Zamach stanu w Wietnamie Południowym (w Wietnamie Południowym do 1975 roku określany mianem rewolucji 1 listopada 1963 roku, ) – wojskowy przewrót przeprowadzony w dniach 1–2 listopada 1963 roku, w wyniku którego prezydent Wietnamu Południowego Ngô Đình Diệm i jego Personalistyczna Rewolucyjna Partia Pracy zostali obaleni przez grupę wspieranych przez CIA oficerów Armii Republiki Wietnamu, którzy nie zgadzali się ze sposobem, w jaki Diệm poradził sobie z kryzysem buddyjskim oraz zagrożeniem ze strony Wietnamu Północnego i Vietcongu.
Administracja prezydenta USA Johna Kennedy’ego była świadoma planów zamachu stanu, ale w depeszy nr 243 Departamentu Stanu do ambasadora USA w Wietnamie Południowym Henry’ego Cabota Lodge’a Jr. stwierdzono, że polityka Stanów Zjednoczonych „nie ma na celu jego powstrzymania”. Lucien Conein, łącznik CIA między ambasadą USA a organizatorami zamachu stanu, przekazał spiskowcom, że Stany Zjednoczone nie będą interweniować. Conein przekazał również fundusze przywódcom puczu.
Zamach stanu, dowodzony przez gen. Dương Văn Minha, rozpoczął się 1 listopada 1963 roku. Przebiegł bez zakłóceń, ponieważ wielu przywódców lojalistów było zupełnie nieświadomych zagrożenia i zostało schwytanych bez oporu, a straty spiskowców były niewielkie. Prezydent Diệm został schwytany i zamordowany następnego dnia wraz ze swoim bratem i doradcą Ngô Ðình Nhu.
Władzę w Wietnamie Południowym przejęła Wojskowa Rada Rewolucyjna, utworzono Rząd Prowincjonalny Wietnamu Południowego, rozwiązano Personalistyczną Rewolucyjną Partię Pracy, a więźniowie polityczni zostali uwolnieni. Wietnam Południowy przeszedł proces demokratyzacji, ale został przy tym poważnie osłabiony i silnie uzależniony od Stanów Zjednoczonych, co wywarło wpływ na dalszy przebieg wojny wietnamskiej.
Przypisy
Kategoria:1963 w Azji Kategoria:Wietnam Południowy Kategoria:Wojna wietnamska Wietnam Południowy 1963 Wietnam Południowy 1963