thumb|200px|Roy Ayers Roy Ayers (ur. 10 września 1940 w Los Angeles, zm. 4 marca 2025 w Nowym JorkuJazz and R&B great Roy Ayers dies at 84)wszystkie informacje zawarte w artykule pochodzą z materiałów prasowych artysty – amerykański wibrafonista, muzyk i kompozytor funkowy, soulowy i jazzowy.
Ayers rozpoczął swoją karierę od jazzu, wydając kilka albumów dla Arista Records – amerykańskiej wytwórni płytowej założonej w 1974 przez Clive'a Davisa. Kolejnym krokiem na jego artystycznej drodze było wstąpienie w szeregi wytwórni Polydor Records i zwrot w kierunku R&B i disco. Roy Ayers jest uważany za ojca chrzestnego acid jazzu, a jego ponadczasowe utwory, wciąż zaskakujące swą świeżością, są inspiracją dla młodych pokoleń ludzi poszukujących w muzyce podobnych wartości i emocji. Jednocześnie produkcje Ayersa to nieocenione źródło sampli wykorzystywanych chętnie przez twórców hip-hopu – jego nieśmiertelny hit, „Everybody Loves The Sunshine”, to prawdopodobnie jeden z najczęściej samplowanych utworów na świecie. Z twórczości artysty garściami czerpali m.in. A Tribe Called Quest, De La Soul, a także mnóstwo hip-hopowych producentów, odwołujących się do jazzowych korzeni. Wielu z nich, jak Erykah Badu, uważało za zaszczyt możliwość współpracy w Ayersem w studiu. W Polsce po raz pierwszy pojawił się 18 lipca 2009 roku w Szczecinie na festiwalu Boogie Brain.
Życiorys Roy Ayers dorastał w rodzinnie muzycznej – jego ojciec grał na puzonie, a matka uczyła młodziutkiego Ayersa gry na pianinie. Gdy miał pięć lat Roy dostał w prezencie pałeczki do gry na wibrafonie, jednak naukę gry na tym instrumencie, będącym przez następne lata jego znakiem firmowym, rozpoczął dopiero w wieku lat siedemnastu. Dorastał w Los Angeles w dzielnicy South Park, która była wówczas epicentrum muzyki afroamerykańskiej. Szkoły, do których uczęszczał (Wadsworth Elementary, Nevins Middle School, and Thomas Jefferson High School), znajdowały się bardzo blisko Central Avenue (odpowiednika nowojorskiego Harlemu).
W wieku lat dwudziestu Ayers, zafascynowany sceną jazzową zachodniego wybrzeża, nagrywał z takimi artystami jak Curtis Amy (1962), Jack Wilson (1963-1967), and the Gerald Wilson Orchestra (1965–1966), koncertując jednocześnie z Teddy Edwards, Chico Hamilton, Hampton Hawes i Phineas Newborn. Koncertowa sesja z Herbie Mannem na plaży Hermosa w Lighthouse rozpoczęła okres czteroletniej współpracy obu panów, jednak przede wszystkim otworzyła Ayersa na inne gatunki muzyczne poza bebopem, na którym się wychował.
W 1970 roku, po wydaniu trzech albumów pod opieką Herbie Manna dla wytwórni płytowej Atlantic, Ayers utworzył własny projekt pod nazwą The Roy Ayers Ubiquity. W okresie swojej działalności grupa nagrała kilka płyt dla wytwórni Polydor z tak wielkimi postaciami jak Sonny Fortune, Billy Cobham, Omar Hakim czy Alphonse Mouzon. W dorobku muzyka znajduje się także muzyka filmowa (Coffy / 1973).
W latach osiemdziesiątych rockowo – jazzowe granie Ayersa powoli ewoluowało w kierunku R&B, funku i disco. W 1980 roku Ayers nawiązał współpracę z nigeryjskim muzykiem Fela Anikulapo Kutim, co zaowocowało założeniem wytwórni płytowej Uno Melodic Records i współprodukcją płyt wielu ówczesnych artystów.
W latach dziewięćdziesiątych, okresie wzrastającej popularności hip-hopu, Ayers uczestniczył w nowatorskim projekcie, łączącym ów gatunek muzyczny z elementami jazzu, na wydanej w 1993 płycie Guru's Jazzmatazz, koncertując jednocześnie wraz z jej współtwórcami – Guru i Donaldem Byrdem.
Dyskografia West Coast Vibes (United Artists) – 1963 Virgo Vibes (Atlantic) – 1967 Daddy Bug & Friends (Atlantic) – 1967 Stoned Soul Picnic (32 Jazz) – 1968 Daddy’s Back (Atco) – 1969 He’s Coming (Polydor) – 1971 Ubiquity (Polydor) – 1971 Live At The Montreux Jazz Festival (Verve) – 1972 Red, Black And Green (Polydor) – 1973 Coffy (soundtrack) (Polydor) – 1973 Virgo Red (Polydor) – 1973 Change Up The Groove (Polydor) – 1974 A Tear To A Smile (Polydor) – 1975 Mystic Voyage (Polydor) – 1975 Everybody Loves the Sunshine (Polydor) – 1976 Vibrations (Polydor) – 1976 Crystal Reflections (Muse) – 1977 Lifeline (Polydor) – 1977 Let’s Do It (Polydor) – 1978 Step Into Our Life (Polydor) – 1978 You Send Me (Polydor) – 1978 Fever (Polydor) – 1979 Love Fantasy (Polydor) – 1980 No Stranger To Love (Polydor) – 1980 Prime Time (Polydor) – 1980 Music Of Many Colors (With Fela Kuti) (Celluloid) – 1980 Africa, Center Of The World (Polydor) – 1981 Feelin’ Good (Polydor) – 1981 In The Dark (Columbia) – 1984 Goree Island – 1984 In the Dark – 1984 Poo PooLa La – 1984 You Might Be Surprised (Columbia) – 1985 I’m The One (For Your Love Tonight) (Columbia) – 1987 Searchin’ (Live) (Ronnie Scott's Jazz House) – 1991 Drive (Ichiban) – 1992 Wake Up (Ichiban) – 1992 Double Trouble (With Rick James) (Uno Melodic) – 1992 Good Vibrations (Live) (Ronnie Scott's Jazz House) – 1993 Fast Money (Live At Ronnie Scott’s) (Castle) – 1994 Vibesman (Live At Ronnie Scott’s) (Music Club) – 1995 Nasté (Groovetown) – 1995 Hot (Live At Ronnie Scott’s) (Ronnie Scott's Jazz House) – 1996 Spoken Word (AFI) – 1998 Lots Of Love (Charly) – 1998 Juice (Charly) – 1999 Live At Ronnie Scott’s (DVD Audio) (Castle) – 2001 For Café Après-midi (Universal Japan) – 2002 Virgin Ubiquity: Unreleased Recordings 1976–1981 (Rapster) – 2004 Mahogany Vibe (Rapster) – 2004 Virgin Ubiquity II: Unreleased Recordings 1976–1981 (Rapster) – 2005 Virgin Ubiquity Remixed (Rapster) – 2006 Perfection (Aim) – 2006
Przypisy
Linki zewnętrzne Strona oficjalna Roy Ayers w AllMusic Roy Ayers w Discogs Roy Ayers w Rate Your Music
Kategoria:Amerykańscy wibrafoniści jazzowi Kategoria:Urodzeni w 1940 Kategoria:Zmarli w 2025 Kategoria:Muzycy związani z Los Angeles Kategoria:Muzycy jazzrockowi Kategoria:Muzycy jazzfunkowi Kategoria:Muzycy acidjazzowi Kategoria:Ludzie urodzeni w Los Angeles