mały|Start rakiety Agni-V (2012) Indyjska triada nuklearna – strategiczne i taktyczne siły jądrowe Indyjskich Sił Zbrojnych. Stanowi element odstraszania nuklearnego.
Indyjska doktryna nuklearna opiera się na pojęciu „minimalnego wiarygodnego odstraszania” i zasadzie „no first use”. Zasadniczą ideą pozostaje zdolność do przetrwania nieprzyjacielskiego ataku oraz zadania skutecznego uderzenia odwetowego. Indie nigdy nie podpisały traktatu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej. Od początku rozwoju programu jądrowego prowadziły politykę dwuznaczności i nieprzejrzystości. Kontrolę nad arsenałem jądrowym sprawuje szef Dowództwa Sił Strategicznych.
Charakterystyka mały|Rakieta Agni-V Z początkiem lat 70. XX w. Indie zaczęły rozwijać swój narodowy program atomowy. Decyzja o budowie własnej bomby atomowej była spowodowana przede wszystkim spektakularnymi sukcesami Chińczyków na tym polu i obawą, że także Pakistan wybuduje własną bombę. Indie uważały Chiny i Pakistan za wrogich sąsiadów, z których Chiny były już atomowym mocarstwem, a Pakistan pracował nad pozyskaniem broni jądrowej. Z oboma tymi krajami Indie prowadziły spory graniczne. Prace prowadzono przede wszystkim w Centrum Badań Atomowych im. w Trombay. 18 maja 1974 Indie zdetonowały swoją pierwszą bombę plutonową o mocy 12-15 kt. Podkreślały jednak, że był to test służący rozwojowi technologii jądrowej i pokojowemu jej wykorzystaniu. W kolejnych latach Indie rozpoczęły budowę własnych reaktorów, a pierwszy z nich o mocy 100 MW uruchomiono 8 sierpnia 1985 w Dhurva. Pozyskane materiały z reaktorów jądrowych posłużyły do produkcji pierwszej bomby jądrowej. 11 maja 1998 na pustyni Thar Indie przeprowadziły trzy równoczesne podziemne próby jądrowe, dwa dni później dwa kolejne podziemne testy, a po nich zadeklarowały zakończenie serii prób jądrowych. W wyposażeniu sił zbrojnych Indii znajduje się (2016) około 90-110 głowic jądrowych, które mogą być przenoszone przez balistyczne pociski lądowe, atomowe okręty podwodne z balistycznymi rakietami SLBM i lotnictwo myśliwsko-bombowe.
Doktryna nuklearna Indyjska doktryna nuklearna bazuje na zasadach „minimalnego wiarygodnego odstraszania” i rezygnacji z pierwszego użycia broni atomowej. Indie rezerwują sobie prawo do użycia tej broni w odpowiedzi na atak bronią nuklearną, biologiczną lub chemiczną na indyjskie terytorium i jej siły zbrojne. Zmasowany odwet atomowy będzie wymierzony w ważne obiekty przemysłowe, węzły komunikacyjne i skupiska ludności (strategia counter-value). Indie odrzucają wykorzystanie broni jądrowej w skali taktycznej.
Komponent lądowy mały|Agni-II thumb|Pocisk manewrujący BrahMos Komponent lądowy stanowią rakiety krótkiego zasięgu: Prithvi-II i Agni-I, średniego zasięgu: Agni-II; pośredniego zasięgu: Agni-III i dalekiego zasięgu: Agni-IV i Agni-V. Pierwszym pociskiem rozwijanym w ramach programu Integrated Guided Missile Development Programme był Prithvi-II. W 2004 do uzbrojenia weszła rakieta Agni-I, która montowana jest na mobilnych wyrzutniach kolejowych i samochodowych. Rakiety te znajdują się w uzbrojeniu 334 Grupy Rakietowej stacjonującej w Secunderabad. W latach 2002–2004 wprowadzono na wyposażenie, a w 2011 uzyskała gotowość operacyjną dwustopniowa rakieta zamontowana na samochodowej wyrzutni − Agni-II. Jest uzbrojona w głowicę konwencjonalną lub jądrową. Rakiety te mogą razić cele na terytorium Pakistanu, środkowych i południowych Chin. Znajdują się w uzbrojeniu 335 Grupy Rakietowej stacjonującej w północnej części Indii. Rakieta pośredniego zasięgu Agni-III może razić cele w Pakistanie, na Bliskim Wschodzie i na całym terytorium Chin z dokładnością do 40 m. Umieszczana jest na mobilnych wyrzutniach kolejowych. W 2014 Indie wprowadziły do uzbrojenia dwustopniową rakietę na paliwo stałe montowaną na kolejowych wyrzutniach Agni-IV. W 2016 pracowały nad konstrukcją trójstopniowej rakiety Agni-V pozwalającą razić cele na całym terytorium Rosji i w Europie. Indyjskie siły zbrojne posiadają również rakiety manewrujące typu cruise zdolne do przenoszenia głowic jądrowych. Rakieta BrahMos to indyjsko-rosyjski taktyczny pocisk manewrujący MTCR o zasięgu do 290 km, który w 2007 wszedł do uzbrojenia sił lądowych. W 2016 znajdował się w uzbrojeniu także sił morskich i powietrznych. W trakcie testowania (2016) była również rakieta dalekiego zasięgu budowana w technologii stealth, przeznaczona do uzbrojenia zarówno sił morskich, lądowych, jak i powietrznych.
Komponent morski mały|Indyjski okręt atomowy INS Chakra Komponent morski indyjskiej triady nuklearnej budowany jest przede wszystkim we współpracy z Rosją. Łącznie Indie planują wybudować 5 atomowych okrętów podwodnych. Pierwszy z nich to zdolny do przenoszenia rakiet SLBM. Okręt posiada w uzbrojeniu w wersji SLBM cztery pionowe wyrzutnie dla dwunastu balistycznych pocisków K-15 Sagarika. Dodatkowo na dziobie posiada 6 wyrzutni torped 533 mm, z których może wystrzeliwać pociski manewrujące cruise SLCM przeciw okrętom i obiektom lądowym typu Novator Alfa Klub SS-N-27 (3M-54E-1).W uzbrojeniu marynarki indyjskiej znajduje się także pocisk krótkiego zasięgu Dhanush, stanowiący wyposażenie dwóch okrętów patrolowych typu : Subhadra i Suvarna.
Komponent powietrzny mały|Indyjski Mirage 2000 Trzeci trzon indyjskiej „triady” stanowią samoloty myśliwsko-bombowe typu Mirage i Jaguar. Posiadają one wystarczającą zdolność do prowadzenia działań i operacji jądrowych przeciwko Chinom i Pakistanowi. Dwie eskadry samolotów Mirage 2000H stacjonują w bazie sił powietrznych Maharajpur w 40 Skrzydle. Jedna z eskadr przystosowana jest do przenoszenia uzbrojenie jądrowego. Także dwie z czterech eskadr samolotów Jaguar IS/IB mogą przenosić broń jądrową. Prawdopodobnie budowane w Indiach samoloty typu MiG-27 Flogger również zostały przystosowane do przenoszenia broni jądrowej. Ze względu na starzenie się floty powietrznej, rząd Indii zamierzał w 2016 kupić 36 samolotów Rafale produkcji francuskiej.
Środki przenoszenia broni jądrowej thumb|Przybliżony zasięg indyjskich pocisków balistycznych serii Agni ŚrodkiLiczba wyrzutniZasięg Moc Rakiety bazowania lądowego~ 24250–3501x12~ 20700–12501x40Agni-II~ 82000–30001x40Agni-III~ 4>32001x40> 35001x40>52001x40 LotnictwoVajra Mirage 2000H~ 3218501xbombaShamsher Jaguar IS/IB~ 16 16001xbomba Rozmieszczane na okrętach23501x12(12)7001x12
Zobacz też
triada nuklearna
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Broń jądrowa Kategoria:Wojsko indyjskie