Centralny Zakład Gazowy Nr 1 – centralny zakład służby uzbrojenia Wojska Polskiego.
Historia zakładu Zakład był przeznaczony do magazynowania, konserwowania, remontu oraz ewentualnie wytwarzania masek przeciwgazowych oraz materiałów ochrony przeciwgazowej oraz dokonywanie ich rozdziału. Kierownik zakładu posiadał, w stosunku do podległego sobie personelu zakładu, prawa dyscyplinarne dowódcy batalionu. Zakłady mieściły się w Zegrzu, w forcie „Ordona” i podlegały Dowództwu Okręgu Korpusu Nr I.
W październiku 1925, w związku z wprowadzeniem nowej organizacji służby uzbrojenia, niżej wymienieni oficerowie zostali przeniesieni do Kadry oficerów korpusu artylerii z pozostawieniem na stanowiskach w Zakładzie Przeciwgazowym: mjr inż. Wiktor Pfaffenhausen – kierownika zakładu, kpt. Jan Erazm Fonberg – oficera warsztatu sprzętu gazowego, por. Władysław Zdanowicz – oficera warsztatu sprzętu gazowego, por. Stanisław Głośnicki – kierownika magazynu sprzętu gazowego.
W maju 1926 w zakładzie pełnił służbę 3 oficerów i 39 szeregowców plutonu robotniczo-wartowniczego. Uzbrojenie stanowiły 44 karabiny i 19 szabel. Zakład posiadał 8 koni. W zakładzie zatrudnionych było 170 robotników, w tym kobiety. W wypadku mobilizacji część robotników na podstawie kart mobilizacyjnych miała odejść do oddziałów mobilizowanych. Część posiadała przydział do zakładu jako personel niezbędny przy aktywacji węgla. Żołnierze i pracownicy zakładu nie wzięli udziału w przewrocie majowym.
Zakład był zasilany przez własną elektrownię. W 1928 było w niej zatrudnionych 2 maszynistów, 2 elektromechaników, 5 palaczy i 1 robotnik.
W 1928 zakład został zlikwidowany. Pozostawiono warsztat naprawy sprzętu przeciwgazowego, którego kierownikiem został kpt. uzbr. Julian Szutkowski. W listopadzie tego roku pozostali oficerowie (kpt. Marian Antoni Piestrzak, kpt. Stanisław Głośnicki, por. uzbr. inż. Antoni I Bogusławski i por. Władysław IV Karpiński) zostali przeniesieni do innych zakładów służby uzbrojenia. Wcześniej (w kwietniu) z zakładu zostali przeniesieni porucznicy: Stanisław Hurtych i Władysław Zdanowicz.
Kierownicy zakładów mjr uzbr. inż. Wiktor Pfaffenhausen (do V 1926) mjr art. Władysław I Markowski (10 VI 1926 – I 1928)
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Służba uzbrojenia II Rzeczypospolitej Kategoria:Wojsko Polskie w Zegrzu