Grodno Azot () – białoruskie przedsiębiorstwo przemysłowe specjalizujące się w produkcji nawozów azotowe.
Historia Budowę fabryki rozpoczęto w październiku 1960 roku, zgodnie z założeniami miała ona produkować amoniak (167 tys. ton rocznie), kwas azotowy (240 tys. ton), mocznik (70 tys. ton) i azotan amonu (313 tys. ton). Pierwsze linie produkcyjne oddano do użytku w styczniu 1965 roku.
W kwietniu 1970 uruchomiono produkcję kaprolaktamu, w 1996 metanolu, a w 2007 estrów metylowych kwasów tłuszczowych.
W 2020 roku, podczas masowych protestów na Białorusi, media donosiły o zatrzymaniu 20 pracowników fabryki. Zakład znalazł się potem na liście podmiotów objętych sankcjami ekonomicznymi.
Grodno Azot i Khimvolokno są głównymi dostawcami poliamidowej nici technicznej z EUG do Rosji, gdzie wykorzystywana jest do produkcji kamizelek kuloodpornych«Гродно Азот» дает российской армии сырье, европейские фирмы помогают обойти санкции – БРЦ.
Sankcje międzynarodowe Od 2006 roku Grodno Azot i jego oddziałКто попал в пятый пакет санкций ЕС: полный список Grodno Khimvolokno (z przerwamiСША пом’якшили санкції проти білоруських компанійEU, U.S. temporarily ease some sanctions on Belarus) znajdują się na amerykańskiej liście sankcyjnej. Ostatnie włączenie miało miejsce w czerwcu 2021 rokuDėl tarptautinių sankcijų taikymo devynioms Baltarusijos įmonėms. 9 sierpnia 2021 roku dyrektor generalny Grodna Azot Igor Lyashenko został wpisany na listę sankcyjną USATreasury Holds the Belarusian Regime to Account on Anniversary of Fraudulent Election.
Grodno Azot i Grodno Khimvolokno zostały objęte piątym pakietem sankcji Unii Europejskiej, który wszedł w życie 2 grudnia 2021 rokuEUR-Lex - 32022D0307 - EN - EUR-Lex. 20 grudnia tego samego roku do unijnych sankcji przystąpiła SzwajcariaШвейцария расширила санкции против Беларуси, a 22 grudnia Albania, Islandia, Liechtenstein, Norwegia, Macedonia Północna, Serbia i CzarnogóraDeclaration by the High Representative on behalf of the European Union on the alignment of certain countries concerning restrictive measures in view of the situation in Belarus.
W marcu 2022 roku Grodno Azot znalazło się pod sankcjami JaponiiJapan introduces further sanctions on Russia and Belarus, a w październiku – pod sankcjami UkrainyУкраина ввела санкции против жены Лукашенко, силовиков, олигархов и предприятий.
W 2023 roku w wyniku dziennikarskich dochodzeń przeprowadzonych przez Białoruskie Centrum Śledcze i Sienę zidentyfikowano kilka programów obchodzenia sankcji obejmujących spółki zarejestrowane w Kirgistanie, Uzbekistanie, Serbii i na LitwieБРЦ: «Гродно Азот» обходит санкции, экспортируя удобрения в ЕС через Узбекистан и фирмы-прокладкиЛитовский бизнесмен признался в контрабанде удобрений от «Гродно Азот». W październiku 2024 r. ujawniono, że produkty Grodno Azot były dostarczane na Ukrainę pod przykrywką produkcji w Turkmenistanie za pośrednictwem firmy zarejestrowanej w Zjednoczonych Emiratach ArabskichRFE/RL Reveals Belarusian Fertilizer Entering Ukraine, Despite Sanctions. Latem 2025 roku opublikowano dwa kolejne śledztwa dotyczące obchodzenia sankcji wobec spółki Grodno Azot przy użyciu firm zarejestrowanych w Kazachstanie, Turkmenistanie, Polsce i Zjednoczonych Emiratach ArabskichПодсанкционная белорусская компания поставила в ЕС через «кошельки» Лукашенко удобрения на $59 млн — расследованиеБРЦ: Друзья Лукашенко зарабатывают на обходе санкций за счет «Гродно Азота».
21 lutego 2024 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w Luksemburgu odrzucił powództwo Grodna Azot i jego spółki zależnej Khimvolokno, które domagały się zniesienia europejskich sankcjiCase T-117/22: Judgment of the General Court of 21 February 2024 — Grodno Azot and Khimvolokno Plant v Council.
Przypisy
Kategoria:Przedsiębiorstwa chemiczne na Białorusi Kategoria:Grodno Kategoria:Białoruskie osoby prawne na czarnej liście UE