Miasto Filmu UNESCO – tytuł przyznawany miastom przez UNESCO w ramach Sieci Miast Kreatywnych UNESCO miastom, które wyróżniają się znaczącym dorobkiem w dziedzinie filmu oraz wykorzystują kulturę filmową i sektor audiowizualny jako element zrównoważonego rozwoju społecznego, gospodarczego i przestrzennego.
Film jest jedną z ośmiu kreatywnych dyscyplin sieci, pozostałe to architektura, rzemiosło i sztuka ludowa, wzornictwo, gastronomia, literatura, sztuka mediów i muzyka. Kategoria „Miasto Filmu” została utworzona w 2009 roku; jako pierwsze dołączono do niej brytyjskie miasto Bradford. Członkostwo w sieci wiąże się z zobowiązaniem do rozwijania lokalnego przemysłu filmowego, ochrony dziedzictwa filmowego, wspierania edukacji filmowej oraz współpracy międzynarodowej z innymi miastami w sieci UNESCO.
Kryteria uczestnictwa w programie
Aby uzyskać tytuł Miasta Filmu, miasta muszą spełnić kryteria zdefiniowane przez UNESCO, do których należą: ważna infrastruktura związana z kinem, np. studia filmowe i krajobrazy/środowiska filmowe; ciągłe lub udowodnione powiązania z produkcją, dystrybucją i komercjalizacją filmów; doświadczenie w organizacji festiwali filmowych, pokazów i innych wydarzeń związanych z filmem; dziedzictwo filmowe w formie archiwów, muzeów, kolekcji prywatnych i/lub instytutów filmowych; szkoły i ośrodki szkoleniowe zajmujące się produkcją filmową.
Miasta filmu UNESCO w Polsce
Łódź
W 2017 roku Łódź została pierwszym polskim miastem, któremu przyznano tytuł Miasta Filmu UNESCO. Łódź zyskała przydomek „HollyŁódź” ze względu na swoją długą historię filmową. W Wytwórni Filmów Fabularnych w Łodzi zrealizowano w drugiej połowie XX w. większość polskich filmów fabularnych. Tradycje tej zlikwidowanej wytwórni z powodzeniem kontynuuje między innymi studio Opus Film. W Łodzi działała również wytwórnia Se-ma-for, w której powstały liczne animacje lalkowe i rysunkowe, a także filmy aktorskie.
Muzeum Kinematografii w Łodzi, otwarte w 1976 roku, prezentuje liczne wystawy poświęcone historii polskiego filmu. W Łodzi mieści się również Państwowa Wyższa Szkoła Filmowa, Telewizyjna i Teatralna. Wśród absolwentów tej uczelni znajduje się czworo laureatów Nagrody Akademii Filmowej (Oscara): Roman Polański, Andrzej Wajda, Zbigniew Rybczyński oraz Hoyte van Hoytema. Absolwentem uczelni jest również Krzysztof Kieślowski, nominowany do Oscara. Dwaj absolwenci szkoły – Roman Polański i Andrzej Wajda – zdobyli także Złotą Palmę na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Cannes, odpowiednio w 2002 i 1981 roku.
W 2023 roku dla publiczności otwarto Narodowe Centrum Kultury Filmowej, które prowadzi działalność edukacyjną, popularyzatorką i wystawienniczą. Wystawa prezentowana w siedzibie NCKF w Łodzi w 2026 roku była największą w kraju ekspozycją stałą poświęconą historii polskiej kinematografii.
Gdynia
Gdynia została drugim polskim miastem, które uzyskało tytuł miasta filmowego w 2021 roku. W Gdyni funkcjonuje Gdyńskie Centrum Filmowe – otwarty w 2015 roku interdyscyplinarny ośrodek kultury i edukacji filmowej. W skład Centrum wchodzi szkoła filmowa, kino studyjne, galeria sztuki, biuro Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych oraz siedziba Pomorskiej Fundacji Filmowej.
W Gdyni odbywa się także Festiwal Polskich Filmów Fabularnych – festiwal filmowy organizowany od 1974 roku (do 1986 roku w Gdańsku, od 1987 roku w Gdyni). W ramach Festiwalu przyznawane są nagrody główne – Złote i Srebrne Lwy – oraz szereg nagród indywidualnych. W konkursach prezentowane są polskie filmy fabularne, w tym premiery, debiuty reżyserskie oraz produkcje nagradzane na międzynarodowych festiwalach filmowych.
Miasta filmu UNESCO na świecie MiastoPaństwoRokAsaba Nigeria2023Bitola Macedonia Północna2015Bradford Wielka Brytania2009Bristol Wielka Brytania2017Cannes Francja2021Galway Irlandia2014Gdynia Polska2021Giza Egipt2025Ho Chi Minh Wietnam2025Katmandu Nepal2023Kluż-Napoka Rumunia2021Łódź Polska2017Mumbaj Indie2019Penedo Brazylia2023Poczdam Niemcy2019Pusan Korea Południowa2014Qingdao Chiny2017Quezon City Filipiny2025Rzym Włochy2015Santos Brazylia2015São Paulo Brazylia2025Sarajewo Bośnia i Hercegowina2019Sofia Bułgaria2015Sydney Australia2014Terrassa Hiszpania2017Valladolid Hiszpania2019Vicente López Argentyna2023Warzazat Maroko2023Wellington Nowa Zelandia2019Yamagata Japonia2017
Zobacz też Kinematografia polska
Przypisy
Linki zewnętrzne Łódź Miasto Filmu strona internetowa Gdynia Miasto Filmu strona internetowa
Kategoria:UNESCO Kategoria:Kinematografia w Łodzi