thumb|Dekoracja przed Parlamentem Europejskim Europejski Order Zasługi (; ) – wysokie odznaczenie Unii Europejskiej (UE) ustanowione decyzją Prezydium Parlamentu Europejskiego z dnia 5 maja 2025 w uznaniu osiągnięć osób, które wniosły znaczący wkład w integrację europejską lub w propagowanie i obronę wartości zapisanych w Traktatach.
Order dzieli się na trzy klasy w porządku rosnącym: Członek Orderu (; ); Honorowy Członek Orderu (; ); Wybitny Członek Orderu (; ).
Zasady nadawania Order można nadać wyłącznie osobie fizycznej. Grupy, stowarzyszenia i organizacje posiadające osobowość prawną nie mogą otrzymać Orderu.
Posłowie i pracownicy instytucji, organów i jednostek organizacyjnych UE nie mogą zostać nominowani do żadnej klasy Orderu w czasie sprawowania mandatu lub pełnienia służby.
Decyzję o nadaniu Orderu podejmuje siedmioosobowa Komisja selekcyjna mianowana przez Prezydium Parlamentu Europejskiego na odnawialną czteroletnią kadencję. Skład Komisji stanowiąSkład pierwszej komisji selekcyjnej (kadencja 2025-2028): Roberta Metsola – przewodnicząca PE, Ewa Kopacz – wiceprzewodnicząca PE, Sophie Wilmès – wiceprzewodnicząca PE, Michel Barnier – były premier Francji, José Manuel Barroso – były przewodniczący KE, Josep Borrell – były przewodniczący PE, Enrico Letta – były premier Włoch.: przewodniczący Parlamentu Europejskiego (ex officio), dwoje wiceprzewodniczących Parlamentu Europejskiego (ex officio), cztery wybitne osobistości europejskie.
Co do zasady pierwszej nominacji dokonuje się do najniższej klasy Orderu (Członek Orderu). Decyzja o nominowaniu do pozostałych klas wyróżnienia może zostać podjęta w przypadku osiągnięć o szczególnym znaczeniu lub, w stosownych przypadkach, nowych osiągnięć.
Nominowanie do Orderu odbywa się w drodze corocznej procedury, w której można wybrać maksymalnie 20 laureatów rocznie. Dodatkowo, poza tą coroczną procedurą, do Orderu można wybrać maksymalnie pięciu laureatów rocznie.
Nominacje do Orderu mogą zgłaszać: przewodniczący Parlamentu Europejskiego; przewodniczący Rady Europejskiej; przewodniczący Komisji Europejskiej; szefowie państw lub rządów państw członkowskich, będący członkami Rady Europejskiej; marszałkowie parlamentów narodowych państw członkowskich.
Order wręcza podczas dorocznej ceremonii przewodniczący Parlamentu Europejskiego, a na certyfikacie, będącym dowodem nadania Orderu, widnieje jego podpis.
Odznaczenie Orderem uprawnia do wstępu na oficjalną galerię w sali posiedzeń plenarnych podczas posiedzeń plenarnych Parlamentu Europejskiego.
Komisja selekcyjna może wycofać nominację do odznaczenia w przypadku, gdy Członek Orderu, niezależnie od klasy wyróżnienia, lub laureat został uznany prawomocnym wyrokiem za winnego popełnienia przestępstwa, wykazał brak poszanowania wartości, na których opiera się UE, określonych w art. 2 TUE, lub wykorzystał insygnia Orderu w niewłaściwy sposób.
Komisja selekcyjna może odebrać odznaczenie, jeżeli zostało ono przyznane na podstawie nieprawidłowych informacji o kryteriach kwalifikowalności lub wyłączenia lub o osiągnięciach Członka Orderu (niezależnie od klasy wyróżnienia) lub laureata.
Wygląd i noszenie Order przyznawany Członkowi Orderu stanowi medal wykonany ze srebra. Ma średnicę 40 mm i jest przymocowany błękitną wstążką z mory o szerokości 37 mm z jednym żółtym paskiem. Nosi się go na lewej stronie piersi.
Order przyznawany Honorowemu Członkowi Orderu stanowi medal wykonany z pozłacanego srebra. Ma średnicę 40 mm i jest przymocowany błękitną wstążką z mory o szerokości 37 mm z dwoma żółtymi paskami. Nosi się go na lewej stronie piersi.
Order przyznawany Wybitnemu Członkowi Orderu stanowi medal wykonany z pozłacanego srebra. Ma średnicę 50 mm i jest przymocowany błękitną wstążką z mory o szerokości 40 mm z trzema żółtymi paskami. Nosi się go na szyi.
Medal Orderu ma postać gwiazdy (pozłacanej w klasie I i II, srebrnej w klasie III) o sześciu maltańskich ramionach, obustronnie emaliowanych na biało. Ramiona są zakończone kulkami. Po obu stronach gwiazdy na każdym ramieniu umieszczono pozłacaną pięcioramienną gwiazdę. Ramiona są połączone wieńcem laurowym (pozłacanym w klasie I, srebrnym w klasie II i III); na którym (pomiędzy ramionami gwiazdy medalu) po obu stronach umieszczono po sześć kolejnych pozłacanych gwiazd. W ten sposób po obu stronach medalu uzyskano okrąg dwunastu gwiazd. W środkowej części medalu widnieje okrągły medalion, który na stronie licowej jest emaliowany na niebiesko z umieszczonym wewnątrz okręgiem dwunastu złotych pięcioramiennych gwiazd (tzw. godło europejskie). Na stronie odwrotnej medalion jest nieemaliowany, w barwie metalu (pozłacany w klasie I i II, srebrny w klasie III). W nim znajduje się wypukły majuskułowy trzywierszowy napis w języku łacińskim: ORDO EUROPEUS MERITI (EUROPEJSKI ORDER ZASŁUGI).
Baretki mają wygląd wstążki odpowiadającej danej klasie Orderu.
Baretki i rozetki Europejskiego Orderu Zasługi I klasa II klasa III klasa Wybitny Członek Orderu Honorowy Członek Orderu Członek Orderu 110px 110px 110px 60px 60px 60px
Odznaczeni 10 marca 2026 przewodnicząca Parlamentu Europejskiego Roberta Metsola ogłosiła pierwsze w historii nadania Europejskiego Orderu ZasługiDecyzja komisji selekcyjnej Europejskiego Orderu Zasługi z 2 marca 2026 r. w sprawie nominacji do Europejskiego Orderu Zasługi (Dz.Urz.UE C/2026/1817).
Pierwsza uroczystość wręczenia Orderu miała miejsce 19 maja 2026 w siedzibie Parlamentu Europejskiego w Strasburgu.
Uwagi
Przypisy
Bibliografia Decyzja Prezydium Parlamentu Europejskiego z dnia 5 maja 2025 r. w sprawie przepisów dotyczących Europejskiego Orderu Zasługi (Dz.Urz.UE C/2025/2745) Decyzja Prezydium Parlamentu Europejskiego z dnia 27 kwietnia 2026 r. zmieniająca przepisy dotyczące Europejskiego Orderu Zasługi (Dz.Urz.UE C/2026/2582) Fact Sheet. The European Order of Merit – europarl.europa.eu
Kategoria:Unia Europejska Kategoria:Parlament Europejski Kategoria:Odznaczenia