I Liceum Ogólnokształcące im. Tadeusza Kościuszki w Łasku

I Liceum Ogólnokształcące im. Tadeusza Kościuszki w Łasku – publiczna szkoła średnia działająca w Łasku od 1916 roku. Najstarsza szkoła średnia w powiecie łaskim.

Historia 29 maja 1916 roku radni miejscy podjęli uchwałę o otwarciu w Łasku progimnazjum filologicznego. Zgodę na utworzenie progimnazjum wyraził generalny gubernator warszawski 19 lipca. Stanowisko dyrektora szkoły objął Roman Racięcki, nauczyciel z Łodzi. Zajęcia odbywały się w kamienicy przy ul. Warszawskiej 1, a także w znajdującym się naprzeciwko domu drukarza Abrama Kępińskiego. W roku szkolnym inaugurującym działalność placówki czynne były trzy klasy: wstępna, pierwsza i druga.

Okres II RP i II wojny światowej Z początkiem roku szkolnego 1918/1919 szkoła awansowała do rangi pełnego gimnazjum, a nowa nazwa brzmiała ”8-klasowe Gimnazjum Koedukacyjne im. Tadeusza Kościuszki w Łasku”. W 1919 roku nastąpiło przeniesienie placówki do budynku przy ul. Piotrkowskiej 28 (obecnie 9 Maja). Od 3 lutego 1920 zarząd nad szkołą przejęło starostwo powiatowe i trwało to do 31 maja 1931 roku. Powiat z czasem nie był w stanie sprostać finansowemu utrzymaniu gimnazjum, z drugiej strony wnioski starostwa o upaństwowienie szkoły były odrzucane. Prowadzenie szkoły oddano ”Stowarzyszeniu 8-klasowego Gimnazjum Koedukacyjnego w Łasku” co trwało do wybuchu II wojny światowej.

Od roku szkolnego 1921/1922 rozpoczęła działalność Towarzystwo Bratniej Pomocy, której celem było wsparcie finansowe biedniejszych uczniów. W tym celu prócz zbiórek funduszy, prowadzono sklepik szkolny i organizowano zabawy. Pierwszy egzamin maturalny przeprowadzono w 1923 roku, wówczas 9 osób zdało egzamin dojrzałości. Przy szkole zaczęły powstawać organizacje i koła zainteresowań- wśród nich były drużyny harcerskie (żeńska i męska), koła PCK, LOPP i LMK a także Sodalicja Mariańska. Przy szkole istniało także Towarzystwo Bratniej Pomocy, które wspierało finansowo i rzeczowo mniej zamożnych uczniów.

W maju 1936 roku odbył się pierwszy zjazd absolwentów, przy tej okazji publikując broszurę dotyczącą historii szkoły i jej bieżącej działalności. Stąd pochodzą szczegółowe informacje dotyczące uczniów w roku szkolnym 1934/1935. Wówczas gimnazjum liczyło 117 wychowanków (36 dziewcząt i 81 chłopców), różnorodnego pochodzenia społecznego. Przez cały okres pierwotnej działalności do szkoły uczęszczali głównie Polacy, choć obecni byli też Niemcy i Żydzi, którzy również zamieszkiwali Łask i okolice.

W roku szkolnych 1937/1938 uruchomiono bursę szkolną, którą zlikwidowano już po roku z powodu małego zainteresowania. Szkoła działała do września 1939 roku. Następnie władze hitlerowskie zamknęły szkołę. Nauka była prowadzona na tajnych kompletach, głównie przez Krystynę Radzik i Zygmunta Rzymkowskiego, który ”komplety” prowadził na terenie niemieckiej firmy E. Pasche, w której Rzymkowski pracował.

Okres powojenny Już 1 lutego 1945 roku (czyli jeszcze przed faktycznym wycofaniem się Niemców z Łasku) przystąpiono do organizacji szkoły. Pierwszą powojenną dyrektorką została Maria Doroszewska. Naukę w szkole wznowiono 14 lutego, tuż po wyzwoleniu miasta spod okupacji. W pierwszych latach po wojnie warunki do prowadzenia zajęć było trudne. Brakowało książek, pomocy naukowych, a zajęcia nierzadko były odwoływane z powodu zimna w klasach. W 1946 roku zorganizowano drugi zjazd absolwentów, z okazji 30-lecia placówki. W 1949 roku otwarto internat w budynku przy ul. Narutowicza 17.

W 1962 roku rozpoczęto budowę nowego budynku szkoły, przy ul. Mickiewicza 1. Uroczystego otwarcia dokonano 18 stycznia 1964 roku. Placówce nadano imię Janka Krasickiego. Dwa lata później odbył się trzeci zjazd absolwentów. W roku szkolnym 1967/68 wręczono tysięczne świadectwo dojrzałości, które otrzymała Barbara Fryś. Na przełomie lat 60. i 70. sukcesy odnosiła szkolna drużyna koszykarek prowadzona przez Henryka Lesiuka. Wyróżniającą się zawodniczką była Bożena Marciniak, która jeszcze jako uczennica liceum została powołana do reprezentacji Polski.

Uczniowie liceum zdobywali także laury na niwie artystycznej. W 1974 roku, pod kierownictwem Bronisławy Pałuszyńskiej i Mirosławy Sroczyńskiej, powstał Harcerski Zespół Artystyczny, który uświetniał swoimi występami wszystkie szkolne uroczystości oraz uczestniczył w licznych konkursach, a także w nagraniach Regionalnej Rozgłośni Polskiego Radia w Łodzi.

W 1979 roku ukazało się pierwsze wydanie szkolnej gazetki „Żak”. Czasopismo było tworzone przez uczniów-pasjonatów dziennikarstwa pod opieką redaktora tygodnika „Nad Wartą” Jana Fabisiaka.

W związku z ogłoszeniem stanu wojennego szkoła była zamknięta od 13 grudnia 1981 roku do 3 stycznia 1982 roku. Internowany został nauczyciel matematyki, działacz „Solidarności” Adam Siuda.

W 1990 roku przywrócono pierwotnego patrona, którym był Tadeusz Kościuszko. Od tego czasu w dzień imienin patrona (28 października) obchodzono święto patrona, zwane „Tadeuszkami”. W ten dzień uczniowie wraz z nauczycielami organizują przedsięwzięcia przypominające sylwetkę patrona i powstanie kościuszkowskie. W latach 90. sukcesy odnosi żeńska drużyna siatkarska, prowadzona przez Marka Krawczyka, która sześciokrotnie zdobywa mistrzostwo województwa sieradzkiego w kategorii szkół średnich.

3 maja 1992 roku ma miejsce pierwszy spektakl grupy „Pospolite Ruszenie” pt. „Z polonezem w tle” w reżyserii Elżbiety Wojtackiej-Ślęzak. Grupa składająca się głównie z uczniów liceum zbiera się 2 razy do roku wystawiając na deskach Łaskiego Domu Kultury spektakle z okazji Narodowego Święta Niepodległości i Święta Narodowego 3 maja. Grupa istniała do 2018 roku, wystawiając do tego czasu 54 spektakle.

Po zakończeniu roku szkolnego 1996/1997 zlikwidowano internat.

Od 2000 roku w szkole trwają całodobowe maratony matematyczne, gdzie uczniowie pod okiem nauczycieli rozwiązują zadania matematyczne. Inicjatywa cieszy się popularnością, stąd w kolejnych latach powstały również maratony geograficzne i biologiczne.

W 2016 roku obchodzono stulecie szkoły. Główne uroczystości jubileuszowe miały miejsce 11 czerwca. Odbyło się wówczas szósty zjazd absolwentów, oraz poświęcono nowy sztandar, który zastąpił dotychczasowy, używany od 1947 roku.

Budynek szkolny Liceum mieści się w budynku przy ul. Mickiewicza 1. Gmach oddano do użytku w 1964 roku. Jest to jedna ze szkół zbudowanych dla upamiętnienia 1000-lecia państwa polskiego (nr 735). To trzecia siedziba liceum w historii. Wcześniej w tym miejscu istniał cmentarz żydowski, zniszczony przez okupujących Polskę Niemców, ostatecznie zlikwidowany zaś na początku lat 60, celem zbudowania szkoły.

Jest to piętrowy budynek w stylu typowym dla „tysiąclatek”. Posiada m.in. 16 sal lekcyjnych (w tym 4 pracownie językowe), pracownię komputerową, bibliotekę, oraz salę gimnastyczną.

W wakacje roku szkolnego 2004/2005 przeprowadzono remont gmachu szkoły. Budynek przeszedł termomodernizację, wymieniono okna na plastikowe, oraz wymieniono ogrzewanie na gazowe. W 2009 roku przy szkole powstało boisko tartanowe do gier zespołowych. Oficjalne otwarcie nastąpiło 23 listopada, przy okazji dokonano posadzenia 6 dębów katyńskich upamiętniających pomordowanych oficerów i policjantów związanych z Łaskiem. W IV kwartale 2022 roku dokonano rewitalizacji przyszkolnego skweru. Wymieniono nawierzchnię chodnika z płyt chodnikowych na kostkę betonową i kamienną, zasiano nowy trawnik, posadzono kwiaty i krzewy. Ponadto powstała ścieżka edukacyjna dotycząca postaci gen. Tadeusza Kościuszki, patrona szkoły.

Wcześniej szkoła mieściła się w następujących lokalizacjach:

Pierwsza siedziba Na początku Męskie Progimnazjum Filologiczne mieściło się w prywatnych domach przy Warszawskiej 1 i 2a, tuż przy Rynku Głównym (obecnie plac 11 Listopada). Brak szczegółowych informacji o prowadzonej tam działalności oświatowej.

Druga siedziba W 1919 roku Gimnazjum Koedukacyjne zostało przeniesione do budynku administracji rosyjskiej (znanego też jako „dom Iwanowej”) z 1904 roku projektu Edmunda Rembka przy ulicy Piotrkowskiej 28 (obecnie ul. 9 Maja 28). Wówczas był to piętrowy gmach w stylu klasycystycznym. W nowym gmachu mieściło się na parterze pięć izb lekcyjnych, gabinet przyrodniczy i mieszkanie woźnego, natomiast na piętrze kancelaria, gabinet fizyczny, czytelnia oraz mieszkanie dyrektora. Na placu szkolnym znajdowało się boisko, ogródek i stacja meteorologiczna (uruchomiona w 1927 roku). Budynek nie posiadał sali gimnastycznej, ta została zbudowana w 1929 roku, przy Piotrkowskiej 33 (obecnie w tym miejscu jest budynek Starostwa Powiatowego).

Liceum mieściło się w tym gmachu do początku 1964 roku. Budynek został przejęty przez działające od 1962 roku Technikum Ekonomiczne (obecnie Zespół Szkół Ponadpodstawowych nr 1 w Łasku), które dotychczas współdzieliło budynek z liceum.

Dyrektorzy Roman Racięcki (1916-1919) Aleksander Pawłowski (1919-1920) Jan Porębski (1920-1923) Józef Kruszyński (1923-1924) Aleksander Mazur (1924-1930) Kazimierz Lubecki (1930-1931) Tadeusz Dybczyński (1931-1932) Marian Rychłowski (1932-1933) Włodzimierz Doroszewski (1933-1936) Grzegorz Winogrodzki (1936-1939) Maria Doroszewska (1945-1948) Zenon Łodyński (1948-1952) Antonina Mysakowa (1952-1953) Józef Krasoń (1953-1960) Stanisław Górny (1960-1973) Czesław Augustyniak (1973-1974) Jarosław Główka (1974-1984) Albin Gajda (1984-2002) Grzegorz Trybuchowski (2002-2007) Małgorzata Ziarnowska (2007-2020) Ewa Ołownia (od 2020 roku)

Absolwenci

Opracowano na podstawie spisów absolwentów umieszczonych w wydawnictwach jubileuszowych liceum. W przypadku absolwentów z dorobkiem naukowym zaktualizowano o obecne miejsca pracy. W nawiasach rok uzyskania świadectwa dojrzałości.

Absolwenci z dorobkiem naukowym Nauki medyczne Emilia Andrzejewska-Golec (1960) - Wydział Farmacji Uniwersytetu Medycznego Jan Kalinka (1958) - Wydział Farmaceutyczny AM Zdzisław Kłos (1959) - Katedra Nauk Klinicznych - Klinika Koni SGGW Jerzy Korzycki (1952) - Klinika Chirurgii AM Irena Maniecka-Bryła (1969) - Katedra Medycyny Społecznej i Zapobiegawczej Uniwersytetu Medycznego Maria Sobieraj-Makowiecka (1972) - Katedra Nauk Morfologicznych SGGW Franciszek Szumigaj (1927) - Klinika Psychiatrii UW Irena Wejman (1964) - Katedra Biofarmacji UM w Łodzi Konstanty Załoga (1937) - Klinika Chirurgii AM w Łodzi Włodzimierz Ziółkowski (1959) - Katedra i Klinika Ortopedii i Traumatologii Narządu Ruchu, Gdański Uniwersytet Medyczny

Ekonomia Andrzej Bogus (1964) - Katedra Finansów i Bankowości UŁ, WSMiB Bogusław Czarny (1976) - Katedra Ekonomii SGH Agnieszka Matuszewska-Pierzynka (2001) - Instytut Gospodarki Międzynarodowej UŁ Jan Wiśniewski (1964) - Wydział Nauk Ekonomicznych UMK, rektor Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku Tomasz Wnuk-Pelc (1988) - Katedra Rachunkowości UŁ Zbigniew Zajda (1947) - Szkoła Główna Handlowa

Socjologia Jolanta Grotowska-Leder (1971) - Instytut Socjologii UŁ Jolanta Kopka (1968) - Instytut Socjologii UŁ Barbara Lejzerowicz-Zajączkowska (1988) - Instytut Pedagogiki Specjalnej, Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej Piotr Szukalski (1988) - Instytut Socjologii UŁ

Historia Kazimierz Badziak (1964) - Instytut Historii UŁ Marian Marek Drozdowski (1948) - Instytut Historii PAN Janusz Faryś (1957) - Instytut Historii i Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Szczecińskiego, PAN Jan Sobczak (1950) - Instytut Historii UWM

Językoznawstwo Edyta Jawniuk-Pałuszyńska (1989) - Instytut Filologii Polskiej i Logopedii UŁ Jerzy Podracki (1960) - Instytut Języka Polskiego UW, członek Rady Języka Polskiego PAN Krystyna Radziszewska (1971) - Instytut Filologii Germańskiej UŁ Roman Sadziński (1964) - Katedra Językoznawstwa Niemieckiego UŁ

Geografia Maria Adamczewska (1989) - Zakład Dydaktyki Geografii UŁ Marek Koter (1954) - Wydział Nauk Geograficznych UŁ, PAN

Matematyka, fizyka i informatyka Jan Błęcki (1964) - Centrum Badań Kosmicznych PAN Aleksandra Cierniewska-Cieślak (1992) - Zakład Fizyki Biomolekularnej UM