Giuseppina Negroni Prati Morosini (ur. 3 lutego 1824 w Lugano, zm. 16 marca 1909 w Mediolanie) – włoska patriotka i filantropka, która uczestniczyła w ruchu Risorgimento i wspierała ideały niepodległości włoskiej podczas rewolucji 1848 roku. Pochodząca z liberalnej rodziny arystokratycznej, utrzymywała bliskie relacje z wybitnymi osobistościami świata sztuki i kultury XIX wieku, w tym z kompozytorem Giuseppe Verdim i malarzem Francesco Hayezem. Po zjednoczeniu Włoch poświęciła się działalności filantropijnej, szczególnie w zakresie edukacji dzieci.
Początki i pochodzenie Rodzina i wychowanie Giuseppina urodziła się w Lugano jako trzecia córka Giovanniego Battisty Morosiniego (1782–1874) i Emilii Marii Magdaleny Taddhei Zeltner (1804–1875). Ojciec pochodził ze szlachty lugańskiej, pracował jako adwokat, pełnił funkcje posła i był członkiem Wielkiej Rady kantonalnej Ticino. Matka była córką szwajcarskiego arystokraty z Soleurii, Franza Xavera Zeltnera, który między 1793 a 1794 rokiem pełnił stanowisko baliwa Lugano.
Giuseppina miała pięcioro rodzeństwa: siostry Luigię, Anettę i Carolinę oraz brata Emilia i siostrę Cristinę. Dzieci otrzymały edukację opartą na ideach liberalnych i wartościach patriotycznych. Matka, która utrzymywała bliskie relacje z polskim generałem i patriotą Tadeuszem Kościuszką, wychowywała rodzinę w duchu otwartości kulturalnej i oporu wobec austriackiego reżimu panującego wówczas na terenach Lombardii.
Villa Negroni i dom patriotów Rodzina Morosini posiadała Villa Negroni w Vezie koło Lugano, która w okresie rewolucji stała się miejscem spotkań włoskich patriotów i wygnańców politycznych. Ta arystokratyczna rezydencja przyczyniła się do ukształtowania patriotycznych ideałów młodych członków rodziny Morosini, szczególnie Giuseppiny i jej brata Emilia.
Działalność w okresie Risorgimento (1848–1860) Rewolucja 1848 roku i Pięć Dni Mediolanu Podczas rewolucji 1848 roku i w latach następnych Giuseppina wraz z matką i siostrami aktywnie wspierała włoskich patriotów, szczególnie uczestników Pięciu Dni Mediolanu. Rodzina udzielała schronienia wygnańcom, opiekowała się rannymi uczestnikami powstania i wspierała finansowo działalność niepodległościową.
Brat Giuseppiny, Emilio Morosini (1830–1849), walczył na barykadach podczas Pięciu Dni Mediolanu w marcu 1848 roku i uczestniczył w obronie Republiki Rzymskiej. Emilio zginął w Rzymie w 1849 roku wraz z patriotami Luciano Manarą i Enrico Dandolo, który był narzeczonym siostry Annetty.
Po śmierci Enrico Dandolo matka Giuseppiny, przytłoczona bólem, wycofała się z życia publicznego, natomiast Giuseppina kontynuowała wspieranie sprawy włoskiej niezależności.
Małżeństwo i przeniesienie do Mediolanu W 1851 roku Giuseppina wyszła za mąż za mediolańskiego inżyniera Alessandro Negroni Pratiego (1809–1870), widowca o konserwatywnych, proaustriackich poglądach. Z małżeństwa urodziło się pięcioro dzieci: Antonietta, Luisa (ur. 1857), Giovanni Antonio i Vincenzo.
Przeprowadzając się do Mediolanu, Giuseppina nawiązała kontakty z kręgami artystycznymi i literackimi miasta. Jej dom stał się miejscem spotkań wybitnych osób, takich jak lekarz i psychiatra Andrea Verga, poeta Andrea Maffei i polityk Giovanni Visconti Venosta.
Zaangażowanie w działalność publiczną i prasę W 1860 roku, w okresie przygotowań do wyprawy tysiąca Garibaldiego, Giuseppina zorganizowała zbiórkę funduszy wspierającą ekspedycję. W tym samym roku brała również udział w inicjatywach patriotycznego dziennika La Perseveranza.
Relacje z Giuseppe Verdim Giuseppina przyjaźniła się z kompozytorem Giuseppe Verdim przez ponad pół wieku. Poznała go w 1842 roku w rezydencji rodziny Morosini w Lombardii dzięki wspólnemu znajomemu, dziennikarzowi Luigiemu Toccagniemu. Utrzymywała z nim oraz jego rodziną bliskie relacje oparte na wzajemnym szacunku i bogatej korespondencji, która trwała aż do jego śmierci w 1901 roku.
Niektóre opracowania historyczne sugerują istnienie związku emocjonalnego między Verdim a Giuseppiną, opierając się na szczególnie czułym tonie niektórych listów kompozytora. Współczesna historiografia wskazuje jednak, że emocjonalność listów Verdiego była charakterystyczna dla konwencji towarzyskich arystokratycznych salonów Lombardii tamtych czasów i nie musiała oznaczać głębszego zaangażowania uczuciowego.
Część listów i pamiątek verdianów należących do rodziny Morosini przechowywana jest w Muzeum Teatralnym alla Scala w Mediolanie, w zbiorach Anna i Giuseppina Morosini oraz Casati.
Zainteresowania artystyczne Portret Francesco Hayeza W 1853 roku malarz Francesco Hayez namalował portret Giuseppiny na zamówienie jej męża, hrabiego Alessandro. Dzieło zostało wystawione na corocznej wystawie Akademii Sztuk Pięknych Brera w Mediolanie. Portret przechowywany jest obecnie w Pinakotece Ambrozjańskiej w Mediolanie i stanowi świadectwo jej związków ze środowiskami kulturalnymi i artystycznymi miasta połowy XIX wieku.
Hayez był nauczycielem malarstwa Giuseppiny. Między 1869 a 1875 rokiem zebrała ona wspomnienia malarza, które po jego śmierci ofiarowała Akademii Brera w Mediolanie. Wspomnienia zostały opublikowane w 1890 roku jako Le mie memorie dettate da Francesco Hayez, stanowiąc ważne źródło do biografii i twórczości artysty.
Działalność filantropijna i ostatnie lata Filantropia Po zjednoczeniu Włoch i śmierci rodziców Giuseppina odziedziczyła willę Vezia w Lugano i poświęciła się działalności filantropijnej, szczególnie w dziedzinie edukacji i wychowania dzieci.
W gminie Gorla Maggiore, w prowincji Varese, ofiarowała własny dom przeznaczony na siedzibę przedszkola.
Uznanie i ostatnie lata życia W 1882 roku Giuseppina uzyskała przez dekret królewski upoważnienie do przekazania herbu Morosini swoim potomkom legitymnym i naturalnym. W 1886 roku Umberto I przyznał jej motu proprio tytuł hrabiny, przenoszalny na syna Gian Antonia Negroni Prati Morosini, w uznaniu zasług patriotycznych rodziny Morosini, a szczególnie ofiary brata Emilia, poległego w 1849 roku podczas obrony Republiki Rzymskiej.
Giuseppina zmarła w Mediolanie 16 marca 1909 roku i została pochowana w kaplicy rodziny męża w Pessano con Bornago w prowincji Mediolan.
Przypisy
Kategoria:Ludzie urodzeni w Lugano Kategoria:Ludzie związani z Mediolanem Kategoria:Włoskie rody arystokratyczne Kategoria:Risorgimento Kategoria:Urodzeni w 1824 Kategoria:Zmarli w 1909