Lista światowego dziedzictwa UNESCO w Serbii – lista miejsc i obiektów w Serbii wpisanych na listę światowego dziedzictwa UNESCO, ustanowioną na mocy Konwencji w sprawie ochrony światowego dziedzictwa kulturowego i naturalnego, przyjętą przez UNESCO na 17. sesji w Paryżu 16 listopada 1972 i ratyfikowaną przez Serbię 11 września 2001 roku.
Obecnie (stan na 2023 rok) na liście znajduje się 5 obiektów o charakterze dziedzictwa kulturowego.
Na serbskiej liście informacyjnej UNESCO – liście obiektów, które Serbia zamierza rozpatrzyć do zgłoszenia do wpisu na listę światowego dziedzictwa – znajduje się 11 obiektów (stan na 2023 rok).
Obiekty na liście światowego dziedzictwa UNESCO
Poniższa tabela przedstawia serbskie obiekty na liście światowego dziedzictwa UNESCO:
Nr ref. – numer referencyjny UNESCO; Obiekt – polskie tłumaczenie nazwy wpisu na liście wraz z jej angielskim oryginałem; Położenie – miasto, okręg; współrzędne geograficzne; Typ – klasyfikacja według Komitetu Światowego Dziedzictwa: kulturowe (K) przyrodnicze (P) kulturowo–przyrodnicze (K,P) Rok wpisu – roku wpisu na listę i rozszerzenia wpisu; Opis – krótki opis obiektu wraz z informacjami o jego zagrożeniu.
Nr ref.ObiektZdjęciePołożenieTypRokOpis1253Pałac Galeriusa w mieście GamzigradGamzigrad-Romuliana, Palace of Galeriuscentruj|150x150pxOkręg zajeczarskiK (iii)(iv)2007Zespół budowli wzniesionych na przełomie III i IV wieku przez cesarza Galeriusza. Stanowisko archeologiczne obejmuje m.in.: ufortyfikowany pałac cesarski, świątynie oraz mauzoleum cesarza i jego matki.724Średniowieczne zabytki KosowaMedieval Monuments in Kosovocentruj|150x150pxTerytorium KosowaK (ii)(iii)(iv)2004 2006Wpis na listę dziedzictwa UNESCO obejmuje 4 średniowieczne zabytki sakralne: Monaster Visoki Dečani, Monaster Gračanica, Cerkiew Bogurodzicy w Prizrenie oraz Monaster Peć. W 2004 roku obiekt został wpisany na listę zagrożonego dziedzictwa.96Zabytkowe miasto Ras z monastyrem SopoćanyStari Ras and Sopoćanicentruj|150x150pxOkręg raskiK (i)(iii)1979Stari Ras było pierwszą stolicą państwa serbskiego Raszki. Znajdowało się niedaleko granicy z Cesarstwem Bizantyńskim. Sopoćani jest monastyrem, w którym znajduje się mauzoleum Stefana Urosza I.1504Stećci – średniowieczne cmentarze z kamiennymi nagrobkamiStećci Medieval Tombstone Graveyardscentruj|247x247pxOkręg zlatiborskiK (iii)(vi)2016Kamienne nagrobki pochodzące z późnego średniowiecza. W większości są zrobione z wapienia, serpentynów, łupków, zlepieńców lub tufu. Zawierają one szeroką gamę motywów dekoracyjnych i inskrypcji, które reprezentują ciągłości ikonograficzne średniowiecznej Europy. Wpis transgraniczny z Bośnią i Hercegowiną, Chorwacją oraz Czarnogórą.389Monaster StudenicaStudenica Monasterycentruj|150x150pxOkręg raskiK (i)(ii)(iv)(vi)1986Klasztor prawosławny założony w XII wieku przez żupana Stefana Nemanię. Jest to największy klasztor w Serbii. Jego dwa główne zabytki: cerkiew Bożej Bogurodzicy oraz cerkiew królewską zdobią freski w stylu bizantyjskim z XIII i XIV wieku.
Obiekty na serbskiej liście informacyjnej UNESCO
Poniższa tabela przedstawia serbskie obiekty na liście informacyjnej UNESCO:
Nr ref. – numer referencyjny UNESCO; Obiekt – polskie tłumaczenie nazwy wpisu na liście informacyjnej wraz z jej angielskim oryginałem; Położenie – miasto, okręg; współrzędne geograficzne; Typ – klasyfikacja według Komitetu Światowego Dziedzictwa: kulturowe (K) przyrodnicze (P) kulturowo–przyrodnicze (K,P) Rok wpisu – roku wpisu na listę informacyjną; Opis – krótki opis obiektu wraz z informacjami o jego zagrożeniu.
Nr ref.ObiektZdjęciePołożenieTypRokOpis1693Park Narodowy ĐerdapDjerdap National Parkalt=|centruj|150x150pxOkręg borskiP (vii)(x)2002Powierzchnia parku narodowego wynosi 637,87 km². Na jego terenie znajduje się Żelazna Brama oraz stanowisko archeologiczne Lepenski Vir.1695Specjalny rezerwat przyrody Deliblato SandsThe Deliblato Sands Special Natural Reservealt=|centruj|150x150pxOkręg północnobanackiP (viii)(ix)(x)2002Piaszczyste pustkowie o statusie rezerwatu przyrody. Jest to największy obszar półpustynny w Europie. Jego powierzchnia wynosi około 300 km².1697Park Narodowy Szar PłaninaMt. Sara National Parkalt=|centruj|150x150pxTerytorium KosowaP (vii)(x)2002Park znajduje się w górach Szar Płanina i zajmuje obszar ok. 532 km². Na terenie parku zidentyfikowano ponad 1500 gatunków roślin naczyniowych z czego ok. 300 to endemity.1698Park Narodowy Tara z kanionem rzeki DrinaThe Tara National Park with the Drina River Canyoncentruj|150x150pxOkręg zlatiborskiP (x)2002Park Narodowy został utworzony w 1981 roku i obejmuje obszar ok. 20 000 ha. Przez teren parku przepływa rzeka Drina.1700Naturalny punkt orientacyjny Đavolja VarošThe Djavolja Varos (Devil's Town) Natural Landmarkalt=|centruj|150x150pxOkręg toplickiP (vii)2002Zespół form skalnych położonych w południowej Serbii. Składa się z 202 stożkowatych kolumn o wysokości 2–15 m i średnicy 0,5–3,0 m.5536Ufortyfikowany Klasztor ManasijaFortified Manasija Monasteryalt=|centruj|150x150pxOkręg pomorawskiK (i)(ii)(iv)(vi)2010Klasztor został założony w latach 1406–1418. Jest otoczony masywnymi murami i wieżami. W 1979 roku został wpisany do rejestru zabytków.5537Negotyńskie PiwniceNegotinske Pivnicealt=|centruj|150x150pxOkręg borskiK (iii)(iv)(v)(vi)2010Piwnice w obszarze Negotin pochodzące z XIX wieku. Były one wykorzystywane do przetwarzania winogron na wino i brandy.5538Twierdza SmederevoSmederevo Fortressalt=|centruj|150x150pxOkręg podunajskiK (iv)(v)2010Jedna z największych fortec w południowo–wschodniej Europie. Została wybudowana w 1427 roku. W 1459 roku twierdza znalazła się w rękach Turków Osmańskich.5539Caričin Grad – Iustiniana Prima, stanowisko archeologiczneCaričin Grad – Iustiniana Prima, archaeological sitealt=|centruj|150x150pxOkręg jablanickiK (ii)(iii)2010Miasto istniejące w latach 535–615 i należące do Cesarstwa Bizantyjskiego. Zostało wybudowane przez cesarza Justyniana I Wielkiego. Niecałe 100 lat po założeniu miasto opustoszało.6386Krajobraz kulturowy Bač i okolicCultural landscape of Bač and its surroundingsalt=|centruj|150x150pxOkręg południowobackiK (ii)(iii)(v)2019Miasto Bač posiada budynki wybudowane w XII wieku. Są one wybudowane w stylu romańskim, gotyckim, renesansowym, bizantyjskim oraz islamskim. Obszar ten jest zamieszkiwany przez Chorwatów, Rumunów, Romów, Serbów, Słowaków oraz Węgrów.6475Granice Cesarstwa Rzymskiego – Limes Dunajski (Serbia)Frontiers of the Roman Empire – The Danube Limes (Serbia)alt=|centruj|150x150pxK (ii)(iii)(iv)2020Wpis na listę informacyjną obejmuje rzymskie umocnienia graniczne wzdłuż Dunaju. Znajdują się one na terytorium Bułgarii, Chorwacji, Rumunii oraz Serbii.
Przypisy
Linki zewnętrzne
Lista światowego dziedzictwa UNESCO
Kategoria:Obiekty z listy dziedzictwa UNESCO w Serbii Serbia