Paweł Jelonek (ur. 6 października 1974 w Częstochowie, zm. 15 grudnia 2004 8 km od Karbali w Iraku) – polski wojskowy, chorąży Wojska Polskiego, poległ w czasie III zmiany PKW w Iraku, pośmiertnie awansowany na stopień starszy chorąży.
Życiorys Przebieg służby wojskowej Paweł Jelonek urodził się 6 października 1974 w Częstochowie.
W roku 1997 ukończył Szkołę Chorążych w Wyższej Szkole Oficerskiej Wojsk Powietrznych w Dęblinie na kierunku pilotaż śmigłowca. Zawodową służbę wojskową rozpoczął 28 czerwca 1997 na stanowisku pilota śmigłowca Szwadronu Kawalerii Powietrznej w 7 Pułku Ułanów Lubelskich z 25 Brygady Kawalerii Powietrznej w Nowym Glinniku. Po reorganizacji Dywizji od listopada 1999 pełnił służbę w 7 Dywizjonie Lotniczym. W 2003 uzyskał tytuł licencjata na Akademii Świętokrzyskiej w Kielcach. W lipcu 2004 został wyznaczony na stanowisko młodszego pilota śmigłowca W-3 Sokół. 18 lipca 2004 z 25 Brygady Kawalerii Powietrznej wyjechał do Iraku i pełnił służbę w Samodzielnej Grupie Powietrzno-Szturmowej w ramach III zmiany Polskiego Kontyngentu Wojskowego w Iraku na stanowisku młodszego pilota śmigłowca W-3WA.
Śmierć podczas awaryjnego lądowania, śledztwo 15 grudnia 2004 „Sokół” nr 0902 z pierwszym pilotem i z drugim pilotem chor. pil. Pawłem Jelonkiem leciał w parze ze śmigłowcem Mi-8 z Karbali do oddalonej o 110 km Diwanii, gdzie mieściło się dowództwo Wielonarodowej Dywizji Centrum-Południe. Na pokładzie „Sokoła” znajdowali się członkowie załogi, dwóch lekarzy i dwie pielęgniarki, które razem z żołnierzami wracały ze szkolenia medycznego z Bagdadu. Około 12.10 miejscowego czasu, wkrótce po starcie śmigłowiec doznał awarii silnika. Pilot podjął decyzje o awaryjnym lądowaniu na pustyni. Po ominięciu linii wysokiego napięcia zniżył lot do lądowania i zahaczył o palmy, byli na wysokości 70 m nad lasem palmowym. Nie udało mu się posadzić na ziemi śmigłowca, bo awarii uległ także drugi silnik.
Śmigłowiec rozbił się o ziemię. Z pomocą polskiej załodze pospieszył towarzyszący Mi-8 oraz wezwany śmigłowiec ewakuacji medycznej i pięciu Irakijczyków, którzy z ziemi obserwowali wypadek. Zginęło trzech polskich żołnierzy: drugi pilot śmigłowca chor. pil. Paweł Jelonek, mł. chor. Karol Szlązak z 25 Brygady Kawalerii Powietrznej z Tomaszowa Mazowieckiego i kpt. lek. Jacek Kostecki z 2 Szpitala Operacji Pokojowych we Wrocławiu. Cztery osoby, trzech żołnierzy i pielęgniarka, odniosło obrażenia. Poszkodowani natychmiast trafili do szpitali w Bagdadzie i w Karbali, następnie zostali zostali przetransportowani do szpitala w kraju. Wrak śmigłowca został przewieziony do bazy w Al Hilli. Badali go eksperci skierowanej do Iraku Komisji Badania Wypadków Lotniczych MON z szefem Komisji płk Ryszardem Michałowskim.
Ostatecznie Komisja Badania Wypadków Lotniczych MON stwierdziła, że przyczyną tragicznego wypadku śmigłowca był błąd pilota, który zbyt gwałtownymi manewrami doprowadził do wyłączenia silników przez automat zapobiegający nadmiernemu rozpędzeniu turbiny. W kwietniu 2007 Wojskowy Sąd Okręgowy w Warszawie miał wydać wyrok w tajnym procesie pilota, który był pierwszym pilotem podczas tragicznego lotu w dniu 15 grudnia 2004. 7 września 2009 Wojskowy Sąd Garnizonowy w Warszawie uniewinnił pilota śmigłowca, który rozbił się przed pięcioma laty w Iraku.
Pochówek, upamiętnienie Tragicznie zmarły w katastrofie „Sokoła” chor. pil. Paweł Jelonek został pośmiertnie awansowany do stopnia starszy chorąży i odznaczony Krzyżem „Zasługi za Dzielność”. 16 grudnia 2004 samolot wiozący jego ciało i dwóch poległych żołnierzy wylądował na wrocławskim lotnisku Strachowice. W ceremonii powitania poległych uczestniczyli: rodzina, dowódca Wojsk Lądowych gen. broni Edward Pietrzyk, zastępca dowódcy Wojsk Lądowych gen. broni Andrzej Tyszkiewicz, dowódca Śląskiego Okręgu Wojskowego gen. dyw. Ryszard Lackner, dowódca 25 Brygady Kawalerii Powietrznej gen. bryg. Włodzimierz Potasiński, władze wojewódzkie.
16 grudnia 2004 Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Aleksander Kwaśniewski wziął udział w Katedrze polowej Wojska Polskiego we Mszy Św. w intencji poległych polskich żołnierzy w Iraku, w tym chor. pil. Pawła Jelonka. 18 grudnia 2004 jego ceremonia pogrzebowa odbyła się z wojskową asystą w Truskolasach. Pochowany został na cmentarzu parafialnym Truskolasach. Śp. st. chor. Paweł Jelonek miał 30 lat, pozostawił żonę.
18 grudnia 2019 dowódca 25 Brygady Kawalerii Powietrznej gen. bryg. Adam Marczak spotkał się w garnizonie Tomaszów Mazowiecki na wspólnym opłatku z żołnierzami 25 BKPow z rannymi i poszkodowanymi w misjach poza granicami kraju oraz rodzinami żołnierzy poległych podczas wykonywania zadań w polskich kontyngentach wojskowych, w tym z rodziną st. chor. Pawła Jelonka. Awanse młodszy chorąży – 1997 (...) starszy chorąży – 2004 (pośmiertnie) Ordery, odznaczenia i wyróżnienia Krzyż Zasługi za Dzielność – 2004 (pośmiertnie) wpisany do Księgi Honorowej Ministra Obrony Narodowej – 2004 (pośmiertnie) i inne Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Urodzeni w 1974 Kategoria:Ludzie urodzeni w Częstochowie Kategoria:Żołnierze Sił Zbrojnych RP polegli w misjach zagranicznych Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Zasługi za Dzielność (III Rzeczpospolita) Kategoria:Zmarli w 2004