Protolestidae – monotypowa rodzina ważek z podrzędu równoskrzydłych (Zygoptera). Obejmuje 8 gatunków występujących na Madagaskarze.
Rozmieszczenie geograficzne Przedstawiciele rodziny występują endemicznie na Madagaskarze.
Morfologia Są to ważki średniej wielkości lub duże (długość tylnego skrzydła 21–32 mm). Skrzydła przezroczyste; pterostygma spuchnięta, z bardzo ukośnie nachylonym proksymalnym brzegiem. Ciało osobników dorosłych czerwone do czarnego, często z jasnymi i kontrastującymi znaczeniami w kolorze od żółtego do rdzawego. Głowa wyraźnie szeroka, podobnie jak u niektórych członków niespokrewnionej rodziny pióronogowatych (Platycnemididae). Dorosły osobnik siada ze skrzydłami złożonymi lub półotwartymi, trzymając odwłok mniej więcej poziomo.
Jedyny opis larwy dostępny w chwili pierwszego opisu rodziny sugeruje, że mają one na odwłoku płaskie skrzelotchawki utrzymywane w pozycji poziomej.
Systematyka Rodzaj Protolestes wprowadził w 1899 roku niemiecki przyrodnik Friedrich Förster dla nowo opisanego przez siebie gatunku Protolestes fickei. Rodzaj ten był dawniej zaliczany do szeroko wówczas ujmowanej rodziny Megapodagrionidae. Badania filogenetyczne wykazały, że Megapodagrionidae to takson parafiletyczny. Dijkstra et al. (2014) na podstawie badań filogenetycznych pozostawili w tej rodzinie jedynie trzy rodzaje; rodzaju Protolestes nie udało się autorom przypisać do żadnej z rodzin i wydzielili go do monotypowej grupy „Incertae sedis group 6” w obrębie nadrodziny Calopterygoidea. W 2021 Dijkstra i Bybee utworzyli dla tego rodzaju monotypową rodzinę Protolestidae. Rodzina ta najbliżej spokrewniona jest z rodzinami Pentaphlebiidae i Tatocnemididae.
Etymologia Protolestes: gr. πρωτο- proto- „główny, czołowy, pierwszy”; rodzaj Lestes, gr. ληστής lēstēs „rabuś”.
Podział systematyczny Do rodziny należy jeden rodzaj z następującymi gatunkami: Protolestes fickei Förster, 1899 Protolestes furcatus Aguesse, 1967 Protolestes kerckhoffae Schmidt, 1949 Protolestes leonorae Schmidt, 1949 Protolestes milloti Fraser, 1949 Protolestes proselytus Lieftinck, 1965 Protolestes rufescens Aguesse, 1967 Protolestes simonei Aguesse, 1967
Przypisy