thumb|240px|Fotografia lotnicza okolic obozu Auschwitz z 1944 - teren działalności oddziału „Sosienki” Oddział partyzancki AK „Sosienki” – zgrupowanie partyzanckie Armii Krajowej sformowane w okolicach Oświęcimia, podległe pod Obwód Oświęcim, Okręg Śląsk AK. Jego główną aktywnością była pomoc więźniom obozu Auschwitz-Birkenau. Działał w latach 1943–1945.
Okoliczności utworzenia oddziału Decyzję o powołaniu oddziału podjął wiosną 1943 nowo dowodzący obwodem oświęcimskim AK kpt. Jan Wawrzyczek ps. „Danuta”. Grupa powstała z połączenia trzech grup dywersyjnych jakie wówczas funkcjonowały w rejonie Jawiszowic i Bielan, a których działalność została poważnie ograniczona w związku z aresztowaniami, jakie Niemcy przeprowadzili w październiku 1942.
Aktywność oddziału Oddział funkcjonował na terenach pozbawionych dużych kompleksów leśnych. Ich sytuację komplikowała duża liczba Niemców, zarówno żołnierzy z formacji obrony przeciwlotniczej, szkoły policji w Kętach, załogi obozu Auschwitz-Birkenau, siatki konfidentów Gestapo oraz cywilnych niemieckich gospodarzy, osiedlonych w miejsce dotychczasowych polskich właścicieli.
Partyzanci z „Sosienek” nieśli pomoc więźniom i zorganizowali około jednej trzeciej ucieczek z obozu Auschwitz-Birkenau.
Jednym z ostatnich działań grupy była pomoc amerykańskiemu pilotowi z załogi bombowca B-17G, zestrzelonego w grudniu 1944 przez niemiecką obronę przeciwlotniczą. Maszyna rozbiła się między Bielanami a Wilamowicami a drugi pilot lt. David M. Jones, który na spadochornie wylądował w okolicy cmentarza w Jawiszowicach został ukryty przez miejscową ludność. Żołnierze z „Sosienki” przerzucili go do zaufanej rodziny w Międzybrodziu, gdzie doczekał końca wojny.
Placówki Głównym punktem na mapie partyzanckich placówek oddziału był dom Jana i Heleny Jedlińskich w Zasolu, znany jako „Orle Gniazdo”. Innym ważnym miejscem był dom Józefa i Rozalii Chmielniaków w Bielanach, nazywany “Cygańskim Obozem”.
„Zacisze” – tak w partyzanckim slangu nazwano punkt odbioru więźniów uciekinierów, zlokalizowany w okolicach drewnianego mostu na Sole w Łękach. W pobliżu działały kwatery oddziału „Sosienki”, gdzie można było ukryć więźniów. Uciekinierzy otrzymywali od organizacji informację, że mają poruszać się zaroślami w górę rzeki, aż do pierwszego napotkanego mostu. Tam w ukryciu mieli czekać na łączników. Niemcy po pewnym czasie zorientowali się, że więźniowie są przechwytywani w rejonie rzeki. Od tego czasu, po ujawnieniu ucieczki z obozu, dokonywali zrzutu wody z zapory Porąbka aby zalać dolinę Soły i maksymalnie utrudnić ten proceder.
Struktura Organizacyjna Obwód AK Oświęcim, kwatermistrz Marian Feliks ,,Patrycjusz, dowódca Jan Wawrzyczek „Danuta”, zastępca Józef Górkiewicz „Górnik”, drugi zastępca Antoni Szlachcic, szef wywiadu Franciszek Hoszek, Placówka AK Oświęcim, dowódca Franciszek Błasiak; Placówka AK Brzeszcze, dowódca Rudolf Wittek; Placówka AK Kęty, Józef Górkiewicz; Placówka AK Osiek, Zygmunt Urbańczyk; Grupa dywersyjno-sabotażowa kopalni „Brzeszcze”, dowódca Stefan Galantowicz;
Ciekawostki Nazwa oddziału wzięła się z sosnowego młodnika w Bielanach w pobliżu Soły, w którym nowo zwerbowani partyzanci składali przysięgę.
Bibliografia
Kategoria:Oddziały partyzanckie Armii Krajowej Kategoria:Okręg Śląsk AK Kategoria:Jednostki organizacyjne wojska utworzone w 1943 Kategoria:Auschwitz-Birkenau Kategoria:Historia Oświęcimia