250px|mały|prawo|Ikonostas w Starej Skwarzawie Cerkiew św. Archanioła Michała w Starej Skwarzawie () – cerkiew greckokatolicka (Ukraińska Cerkiew Greckokatolicka), we wsi Stara Skwarzawa w hromadzie Żółkiew (obwód lwowski) na Ukrainie.
Historia Drewniany cerkiew z trzema kopułami została po raz pierwszy wspomniana w dokumentach w 1578 r. Posiadała tron z antyminsem od biskupa Atanazego Szeptyckiego. W 1715 r. spłonęła. Na jej miejsce przeniesiono drewnianą cerkiew z miejscowości Glińsko w obwodzie lwowskim(in English) Skvajava Nova // Блажейовський Д. Історичний шематизм Перемиської єпархії з включенням Апостольської Адміністратури Лемківщини (1828—1939). — Львів : Каменяр, 1995. — P. 439. — ISBN 5-7745-0672-Х.Слободян В. Жовківщина: історико-архітектурні нариси церков. — Жовква: 1998. — С. 160—162..
W 2008 r. badacz Wasyl Slobodjan odkrył na ścianie nawy cerkwi datę 1508, która jest datą budowy świątyni.
W latach 1947–1989 cerkiew była zamknięta przez władze radzieckie. W latach 2009–2014 cerkiew została odrestaurowana przy użyciu drewnianych gontów (projekt architekta Serhija Pińkowskiego, renowacja I. Buchanskiego). Obok drewnianego cerkwi, na początku lat 90. XX w. zbudowano kamienną cerkiew św. Michała Archanioła, która została poświęcona w 1995 r. (architekci Swiatosław Krupczuk i Roman Hoszko).
W 2023 r. świątynia wraz z ikonostasem została zdigitalizowana do formatu 3D.
Ikonostas w Starej Skwarzawie W latach 1995–2015 ikonostas z XVI–XVIII w. był poddawany renowacji we Lwowskim Muzeum Historii Religii (kierownictwo: Halyna Skop-Druziuk i Marija Bońkowska) Obecnie jest on filią wspomnianej instytucji muzealnej pod nazwą „Muzeum Staroskrzyżowskiego ikonostasu XVI–XVIII w. ”. W rzędzie ikonostasu znajduje się ikona św. Mikołaja (1687), którą wiąże się z ukraińskim ikonografem Скоп-Друзюк Г., Скоп П. Іконостас XVI-XVIII століття із села Старої Скваряви. Альбом. Львів: Логос, 2009. — 160 с..
O zabytku pisali znani ukraińscy historycy sztuki, w szczególności w swoich pracach : „Ikonostas w Szkarzawie Starej jest zbiorem ikon z różnych epok i autorów, zebranych z różnych kościołów. Najstarsza część pochodzi z XVI w. — szereg apostołów z „świętymi” i „Pantokratorem” (dwie pary apostołów i Ukrzyżowanie z XVI w. przechowywane są w Lwowskim Muzeum Sztuki Ukraińskiej)”, a także : „Ikonostas składa się z ikon z XVI i XVII w.
Księża ks. Teodor Bilewycz (1828—1838) ks. Kełestyn Kywerowycz (1838—1859) ks. Jakiw Zakrewśkyj (1858—1859, administrator) ks. Łuka Ołeszczuk (1859—1901) ks. Josyf Karanowycz (1897—1901, współpracownik; 1901, administrator) ks. Wołodymyr Ustryśko (1901—1927) ks. Stefan Hajda (1928—1939) ks. Stepan Makar — obecnie.
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Zabytkowe cerkwie w obwodzie lwowskim