozostawały pułki lotnictwa ZOP, rozpoznawczego, morskich nosicieli rakiet, lotnictwa szturmowego i torpedowo-minowego. Mimo redukcji, w 2008 utrzymano 568 mieszany pułk lotniczy, 289 pułk lotnictwa ZOP, 865 pułk lotnictwa myśliwskiego, 317 mieszany pułk lotniczy oraz 71 eskadrę lotnictwa transportowego.
Reorganizacja lotnictwa morskiego po 2008
Uruchomiony w ramach „Planu przebudowy Sił Zbrojnych Federacji Rosyjskiej do 2016 roku” oraz „Kierunków dalszego rozwoju do 2020 roku” program reorganizacji sił morskich zakładał między innymi uproszczenie struktur lotnictwa morskiego, sformowanie baz lotniczych oraz przekazanie części potencjału w podporządkowanie Sił Powietrznych i Obrony Przeciwlotniczej. W grudniu 2011 we Flocie Czarnomorskiej na lotnisku operacyjnym Kacza sformowano 7057 Bazę Lotniczą i zintegrowano elementy lotnictwa szturmowego, ZOP, transportowego i specjalnego. Były to: 43 eskadra lotnictwa szturmowego z Gwardiejskoje, 917 mieszany pułk lotniczy i 872 pułk śmigłowców ZOP. Zajęcie Krymu przez Rosję skutkowało zwiększoną militaryzacją półwyspu. Do grudnia 2014 lotnictwo morskie FC wzmocniła nowo sformowana 27 Dywizja Lotnictwa Mieszanego, a na lotnisku w rejonie Pierwomajska sformowano 39 pułk śmigłowców bojowych Mi-28N.W lotnictwie morskim Floty Bałtyckiej planowano przekazanie 4 pułku lotnictwa szturmowego i 689 pułku lotnictwa myśliwskiego w podporządkowanie 1 Dowództwa Operacyjnego SPiOP. W trakcie reorganizacji wszystkie elementy pozostawiono jednak w dyspozycji dowódcy Floty Bałtyckiej, formując przy tym 7054 i 7052 Bazę Lotniczą. We Flocie Północnej, w początkowym etapie, sformowano 7050 Bazę Lotniczą Seweromorsk-1 i 7051 BL Olenogorsk. Po podporządkowaniu 924 morskiego pułku nosicieli rakiet dowództwu Lotnictwa Dalekiego Zasięgu, 73 samodzielna eskadra ZOP została włączona w skład 7050 BL. Status samodzielnego utrzymał 279 pułk lotnictwa myśliwskiego bazujący w Siewieromorsku-3.We Flocie Oceanu Spokojnego w podporządkowanie Lotnictwa Dalekiego Zasięgu przekazano 568 morski pułk nosicieli rakiet wraz z 7061 Bazą Lotniczą Mongokto. Integrując elementy lotnictwa morskiego, w 2009 sformowano 7060 Bazę Lotniczą Jelizowo, 7059 Bazę Lotniczą Kniewicze i 7062 Bazę Lotniczą Nikołajewka. Po aneksji Krymu, w 2014, ostatecznie rozwiązano kwestię dalszego wykorzystywania ukraińskiego ośrodka szkolenia załóg lotnictwa pokładowego NITKA (Saki). Szkolenie pilotów przejął ośrodek szkoleniowy budowany na Kubaniu (Jejsk). W 2015 większość Su-33 wyczerpała resurs techniczny. Dlatego też jeszcze w lutym 2012 zawarto kontrakt na dostawę 20 pokładowych MiG-29K oraz czterech samolotów MIG-29KUB. Jeszcze w październiku 2010 planowano zakup 20 łodzi latających, które zastąpiłyby wyeksploatowane Be-12. W kwietniu 2013 zawarto kontrakt na sześć łodzi latających Be-200.
Struktura organizacyjna lotnictwa morskiego W 1991 FlotaJednostka lotniczaLotniskoSamolotyFlota Północna5 Dywizja Morskich Nosicieli RakietOlenogorsk35 Dywizja Lotnictwa ZOPKipielowo24 pułk lotnictwa ZOPSiewieromorskIł-3873 pułk lotnictwa szturmowegoSu-17279 pułk lotnictwa szturmowegoSu-17403 pułk lotnictwa ZOPBe-12830 pułk lotnictwa ZOPKa-25967 pułk lotnictwa rozpoznawczegoŁachtaTu-16RFlota Pacyfiku25 Dywizja Morskich Nosicieli RakietKniewiczi143 Dywizja Morskich Nosicieli RakietMongokto142 Dywizja Torpedowo-MinowaNikołajewka77 pułk lotnictwa ZOPNikołajewkaIł-38169 mieszany pułk lotniczyKamaranTu-142, Tu-95, Tu-16173 pułk lotnictwa szturmowegoRomanowkaSu-17, Su-24MR289 pułk lotnictwa ZOPNikołajewkaBe-12304 pułk lotnictwa rozpoznawczegoChorołTu-95RC, Tu-16K310 pułk lotnictwa ZOPMongoktoTu-142, Tu-22M311 pułk lotnictwa szturmowegoRomanowkaJak-38312 pułk lotnictwa ZOPPuszinoTu-142317 mieszany pułk lotniczyJelizowoTu-16R, Be-12593 pułk lotnictwa transportowegoNikołajewkaIł-76, An-12, An-26710 pułk śmigłowców ZOPNowonieżynoKa-25, Ka-27, Ka-29Flota Czarnomorska2 Dywizja Morskich Nosicieli RakietGwardiejskoje30 pułk lotnictwa rozpoznawczegoOktiabrskojeTu-22RU78 pułk śmigłowców ZOPDonuzławKa-25318 pułk lotnictwa ZOPBe-12859 szkolny pułk śmigłowców ZOPKaczaMi-14872 pułk śmigłowców ZOPKosaMi-14, Mi-8917 mieszany pułk lotniczyKaczaAn-12, An-26Flota Bałtycka57 Dywizja Morskich Nosicieli Rakiet66 pułk lotnictwa szturmowego170 pułk lotnictwa szturmowego240 pułk lotnictwa szturmowego846 pułk lotnictwa szturmowego263 pułk lotnictwa transportowego342 pułk lotnictwa WRE49 eskadra śmigłowców ZOP145 eskadra śmigłowców ZOP745 eskadra śmigłowców ZOP W 2008 FlotaJednostka lotniczaBaza lotniczaFlota Północna 35px924 Gwardyjski Kijowski pułk samolotów - nosicieli rakietOlenia279 pokładowy pułk lotnictwa myśliwskiegoSeweromorsk-3830 Kirkieński pokładowy pułk śmigłowców ZOPSeweromorsk430 morski mieszany pułk lotniczySeweromorsk73 samodzielna morska eskadra samolotów ZOPKipielowoFlota Pacyfiku35px568 samodzielny gwardyjski pułk lotnictwa mieszanegoMongokto289 samodzielny mieszany pułk lotnictwa ZOPNilcołajewka865 samodzielny pułk lotnictwa myśliwskiegoJelizowo317 samodzielny pułk lotnictwa mieszanegoJelizowo71 samodzielna eskadra lotnictwa transportowegoKniewicziFlota Czarnomorska35px43 samodzielny morski pułk lotnictwa szturmowegoGwardiejskoje917 pułk lotnictwa mieszanegoKacza872 pułk śmigłowców ZOPKacza859 Centrum Szkolenia Lotnictwa Morskiego NITKASakiFlota Bałtycka35px689 pułk lotnictwa myśliwskiegoCzkałowsk4 morski pułk lotnictwa szturmowegoCzemiachowsk125 eskadra śmigłowcówCzkałowsk396/75 eskadra śmigłowców ZOPDonskoje398/49 eskadra lotnictwa transportowegoHrabrowoFlotylla Kaspijskasamodzielna eskadra lotnictwa transportowego11 samodzielna grupa powietrzna ekranoplanów
Uzbrojenie W 2010 Samoloty/ śmigłowceLiczbabombowce dalekiego zasięgu Tu-22M2 i Tu-22M345samoloty szturmowe Su-24 i Su24M42samoloty pionowego startu i lądowania Su-25UTG1-12samoloty myśliwsko bombowe Su-1720samoloty przechwytujące MiG-3130samoloty pokładowe Su-3322samoloty myśliwskie Su-2728-30samoloty zwiadowcze dalekiego zasięgu Tu-22MR5taktyczne samoloty zwiadowcze Su-24MR8-12samoloty zwalczania okrętów Ił-3842samoloty łączności z SSBN Tu-142MR12samoloty transportowe An-12, An-24, An-26, Ił-18, Tu-154śmigłowce zwalczania okrętów Ka-27PŁ i Ka-2870-80śmigłowce bojowe Mi-2410-15śmigłowce transportowo bojowe Ka-2930śmigłowce transportowe Mi-870
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Marynarka Wojenna Federacji Rosyjskiej Kategoria:Lotnictwo morskie Sił Zbrojnych Federacji Rosyjskiej Kategoria:Lotnictwo morskie