Hedenbergit – minerał z grupy krzemianów łańcuchowych. Należy do grupy piroksenów. Klinopiroksen. Minerał szeroko rozpowszechniony, lecz rzadko tworzy większe wystąpienia. Nazwa pochodzi od nazwiska szwedzkiego mineraloga M.A. Hedenberga, przyjaciela i odkrywcy tego minerału – J.J. Berzeliusa.
Właściwości Jednoskośne, pryzmatyczne kryształy są bardzo rzadkie. Najczęściej występuje w postaci skupień promienistych, pręcikowych, ziarnistych, skrytokrystalicznych, zbitych. Jest kruchy, nieprzezroczysty, niektóre kryształy wykazują efekt kociego oka. Często zawiera domieszki magnezu lub manganu, niekiedy też cynku i niklu. Rzadko występuje w czystej postaci. Najczęściej tworzy kryształy mieszane z diopsydem i johannsenitem.
Występowanie Jest typowym minerałem pochodzenia metamorficznego. Występuje w zasobnych w żelazo skałach metamorficznych; skarnach, erlanach, rzadziej w syenitach, granitach. Zwykle współwystępuje z ilvaitem, kalcytem, epidotem, magnetytem, augitem, pirytem.
Miejsca występowania: Norwegia – Arendal, Szwecja – Nordmarken, USA – New Jersey, Japonia – Obihiro, Nigeria, Australia, Rosja, Niemcy – w Rudawach.
W Polsce – znany z Dolnego Śląska (okolice Kowar, Kłodzka, Strzelina).
Zastosowanie Ma znaczenie naukowe, interesujący dla kolekcjonerów, niektóre kryształy bywają okazjonalnie szlifowane (najcenniejsze są czarne kryształy z Indii, wykazujące efekt kociego oka).
Zobacz też pirokseny, augit, enstatyt, diopsyd, jadeit, spodumen
Kategoria:Krzemiany łańcuchowe