Tkalnia Karola Eiserta – budynek przy ul. Łódzkiej 27d w Konstantynowie Łódzkim, w powiecie pabianickim, w województwie łódzkim wpisany do gminnej ewidencji zabytków.
Historia Okres przedwojenny Budynek powstał na przełomie XIX i XX w. na potrzeby założonej w 1894 r. tkalni wełny Karola Eiserta, która w tym okresie była największym zakładem produkcyjnym w Konstantynowie. Ok. 1905 r. zatrudniała 198 robotników. W 1910 r. na terenie fabryki znajdował się już duży budynek z cegły z dachem dwuspadowym, który w kolejnych latach ulegał przebudowom. W 1908 r. budynki fabryczne przy ul. Łódzkiej zostały sprzedane łódzkim przemysłowcom: Robertowi i Oskarowi Schweikertom. Przed wybuchem I wojny światowej bracia Schweikertowie podjęli próbę zmechanizowania i rozbudowy przedsiębiorstwa. W okresie międzywojennym budynek był wciąż własnością Fabryki Wyrobów Wełnianych Braci Schweikert, która dysponowała 94 krosnami ręcznymi i zatrudniała 82 osoby (w 1937 r.).
Okres II wojny światowej W okresie II wojny światowej (1940-1943) budynek był użytkowany jako siedziba obozu pracy przymusowej Durchgangslager Konstantinow. W obozie przebywało zwykle jednocześnie ok. 800-1000 więźniów, którzy zmuszeni były przebywać na dawnej hali fabrycznej wyłożonej słomą. Wśród więźniów znajdowała się grupa duchownych, aresztowanych w dniach 6-7 października 1941 r. decyzją Heinricha Himmlera, w ramach jednej z największych akcji aresztowania polskich księży. Spośród 310 aresztowanych księży, 149 przetrwało pobyt w obozie przejściowym w Konstantynowie Łódzkim. Zostali on przetransportowani do obozu koncentracyjnego Dachau.
mały|344x344px|Głaz upamiętniający ofiary obozu przesiedleńczego w Konstantynowie
Okres powojenny W okresie powojennym budynek został upaństwowiony. W 1950 r. wszedł w skład Konstantynowskich Zakładów Przemysłu Wełnianego (później: Z. P. W. Konstilana) i był użytkowany przez to przedsiębiorstwo jako jedna z hal produkcyjnych. Po likwidacji Konstilany poszczególne pomieszczenia najmowane były przez podmioty gospodarcze na potrzeby działalności usługowej i handlowej. mały|257x257px|Mural "Konstilana" z okresu PRL na bocznej ścianie budynku
Przypisy
Linki zewnętrzne Konstantynów Łódzki, ul. Łódzka 27d [w:] Fotopolska [online] [dostep 2026-04-13]
Kategoria:Obiekty w Konstantynowie Łódzkim wpisane do gminnej ewidencji zabytków Kategoria:Obiekty budowlane w Konstantynowie Łódzkim