Plamica czarna, pismaczek czarny (Arthonia atra (Pers.) A. Schneid.) – gatunek grzybów z rodziny plamicowatych. Ze względu na współżycie z glonami zaliczany jest do porostów.

Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Arthonia, Arthoniaceae, Arthoniales, Arthoniomycetidae, Arthoniomycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi.

Po raz pierwszy opisał go w 1794 r. Christiaan Hendrik Persoon, nadając mu nazwę Opegrapha atra. Obecną, uznaną przez Index Fungorum, nazwę nadał mu w 1898 r. Albert Schneider, przenosząc go do rodzaju Arthonia. Aktualną nazwę polską podaje praca „Lichenes of Poland. A fifth annotated checklist” z roku 2024, wcześniej znany jako pismaczek czarny (Opegrapha atra).

Niektóre synonimy nazwy naukowej:

Charakterystyka Morfologia Plecha cienka. Powierzchnia biała lub szarawa, czasami z oliwkowym odcieniem. Askokarpy gładkie, o rozmiarach 0,5–2,2 × 0,1–0,3 mm, zazwyczaj liczne. Hymenium o wysokości od 30 do 50 µm. Subhymenium brązowe lub zielono-brązowe. Worki maczugowate o rozmiarach 32–40 × 10–14 µm. Askospory o rozmiarach 12–20 × 3–5 µm, elipsoidalne lub maczugowate. Konidium o rozmiarach 4–6 × 0,7–1 µm, proste lub lekko zakrzywione, pałeczkowate.

Występowanie i siedlisko Jest gatunkiem szeroko rozpowszechnionym w Europie i Ameryce Północnej. Najwięcej jego stanowisk w Europie podano w Wielkiej Brytanii i Irlandii. W Azji jego stanowiska podano w Rosji, w Iranie, w Armenii i w Turcji. W Afryce występuje tylko w Maroku i w RPA. W Ameryce Południowej jego stanowiska podano w Chile, Argentynie, Kolumbii i na Surinamie. W Ameryce Środkowej tylko w Kostaryce. W Polsce znanych jest wiele jego stanowisk, szeroko rozpowszechniony w pobliżu Morza Bałtyckiego.

W Polsce rejestrowany jest na korze drzew (jodła Abies, klon Acer, olsza Alnus, brzoza Betula, grab Carpinus, leszczyna Corylus, buk Fagus, jesion Fraxinus, orzech Juglans, modrzew Larix, jabłoń Malus, woskownica Myrica, świerk Picea, sosna Pinus, topola Populus, dąb Quercus, wierzba Salix, jarząb Sorbus, lipa Tilia, wiąz Ulmus). Jest to porost nadrzewny (epifityczny).

Przypisy

Kategoria:Mykobiota Polski Kategoria:Plamicowate Kategoria:Porosty