Leon Gehorsam, ps. „Lolek” (ur. 17 marca 1911 w Krakowie, zm. w marcu 1988) – polski i izraelski działacz komunistyczny, inżynier oraz dyplomata, podsekretarz stanu w Ministerstwie Kolei (1952–1953), dyrektor Instytutu Naukowo-Badawczego Kolejnictwa, ambasador Izraela w Szwecji.
Życiorys Syn Abrahama Cyne Gehorsama (ur. 1883) i Ettel Ady Wolfgang (ur. 1889). Od 1927 do 1934 członek Komunistycznego Związku Młodzieży Polski, a od 1934 do 1938 Komunistycznej Partii Polski (pracował m.in. w redakcji „Nowego Przeglądu” i sekretarz Frakcji Studentów Zagranicznych w Pradze). Od 1930 studiował elektrotechnikę na Politechnice w Brnie, następnie w latach 1932–1937 na Politechnice w Pradze. Pomiędzy majem 1937 a wrześniem 1939 pracował kolejno jako inżynier w „Radio Świt”, fabryce drutu i gwoździ Huty Żelaza „Kraków”, Fabryce Szczotek Elektrycznych „Wieliczka” oraz fabryce czekolady „Suchard” w Krakowie.
We wrześniu 1939 dotarł do Lwowa, podjął pracę jako inżynier w służbie łączności Dyrekcji Kolei Sowieckiej we Lwowie. Po inwazji niemieckiej do września 1941 ewakuował się drogą kolejową poprzez Kijów, Charków i Stalingrad do Taszkentu, gdzie następnie do kwietnia 1944 pracował jako inżynier i starszy inżynier konstruktor w Warsztatach Elektromechanicznych Kolei Żelaznych i Fabryce Kolejowej „Transsygnał”. Od 1943 do 1944 równocześnie nieetatowy instruktor CK Międzynarodowej Organizacji Pomocy Rewolucjonistom oraz działacz Związku Patriotów Polskich tamże. W marcu 1944 został starszym inżynierem w Grupie Operacyjnej Kolei Lwowskiej, a w sierpniu 1944 zastępcą naczelnika Głównych Warsztataów Elektromechanicznych Kolei Żelaznych we Lwowie. W październiku 1944 dotarł na tereny tzw. Polski Lubelskiej.
Od listopada 1944 w Polskiej Partii Robotniczej. Od 1946 członek, od 1948 członek egzekutywy Komitetu Wojewódzkiego PPR w Krakowie, w 1948 był p.o. kierownika Wydziału Komunikacji w tym komitecie; w grudniu 1948 dołączył do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. Od października 1944 do marca 1945 p.o. naczelnika Wydziału Elektrotechnicznego w Resorcie Komunikacji PKWN/Ministerstwie Komunikacji Rady Ministrów. Następnie przybył wraz z jedną z grup operacyjnych na teren województwa krakowskiego, objął stanowisko wicedyrektora Dyrekcji Okręgowej Kolei Państowywch w Krakowie (1945–1949). Był oskarżany o nadużycia finansowe przy pełnieniu tej funkcji. Od 1949 naczelny dyrektor ekonomiczny w Generalnej Dyrekcji Kolei Państwowych.
Od kwietnia 1951 do lipca 1952 dyrektor generalny (lub dyrektor generalny Zespołu I), następnie od sierpnia 1952 do lutego 1953 podsekretarz stanu w Ministerstwie Kolei. W 1953 został p.o. dyrektora Instytutu Naukowo-Badawczego Kolejnictwa. W latach 50. wykładał też w Katedrze i Zakładzie Eksploatacji Kolei Wydziału Komunikacji Politechniki Warszawskiej. Został członkiem Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Komunikacji oraz redaktorem naczelnym pisma „Przegląd Kolejowy”. Uzyskał także stopień podporucznika Ludowego Wojska Polskiego, w 1970 zdegradowany do stopnia szeregowca.
W 1959 wyjechał do Izraela w wyniku nacisków politycznych, związał się z tamtejszą dyplomacją. Pełnił m.in. funkcję ambasadora Izraela w Szwecji.
Odznaczenia Odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi za zasługi położone w dziele organizacji administracji kolejowej oraz odbudowy i uruchomienia komunikacji i transportu kolejowego na terenie kraju (1947), Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski za zasługi w pracy zawodowej w dziedzinie kolejnictwa (1955) oraz Medalem 10-lecia Polski Ludowej (1955).
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci Politechniki Czeskiej w Pradze Kategoria:Ambasadorowie Izraela Kategoria:Członkowie polskich towarzystw naukowych Kategoria:Członkowie Związku Patriotów Polskich Kategoria:Dyrektorzy generalni urzędów (Polska Ludowa) Kategoria:Działacze Komunistycznego Związku Młodzieży Polski Kategoria:Działacze Komunistycznej Partii Polski Kategoria:Działacze PZPR Kategoria:Ludzie urodzeni w Krakowie Kategoria:Ludzie związani z kolejnictwem w Polsce Kategoria:Ludzie związani ze Lwowem Kategoria:Ludzie związani ze Sztokholmem Kategoria:Nauczyciele akademiccy Politechniki Warszawskiej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Podporucznicy ludowego Wojska Polskiego Kategoria:Politycy PPR Kategoria:Polscy inżynierowie elektrycy Kategoria:Polscy inżynierowie kolejnictwa Kategoria:Polscy redaktorzy naczelni Kategoria:Polscy Żydzi Kategoria:Polska emigracja polityczna 1939–1989 Kategoria:Urzędnicy resortów PKWN Kategoria:Wiceministrowie i urzędnicy PRL Kategoria:Urodzeni w 1911 Kategoria:Zmarli w 1988