Własnoprzędka płowoczarna (Idiothele nigrofulva) – gatunek pająka z rodziny ptasznikowatych. Zamieszkuje południową część Afryki.

Taksonomia Gatunek ten opisany został po raz pierwszy w 1898 roku przez Reginalda Innesa Pococka na łamach „Annals and Magazine of Natural History” pod nazwą Pterinochilus nigrofulvus. W 1919 roku przeniesiony został przez Johna Hewitta do nowego rodzaju Idiothele. W 1985 roku Robert Raven zsynonimizował ów rodzaj z Pterinchilus. Do klasyfikacji Idiothele przywrócony został w 2002 roku przez Richarda Gallona.

Morfologia thumb|left|Widok z boku thumb|left|Widok od spodu Samice osiągają od 27 do 38 mm, a samce od 20 do 38 mm długości ciała.

Karapaks jest w zarysie szerszy, po bokach bardziej zaokrąglony niż u własnoprzędki wspaniałej, w widoku bocznym u samca niski, u samicy wysklepiony. Jamka karapaksu jest głęboka, poprzecznie szczelinowata. W ubarwieniu karapaksu występuje ciemnobrązowa okolica oczu i żółte lub metalicznie złote paski rozchodzące się promieniście z jamki na tle z ciemnobrązowego owłosienia i czarnego oskórka, aczkolwiek trafiają się osobniki o wzorze tym słabo zaznaczonym. Złocista może być również krawędź karapaksu. Szczękoczułki są beżowe, zaopatrzone w od 8 do 12 zębów na przedniej krawędzi bruzdy oraz w skopule pierzastych szczecinek na powierzchniach tylno-bocznych. Przednio-boczne powierzchnie krętarzy nogogłaszczków mają grupę rozproszonych, czarnych, długich szczecin. Sternum ma kolor ciemnobrązowy do czarnego. Barwa nogogłaszczków i odnóży jest beżowa z rozjaśnieniami na stawach, jedynie biodra i spody krętarzy są ciemnobrązowe. Wszystkie stopy mają trichobotria maczugowate rozmieszczone na planie litery U w ich wierzchołkowej części.

Opistosoma (odwłok) ma wierzch i boki beżowe, u samicy z ciemnym wzorem z pasków, kropek i siateczkowania, u samca ze słabiej zaznaczonymi kropkami i paskami oraz często bez siateczkowania. Spód opistosomy jest ciemnobrązowy do czarnego, czasem z jaśniejszymi pokrywami płuc książkowych.

Samiec ma na nogogłaszczku bulbus z gruszkowatym tegulum i wydłużonym, spłaszczonym embolusem zaopatrzonym w dwa, biegnące przez całą jego długość kile, określane jako przednio-boczny górny i przednio-boczny dolny. Ten ostatni jest dobrze wykształcony i tworzy przezroczystą flankę zmiennego rozmiaru. Szczytowy haczyk jest zazwyczaj dość słabo rozwinięty, spłaszczony, tylno-bocznie zorientowany. Pierwsza para odnóży samca ma na goleniach haki służące do podtrzymywania samicy podczas kopulacji. Na hak taki składa się walcowata, przednio-brzuszna apofiza odsiebna oraz długi, zakrzywiony, pośrodkowo osadzony i dobrzusznie sterczący megakolec.

Genitalia samicy zawierają jedną parę jednopłatowych, trójkątnych, spłaszczonych spermatek o końcówkach umieszczonych dalej od siebie niż w przypadku własnoprzędki wspaniałej. Na tylnej krawędzi płytki epigastrycznej dominują jednakowych rozmiarów, krótkie i proste szczecinki, choć niekiedy występują jeszcze pośrodkowo długie szczecinki zakrzywione.

Ekologia i występowanie thumb|Postawa grożąca Pająk spotykany od poziomu morza do 1500 m ponad nim. Żyje w samodzielnie wykopanych norkach, wyściełanych rurkowatym oprzędem i z dużą, cienką klapką u wlotu. Aktywne dorosłe samce obserwuje się od września do stycznia.

Gatunek afrotropikalny, znany z Namibii, Botswany, Zimbabwe, Mozambiku i Południowej Afryki.

Przypisy

Kategoria:Pająki Afryki Kategoria:Ptasznikowate Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1898 roku