Bezirk Głogów – dawny powiat (Bezirk) kraju koronnego Królestwo Galicji i Lodomerii, funkcjonujący w latach 1854–1867. Siedzibą starostwa było miasteczko Głogów (Głogów Małopolski).
Historia
Bezirk Głogów utworzono w ramach reformy uwłaszczeniowej z okresu Wiosny Ludów (1848–1849), która likwidowała jurysdykcję właściciela ziemskiego nad poddanymi. W Galicji, dominium – jako podstawowa jednostka administracyjna i filar systemu feudalnego straciło rację bytu. Konieczne stało się zatem wprowadzenie nowego systemu administracyjnego, którego zręby powstały w latach 1851–1855. Nowy trójstopniowy podział administracyjny objął 21 cyrkułów (niem. Kreise), 179 małych powiatów (niem. Bezirke) i ponad 6000 gmin (niem. Gemeinde).
Bezirk Głogów objął obszar o wielkości 5,6 mil², zamieszkany przez 23.759 ludzi i podzielony na 25 gmin katastralnych, w tym jedno jedno miasteczko (Głogów). Wszedł w skład cyrkułu rzeszowskiego, jako jeden z jego jedenastu powiatówAllgemeines Landes-Gesetz- und Regierungsblatt für das Kronland Galizien und Lodomerien mit den Herzogthümern Auschwitz und Zator und dem Großherzogthume Krakau. Jahrgang 1854, Lemberg 1855.. Powiat miał specyficznie rozczłonkowaną wschodnią granicę, szczegółnie w rejonie Pogwizdowa.
Po nadaniu Galicji autonomii oraz powołaniu samorządu gminnego i powiatowego w 1865 zlikwidowano cyrkuły (Kreise). Dotychczasowe małe powiaty (Bezirke) w liczbie 179, utrzymały się do 1867 roku, kiedy to w następstwie kolejnej reformy administracyjnej (23 stycznia 1867) zostały zastąpione przez 74 większych powiatów. Obszar zniesionego Bezirk Głogów wszedł wtedy w skład nowych powiatów: rzeszowskiego, kolbuszowskiego i łańcuckiego (vide podział w tabeli poniżej)Verordnung des Staatsministeriums vom 23 Jänner 1867 über die Reform des politischen Verwaltung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator. 19 czerwca 1867 i 1 sierpnia 1878 częściowo zmieniono granice tych powiatówVerordnung des Ministers des Innern vom 19 Juni 1867, betreffend mehrere Aenderungen der neuen administrativen Bezirks-Abgränzung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum KrakauDziennik Ustaw i Rozporządzeń Krajowych dla Królestwa Galicyi i Lodomeryi wraz z Wielkiem Księstwem Krakowskiem. 1878, Nr 37 (s. 84, wykaz: ss.91–95). Gmina Mrowla inicjalnie, przez pół roku, stanowiła eksklawę powiatu kolbuszowskiego na terenie powiatu rzeszowskiego.
Podział administracyjny (1854) +Podział administracyjny Bezirk Głogów w 1854 rokuLp.Gmina jednostkowaPowierzchniaLudnośćPowiat w 1867 po zniesieniu 1Głogów (m) z Borsukiem, Leśną Wolą i Wygodą24312490rzeszowski2Rogoźnica653433rzeszowski3Styków, Annopol, Budki i Szczur1725624kolbuszowski19 czerwca 1867 włączono do powiatu rzeszowskiego.4Wola Głogowska–Spisano łącznie z Rogoźnicą.197rzeszowski5Rudna Wielka13511092rzeszowski6Rudna Mała (vel Reiterada)2134723rzeszowski7Zaczernie31451483rzeszowski8Trzebownisko1419823rzeszowski9Nowa Wieś597614rzeszowski10Jasionka, część I2184997rzeszowski11Jasionka, część II645rzeszowski12Wólka pod Lasem919658łańcucki1 sierpnia 1878 włączono do powiatu rzeszowskiego.13Wysoka31831495rzeszowski14Przewrotne44551553kolbuszowski15Pogwizdów (vel Gwizdów)735416kolbuszowski16Hucisko1310530kolbuszowski17Werynia i Kłapówka37301268kolbuszowski18Widełka47001799kolbuszowski19Poręby3000309kolbuszowski20Kupno21401096kolbuszowski21Budy45401307rzeszowski22Zabajka536319rzeszowski23Bratkowice, Selkowa i Czekaj81532235rzeszowski24Mrowla1438900kolbuszowski25Lipie976398rzeszowski Objaśnienie:
(M) = miasto; (m) = miasteczko
Przypisy
Bibliografia Handbuch des Lemberger Statthelterei-Gebietes in Galizien für das Jahr 1858. Lemberg, 1858. Szematyzm Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim.
Kategoria:Historia Głogowa Małopolskiego Głogów