Bezirk Brzozów – dawny powiat (Bezirk) kraju koronnego Królestwo Galicji i Lodomerii, funkcjonujący w latach 1854–1867. Siedzibą starostwa było miasto Brzozów.
Historia
Bezirk Brzozów utworzono w ramach reformy uwłaszczeniowej z okresu Wiosny Ludów (1848–1849), która likwidowała jurysdykcję właściciela ziemskiego nad poddanymi. W Galicji, dominium – jako podstawowa jednostka administracyjna i filar systemu feudalnego straciło rację bytu. Konieczne stało się zatem wprowadzenie nowego systemu administracyjnego, którego zręby powstały w latach 1851–1855. Nowy trójstopniowy podział administracyjny objął 21 cyrkułów (niem. Kreise), 179 małych powiatów (niem. Bezirke) i ponad 6000 gmin (niem. Gemeinde).
Bezirk Brzozów objął obszar o wielkości 5,8 mil², zamieszkany przez 32.504 ludzi i podzielony na 28 gminy katastralne, w tym jedno miasto (Brzozów) i jedno miasteczko (Jasienica). Wszedł w skład cyrkułu sanockiego, jako jeden z jego jedenastu powiatówAllgemeines Landes-Gesetz- und Regierungsblatt für das Kronland Galizien und Lodomerien mit den Herzogthümern Auschwitz und Zator und dem Großherzogthume Krakau. Jahrgang 1854, Lemberg 1855..
Po nadaniu Galicji autonomii oraz powołaniu samorządu gminnego i powiatowego w 1865 zlikwidowano cyrkuły (Kreise). Dotychczasowe małe powiaty (Bezirke) w liczbie 179, utrzymały się do 1867 roku, kiedy to w następstwie kolejnej reformy administracyjnej (23 stycznia 1867) zostały zastąpione przez 74 większych powiatów. Jednym z tych nowych powiatów był powiat brzozowski, w skład którego wszedł m.in. prawie w całości zniesiony Bezirk Brzozów. Jedynie gminy Iskrzynia i Kombornia włączono do nowego powiatu krośnieńskiego a gminę Wróblik Królewski do nowego powiatu sanockiegoVerordnung des Staatsministeriums vom 23 Jänner 1867 über die Reform des politischen Verwaltung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator. 19 czerwca 1867 częściowo zmieniono granice tych powiatówVerordnung des Ministers des Innern vom 19 Juni 1867, betreffend mehrere Aenderungen der neuen administrativen Bezirks-Abgränzung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau
SPROSTOWANIE:
Dziennik Ustaw i Rozporządzeń Krajowych dla Królestwa Galicyi i Lodomeryi wraz z Wielkiem Księstwem Krakowskiem. 1868, cz. 1, nr. 2.
Podział administracyjny (1854) +Podział administracyjny Bezirk Dubiecko w 1854 rokuLp.Gmina jednostkowaPowierzchniaLudnośćPowiat w 1867 po zniesieniu 1Wróblik Królewski1394630sanocki19 czerwca 1867 włączono do powiatu krośnieńskiego (inicjalnie błędnie podano, że do powiatu liskiego, co sprostowano 27 grudnia 1867).2Kombornia z Wolą29191905krośnieński3Iskrzynia835761krośnieński4Jabłonica Polska z Budzyniem1338931brzozowski5Malinówka z Koźlińcem11811003brzozowski6Jasienica (m)18931883brzozowski7Wola Jasienicka1041804brzozowski8Orzechówka16861221brzozowski9Wola Orzechowska419492brzozowski10Haczów39662680brzozowski11Trześniów15271396brzozowski12Buków320292brzozowski13Jasionów1042700brzozowski14Zmiennica1241539brzozowski15Wzdów1000658brzozowski16Domaradz39942593brzozowski17Golcowa39942126brzozowski18Blizne32001776brzozowski19Brzozów (M)14002755brzozowski20Stara Wieś30071960brzozowski21Przysietnica30051473brzozowski22Grabownica Starzeńska2504869brzozowski23Turzepole737392brzozowski24Grabówka1121157brzozowski25Niebocko1246739brzozowski26Humniska22641090brzozowski27Górki1757679brzozowski28Wola Góreckabrzozowski Objaśnienie:
(M) = miasto; (m) = miasteczko
Przypisy
Bibliografia Handbuch des Lemberger Statthelterei-Gebietes in Galizien für das Jahr 1858 Szematyzm Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim.
Kategoria:Historia Brzozowa Brzozów