Bezirk Lutowiska – dawny powiat (Bezirk) kraju koronnego Królestwo Galicji i Lodomerii, funkcjonujący w latach 1854–1867. Siedzibą starostwa było miasteczko Lutowiska.
Historia
Bezirk Lutowiska utworzono w ramach reformy uwłaszczeniowej z okresu Wiosny Ludów (1848–1849), która likwidowała jurysdykcję właściciela ziemskiego nad poddanymi. W Galicji, dominium – jako podstawowa jednostka administracyjna i filar systemu feudalnego straciło rację bytu. Konieczne stało się zatem wprowadzenie nowego systemu administracyjnego, którego zręby powstały w latach 1851–1855. Nowy trójstopniowy podział administracyjny objął 21 cyrkułów (niem. Kreise), 179 małych powiatów (niem. Bezirke) i ponad 6000 gmin (niem. Gemeinde).
Bezirk Lutowiska objął obszar o wielkości 9,3 mil², zamieszkany był przez 14.214 ludzi i podzielony na 30 gmin katastralnych, w tym jedno miasteczko (Lutowiska). Wszedł w skład cyrkułu sanockiego, jako jeden z jego jedenastu powiatówAllgemeines Landes-Gesetz- und Regierungsblatt für das Kronland Galizien und Lodomerien mit den Herzogthümern Auschwitz und Zator und dem Großherzogthume Krakau. Jahrgang 1854, Lemberg 1855.. Na południu powiat graniczył z Zalitawią.
Po nadaniu Galicji autonomii oraz powołaniu samorządu gminnego i powiatowego w 1865 zlikwidowano cyrkuły (Kreise). Dotychczasowe małe powiaty (Bezirke) w liczbie 179, utrzymały się do 1867 roku, kiedy to w następstwie kolejnej reformy administracyjnej (23 stycznia 1867) zostały zastąpione przez 74 większych powiatów. Obszar zniesionego Bezirk Lutowiska wszedł wtedy w skład nowych powiatów liskiego i turczańskiego (vide podzał w tabeli poniżej)Verordnung des Staatsministeriums vom 23 Jänner 1867 über die Reform des politischen Verwaltung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator.
Podział administracyjny (1854) +Podział administracyjny Bezirk Lutowiska w 1854 rokuLp.Gmina jednostkowaPowierzchniaLudnośćPowiat w 1867 po zniesieniu 1Zatwarnica6800487liski2Chmiel1591331liski3Smolnik4843354liski4Caryńskie z Nasicznem i Berehami Górnymi4849569liski5Ruskie899162liski6Procisne1184188liski7Paniszczów2204674liski8Rosolin486147liski9Wydrne419179liski10Chrewt1169429liski11Olchowiec z Leobratem878263liski12Polana3283980liski13Serednie Małe899205liski14Dwernik z Dwerniczkiem1058443liski15Stuposiany z Bereżkami5474450liski16Lutowiska (m) z Posadą2391996liski17Ustrzyki Górne2955234liski18Wołosate6369460liski19Skorodne3667821liski20Rosochate806269liski21Krywka835235liski22Żurawin2655394liski23Sokołowa Wola1083274liski24Hulskie2512222liski25Szandrowiec2635657turczański26Tarnawa Wyżna i Niżna7757959turczański27Dydiowa4258473turczański28Boberka41591038turczański29Dźwiniacz Górny5394587turczański30Łokieć1474340turczański Objaśnienie:
(M) = miasto; (m) = miasteczko
Przypisy
Bibliografia Handbuch des Lemberger Statthelterei-Gebietes in Galizien für das Jahr 1858. Lemberg, 1858. Szematyzm Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim.
Kategoria:Lutowiska Lutowiska