Stefan Adam Nowina-Bzowski (ur. 12 grudnia 1875 w Makowie, zm. 25 stycznia 1951 w Zbrosławicach) – podpułkownik taborów piechoty Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys Syn Tadeusza Piotra (ur. 1826) i Kazimiery z Topolskich (ur. 1840) urodzony 12 grudnia 1875 w osadzie kolejowej należącej do parafii Św. Wojciecha w Makowie, w ówczesnym powiecie skierniewickim guberni warszawskiej. Uczęszczał do siedmioklasowej szkoły realnej w Częsstochowie, a w latach 1895–1899 do Szkoły Górniczo-Hutniczej w Dąbrowie. Następnie przez dwa lata zdobywał praktykę w Hucie Królewskiej i Hucie Laura. W 1901 rozpoczął pracę w „Towarzystwie Akcyjnym Ruda Maleniecka” w Rudzie Malenieckiej, w charakterze kierownika walcowni. Później przeniósł się do Huty „Katarzyna” w Sosnowcu. W latach 1904–1904 odbył jednoroczną służbę wojskową w rosyjskim 42 pułku dragonów w Częstochowie, zakończoną zdanym egzaminem na chorążego rezerwy. Od 1904 zarządzał majątkiem żony Sulmierzyce.

W czasie I wojny światowej walczył w szeregach armii rosyjskiej. W marcu 1918 wstąpił do 5 pułku ułanów. W lipcu 1918, po rozbiciu II Korpusu Polskiego w Rosji, wrócił do Sulmierzyc.

W listopadzie 1918 w Radomsku czynnie uczestniczył w organizacji oddziałów Wojska Polskiego. 8 grudnia na czele plutonu ułanów wyruszył do Krakowa, a następnie Przemyśla, gdzie został włączony do oddziału rotmistrza Antoniego Jabłońskiego. W styczniu 1919, chory, wrócił do Radomska. Później został przydzielony do 1 szwadronu zapasowego taborów na stanowisko dowódcy plutonu uzupełniającego. W lutym 1920 został odkomenderowany do Nowej Uszycy w charakterze przewodniczącego komisji do spraw taborów przy rozbrajaniu wojsk generała Nikołaja Briedowa. W maju tego roku został przydzielony do 7 Armii z zadaniem zorganizowania taborów i zapasów koni dla Armii Rezerwowej. 22 lipca został wyznaczony na stanowisko dowódcy taborów Armii Ochotniczej. 30 lipca 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu majora, w Korpusie Wojsk Taborowych, w grupie oficerów byłych Korpusów Wschodnich i byłej armii rosyjskiej. 5 września 1920 został wyznaczony przewodniczącym komisji odbioru materiału taborowego w Gdańsku.

Po zakończeniu działań wojennych został dowódcą 4 szwadronu zapasowego taborów w Łodzi. 1 września 1921 został zatwierdzony na stanowisku dowódcy 4 dywizjonu taborów w Łodzi. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu podpułkownika ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 i 6. lokatą w korpusie oficerów taborowych. 1 października 1925 „w związku z reorganizacją wojsk taborowych został zatwierdzony” na stanowisku szefa Taborów w Szefostwie Taborów Dowództwa Okręgu Korpusu Nr IV w Łodzi. W lipcu 1926 został oddany do dyspozycji dowódcy Okręgu Korpusu Nr IV i czasowo przydzielony ewidencyjnie do kadry oficerów taborowych. Z dniem 1 marca 1927 został mu udzielony dwumiesięczny urlop z zachowaniem uposażenia, a z dniem 30 kwietnia tego roku został przeniesiony w stan spoczynku. W 1934, jako oficer stanu spoczynku pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Radomsko. Posiadał przydział do Oficerskiej Kadry Okręgowej Nr IV. Był wówczas „przewidziany do użycia w czasie wojny”.

Po zakończeniu służby wojskowej wrócił do Sulmierzyc. W 1938, w następstwie zlicytowania majątku, przeprowadził się do Pławna, gdzie spędził lata niemieckiej okupacji. W 1950 przeprowadził się do Zbrosławic, gdzie zmarł 25 stycznia 1951 i został pochowany na cmentarzu Kule w Częstochowie.

7 stycznia 1904 ożenił się z Marią Łaszczyńską (zm. 1963), z którą miał córki Marię (ur. 1905), zamężną z Karolem Bukarem (Bukar) i Barbarę (1907–1991), zamężną z Tadeuszem Sochackim.

Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 4948 – 1921 Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski – 1922 Złoty Krzyż Zasługi – 1938 „za całokształt zasług w służbie wojskowej” Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Medal Zwycięstwa rosyjskie Order Świętego Jerzego 3 stopnia Order Świętego Jerzego 4 stopnia Order Świętego Stanisława 3 stopnia Order Świętej Anny 4 stopnia

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Ludzie związani ze Zbrosławicami Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie 4 Dywizjonu Taborów Kategoria:Oficerowie 5 Pułku Ułanów Zasławskich Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Kule w Częstochowie Kategoria:Podpułkownicy taborów II Rzeczypospolitej Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem Zwycięstwa Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Świętej Anny Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Świętego Jerzego (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Świętego Stanisława (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Polacy – oficerowie Imperium Rosyjskiego Kategoria:Polacy – żołnierze Armii Imperium Rosyjskiego w I wojnie światowej Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-ukraińskiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1875 Kategoria:Zmarli w 1951