Wybory prezydenckie w Rumunii w 2024 roku zostały wyznaczone na 24 listopada 2024. Druga tura miała zostać przeprowadzona 8 grudnia 2024, gdyż w pierwszej turze głosowania żaden z kandydatów nie uzyskał większości bezwzględnej. Mieli zmierzyć się w niej Călin Georgescu z Eleną Lasconi. 6 grudnia 2024 Trybunał Konstytucyjny unieważnił cały proces wyborczy i w rezultacie druga tura nie odbyła się.

Ponieważ konstytucja Rumunii zezwala na reelekcję prezydenta tylko raz, Klaus Iohannis, wybierany w 2014 i 2019 nie mógł ubiegać się kolejny raz o to stanowisko.

28 listopada jeden z kandydatów w wyborach, Cristian Terheș zgłosił zastrzeżenia co do podliczenia głosów oddanych w niektórych lokalach wyborczych, a także zarzucił członkom Związku Zbawienia Rumunii prowadzenie agitacji w czasie, gdy była ona zakazana.

Tego samego dnia Rumuński (TK) zdecydował, że należy ponownie przeliczyć głosy w pierwszej turze wyborów. 2 grudnia TK wydał orzeczenie, w którym uznał pierwszą turę wyborów za ważną i oddalił skargę.

6 grudnia 2024, dwa dni przed planowaną drugą turą głosowania, Trybunał Konstytucyjny podjął nową decyzję i unieważnił cały proces wyborczy, nakazując jego powtórzenie. Decyzję tę motywowano stwierdzonymi zewnętrznymi ingerencjami w wybory – krajowe służby specjalne wskazały, że Rumunia przed pierwszą turą stała się celem agresywnych rosyjskich ataków hybrydowych (co miało wpłynąć na nadspodziewanie dobry wynik Călina Georgescu).

Po unieważnieniu wyborów przedłużono mandat urzędującemu prezydentowi. 10 lutego 2025 Klaus Iohannis złożył rezygnację, która weszła w życie 12 lutego. Obowiązki prezydenta przejął przewodniczący Senatu Ilie Bolojan z Partii Narodowo-Liberalnej (PNL).

9 marca 2025 Rumuńskie Centralne Biuro Wyborcze odrzuciło kandydaturę Calina Georgescu z planowanych na 4 maja 2025 powtórnych wyborów prezydenckich.

Wyniki 6 grudnia 2024, dwa dni przed planowaną drugą turą głosowania, Trybunał Konstytucyjny unieważnił cały proces wyborczy. KandydatPartiaPierwsza turaDruga turaGłosy%Głosy% Călin Georgescu Polityk niezrzeszony 2 120 401 22,94Elena LasconiZwiązek Zbawienia Rumunii 1 772 500 19,18Marcel CiolacuPartia Socjaldemokratyczna 1 769 760 19,15Nie odbyła sięGeorge SimionSojusz na rzecz Jedności Rumunów 1 281 325 13,86Nicolae CiucăPartia Narodowo-Liberalna 811 952 8,79Mircea GeoanăPolityk niezrzeszony 583 898 6,32Hunor KelemenDemokratyczny Związek Węgrów w Rumunii 416 353 4,50Cristian DiaconescuPolityk niezrzeszony 286 842 3,10Cristian Terheș 95 782 1,04Ana BirchallPolityk niezrzeszony 42 853 0,46Ludovic Orban 20 089 0,22Sebastian Popescu Partia Nowa Rumunia 14 683 0,16Polityk niezrzeszony 14 502 0,16 11 246 0,12Nieważne/ puste głosy 223 071 –Razem 9 465 257 100Zarejestrowani wyborcy/frekwencja 18 008 480 52,56Źródło: Autoritatea Electorală Permanentă (I tura)

Możliwe powody wyników Oficjalnym powodem niespodziewanych wyników wyborów był wpływ na wybory przez obce państwo. Raport służb nie przedstawił jednak bezsprzecznych dowodów na zewnętrzną ingerencję w wybory. Duży rozmach kampanii Georgescu, który był poszlaką na jej przeprowadzenie przez aktora państwowego (podmiot państwowy; wprost niewskazanego; pośrednio wskazywano na Rosję), mógł być koordynowany przez podmioty prywatne, które prowadzą równie duże kampanie promocyjne osób, dóbr i usług. Odpowiedzialne za obsługę głosowania instytucje publiczne, które padły ofiarą ataków rosyjskich hakerów, poinformowały, że ataki te nie wpłynęły na podliczenie głosów.

Rumuńscy dziennikarze śledczy jako możliwy scenariusz zdobycia dużego poparcia przez Georgescu podają intrygi dwóch największych partii. Kandydat Partii Socjaldemokratycznej, urzędujący premier Marcel Ciolacu, mając świadomość dużego elektoratu negatywnego i prawdopodobnej porażki w II turze wyborów z kandydatem innej partii mainstreamowej, postanowił nieoficjalnie wypromować kontrowersyjnego kandydata George'a Simiona. W przypadku II tury pomiędzy Ciolacu a Simionem, liczono, że wyborcy będący przeciwko premierowi, zagłosują na niego, wybierając mniejsze zło. Nie chcąc dopuścić do realizacji tego scenariusza, druga siła polityczna – Partia Narodowo-Liberalna, również nieoficjalnie, rozpoczęła promocję innego kandydata skrajnej prawicy – Călina Georgescu, który miał odebrać głosy Simionowi. Kampanię tę przejęli później zwolennicy Georgescu.

Komentatorzy podkreślają także zmęczenie Rumunów trwającym od dziesięcioleci duopolem Partii Socjaldemokratycznej oraz Partii Narodowo-Liberalnej, które przed wyborami tworzyły koalicję rządową oraz obserwowany już od kilku lat wzrost poparcia dla antysystemowej prawicy.

Tło Po konsultacjach z przedstawicielami partii politycznych rząd premiera Marcela Ciolacu ogłosił 4 lipca 2024 że pierwsza tura wyborów prezydenckich odbędzie się 24 listopada, a druga 8 grudnia. Na 1 grudnia wyznaczono z kolei termin .

Kandydaci Lista ułożona w kolejności alfabetycznej: Imię i nazwisko Data urodzeniax160pxAna Birchall30 sierpnia 1973x160pxMarcel Ciolacu28 listopada 1967x160pxNicolae Ciucă7 lutego 1967x160pxCristian Diaconescu2 lipca 1959x160pxMircea Geoană14 lipca 1958 Călin Georgescu26 marca 1962x160pxHunor Kelemen18 października 1967186x186px Elena Lasconi20 kwietnia 1972Ludovic OrbanNa kilka dni przed wyborami zrezygnował z kandydowania, udzielając poparcia Elenie Lasconi. Jego nazwisko pozostało na kartach wyborczych.25 maja 196330 czerwca 1987Sebastian Popescu12 lutego 19825 sierpnia 1958 George Simion21 września 1986 x160pxCristian Terheș4 grudnia 1978

Uwagi

Przypisy

Kategoria:2024 w Rumunii 2024 Rumunia